تحقیق جدید؛ آلودگی هوا روی مو هم اثر دارد!
سابقه شیمیایی میزان مواجهه انسان با مواد آلوده کننده هوا در طول روزها، هفته‌ها و حتی ماه‌ها در موی انسان ذخیره و ثبت می‌شود. آنا نویل هنوز دانشجوی رشته شیمی در دانشگاه تگزاس در آستین آمریکا بود که به این موضوع فکر کرد که آیا موهای خودش ممکن است سرنخ‌هایی در مورد هوایی که تنفس میکند، در اختیار او بگذارد یا خیر؟
این پرسش به این پاسخ منجر شد؛ آلودگی هوا روی مو هم اثر دارد! با ما در ادامه این مطلب از دارو دات کام همراه باشید تا جزئیات این تحقیق آشنا شوید.
رد آلودگی هوا روی مو؛ جرقه‌ای از یک تجربه شخصی
مادربزرگ آنا نویل پس از سال‌ها زندگی در ایالت ایندیانا، منطقه‌ای که زمانی میزبان برخی از آلاینده‌ترین کارخانه‌های فولاد آمریکا بود، به زوال عقل مبتلا شد. این تجربه شخصی ذهن نویل را درگیر یک سوال ساده اما نگران‌کننده کرد که آیا آلودگی هوا می‌تواند نقشی در بروز این بیماری داشته باشد؟
این پرسش آغاز مسیری پژوهشی شد که بعدها به یکی از ایده‌های نوآورانه در اندازه‌گیری مواجهه انسان با آلاینده‌های شیمیایی منجر شد.
از کنجکاوی شخصی تا ایده‌ای علمی
نویل در توضیح علاقه‌اش می‌گوید که مجذوب این ایده شده بود که بتوان میزان تماس انسان با مواد شیمیایی محیطی را نه از طریق خون یا ادرار، بلکه با بررسی موی سر اندازه‌گیری کرد. او تلاش داشت ارتباطی میان قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض آلاینده‌ها و ابتلا به برخی بیماری‌ها پیدا کند.
برای شروع، از روی کنجکاوی دسته‌ای از موهای خودش را کوتاه کرد و آن را در آزمایشگاه مورد بررسی قرار داد. با گرم کردن رشته‌های مو، ابری از مولکول‌های شیمیایی آزاد شد؛ مولکول‌هایی که بلافاصله توسط یک دستگاه طیف‌سنج جرمی، که مواد را بر اساس وزن مولکولی آن‌ها تفکیک میکند، به‌صورت آنی تحلیل شدند.
نتایجی غیرمنتظره از یک آزمایش ساده
نتایج اولیه شگفت‌انگیز بودند. داده‌ها نشان می‌دادند که غلظت برخی مواد شیمیایی در موی نویل به‌طور غیرعادی بالا است. بررسی دقیق‌تر الگوی زندگی و رفت‌وآمدهای او نشان داد که این افزایش دقیقا با دوره‌ای هم‌زمان بوده که نویل مدتی را در خانه والدینش سپری کرده بود؛ زمانی که بازسازی چند ساختمان اطراف، هوا را مملو از گردوغبار ساختمانی کرده بود.
این هم‌زمانی ساده اما معنادار، توجه نویل و میزتال، استاد راهنمای رساله دکترای او را جلب کرد و آن‌ها را به این نتیجه رساند که مو می‌تواند آرشیوی زنده از مواجهه انسان با آلودگی هوا در طول زمان باشد.
چرا مو ابزار بهتری برای ثبت مواجهه با آلودگی است؟
بیشتر مطالعات پیشین برای اندازه‌گیری مواجهه با آلاینده‌ها به آزمایش خون یا ادرار متکی بوده‌اند. مشکل این روش‌ها آن است که ترکیبات شیمیایی در این مایعات به‌طور روزانه نوسان دارند و معمولاً فقط مواجهه‌های کوتاه‌مدت و اخیر را ثبت می‌کنند.
در مقابل، مو به‌آرامی و به‌صورت پیوسته رشد میکند. هر حدود ۱.۳ سانتی‌متر از طول مو نمایانگر تقریباً یک ماه از سابقه تماس فرد با مواد شیمیایی محیطی است. علاوه بر این، نمونه‌گیری از مو ساده‌تر، کم‌تهاجمی‌تر و قابل تکرارتر از روش‌های مرسوم است.
اسکن شیمیایی مو بدون تخریب نمونه
در پژوهش‌های بعدی، نویل و همکارانش از روشی استفاده کردند که در آن رشته‌های دست‌نخورده مو مستقیماً با دستگاه طیف‌سنج گرم و اسکن می‌شدند. این روش امکان تحلیل هم‌زمان ترکیبات شیمیایی مختلف را فراهم می‌کرد.
تحلیل دسته‌های کوچک موی اهدایی نشان داد که بیش از ۱۰۰۰ ترکیب شیمیایی بالقوه مضر در این نمونه‌ها وجود دارد.
گامی تازه در حفاظت از سلامت انسان
این یافته‌ها نشان می‌دهد که مو می‌تواند به ابزاری قدرتمند برای بازسازی تاریخچه مواجهه انسان با آلودگی هوا تبدیل شود. پژوهشگران امیدوارند این رویکرد به طراحی روش‌های دقیق‌تر برای شناسایی خطرات محیطی و در نهایت، به تدوین راهکارهای موثرتر برای حفاظت از سلامت انسان در برابر آلودگی هوا کمک کند.
مطالب این مقاله صرفاً جهت اطلاع‌رسانی است و هرگز جایگزین توصیه، تشخیص یا درمان پزشک متخصص نمی‌شود. قبل از هرگونه تصمیم درمانی، ابتدا با پزشک خود مشورت کنید.
منابع مقاله:
فارس
نظرات