اس‌سیتالوپرام چیست؟

قرص اس سیتالوپرام Escitalopram ایزومر (ساختاری با اتم های یکسان و شکل فضایی متفاوت) داروی سیتالوپرام است و به عنوان یکی از داروهای دسته SSRI شناخته میشود. اس سیتالوپرام با مهار بازجذب هورمون سروتونین در فضای بین سیناپس های مغزی، باعث ماندگاری بیشتر و افزایش سطح سروتونین میشود.

افزایش سروتونین به بهبود ارتباط بین نورون ها (سلول‌های عصبی) کمک کرده و منجر به تنظیم خلق و خو، کاهش اضطراب و بهبود علائم افسردگی میشود. این دارو به خاطر اثربخشی بالا و البته عوارض جانبی کم نسبت به سایر داروهای ضدافسردگی، بسیار مورد توجه روان‌پزشکان و درمانگران قرار گرفته است و باید صرفا با نسخه و تحت نظر پزشک معالج مصرف شود.

تفاوت اس‌سیتالوپرام و سیتالوپرام

اس‌سیتالوپرام شکل فعال‌تر داروی سیتالوپرام محسوب می‌شود و به‌صورت انتخابی‌تر بر بازجذب سروتونین اثر می‌گذارد. به همین دلیل ممکن است در برخی بیماران با دوز کمتر، اثربخشی مناسبی ایجاد کند. انتخاب میان این دو دارو به شرایط بیمار، شدت علائم و نظر پزشک بستگی دارد. همچنین در برخی موارد، پزشک ممکن است به‌جای داروی سیتالوپرام یا داروی پاروکستین از اس‌سیتالوپرام استفاده کند.

نام‌های تجاری اس‌سیتالوپرام (Lexapro و مشابه‌ها)

اس‌سیتالوپرام با نام‌های تجاری مختلفی در بازار دارویی عرضه می‌شود که شناخته‌شده‌ترین آن Lexapro است. علاوه بر برند اصلی، نمونه‌های ژنریک و تولید شرکت‌های دارویی مختلف نیز در دسترس هستند. اگرچه ترکیب اصلی این داروها مشابه است، اما توصیه می‌شود تغییر برند یا نوع دارو تنها با مشورت پزشک یا داروساز انجام شود.

داروهای مرتبط و مشابه با قرص اس سیتالوپرام

داروهای زیر، عملکردی مشابه با این داو دارند:

• سرترالین
• فلوکستین
• سیتالوپرام
• پاروکستین
• فلووکسامین
• بوپروپیون

موارد مصرف داروی اس‌سیتالوپرام

این دارو برای موارد زیر استفاده می‌شود:

موارد مصرف اصلی و تایید شده قرص اس سیتالوپرام:

• اختلال افسردگی ماژور (MDD)
• اختلال اضطراب فراگیر (GAD)

موارد مصرف تایید نشده (Off-label) قرص اس سیتالوپرام:

مصرف Off-label یعنی استفاده از یک دارو برای درمانی که هنوز تاییدیه رسمی سازمان‌های نظارتی را برای آن کاربرد خاص دریافت نکرده است، اما شواهد علمی و تجربیات پزشکان از اثربخشی آن حمایت می‌کند.

• اختلال وسواس فکری-عملی (OCD)
• اختلال هراس یا حملات پانیک
• اختلال اضطراب اجتماعی
• اختلال خلقی پیش از قاعدگی (PMDD)
• گرگرفتگی مرتبط با یائسگی

اس‌سیتالوپرام برای درمان افسردگی

اس‌سیتالوپرام یکی از داروهای رایج در درمان افسردگی محسوب می‌شود و با افزایش سطح سروتونین در مغز به بهبود خلق‌وخو و کاهش علائم افسردگی کمک می‌کند. این دارو در بسیاری از موارد نسبت به برخی داروهای افسردگی تحمل‌پذیری مناسبی دارد و ممکن است باعث کاهش احساس غم، ناامیدی و بی‌انگیزگی شود. با این حال، اثر درمانی آن معمولاً به‌صورت تدریجی ظاهر می‌شود و مصرف منظم دارو اهمیت زیادی دارد.

اس‌سیتالوپرام برای درمان اضطراب

قرص اس‌سیتالوپرام برای کنترل اختلالات اضطرابی نیز کاربرد گسترده‌ای دارد. این دارو می‌تواند در کاهش نگرانی مداوم، تنش عصبی، تپش قلب ناشی از اضطراب و اختلال اضطراب فراگیر مؤثر باشد. در برخی بیماران، پزشک درمان را با دوز اس‌سیتالوپرام پایین آغاز می‌کند تا احتمال بروز عوارض کاهش یابد و بدن فرصت سازگاری بیشتری داشته باشد.

اس‌سیتالوپرام برای اختلال پانیک و وسواس فکری‌ عملی

اس‌سیتالوپرام در برخی بیماران برای درمان حملات پانیک و علائم وسواس فکری‌ عملی نیز تجویز می‌شود. این دارو می‌تواند شدت حملات اضطرابی ناگهانی، ترس‌های شدید و افکار تکرارشونده را کاهش دهد. در روند درمان حملات پانیک معمولاً مصرف منظم دارو و پیگیری مداوم وضعیت بیمار اهمیت زیادی دارد تا بهترین نتیجه درمانی حاصل شود.

هشدارها و نکات مهم در مصرف طولانی‌مدت اس‌سیتالوپرام

• اس سیتالوپرام بخاطر تداخلات دارویی حداقلی به عنوان یکی از دارو های ارجح برای بیماران مبتلا به اختلالات خلقی که در حال مصرف داروهای متعددی هستند، تجویز میشود.
• بیشتر عوارض جانبی دارو در ابتدای مصرف بروز پیدا می‌کنند اما اغلب به مرور زمان برطرف می شوند؛ این دقیقا برخلاف اثرات درمانی دارو است که معمولاً با تأخیر ظاهر شده و به تدریج تقویت می‌شوند.شروع اثرات درمانی دارو اغلب 2 تا 4 هفته زمان می‌برد.

• فرایند درمان اغلب باعث کاهش یا حتی از بین رفتن کامل علائم می‌شود، اما این یک درمان قطعی محسوب نمی‌شود، زیرا پس از قطع دارو، امکان بازگشت علائم وجود دارد؛ لذا اکیدا از قطع مصرف خودسرانه دارو پرهیز کنید.
• اس سیتالوپرام دارویی ایمن است؛ پس نگران ایجاد اعتیاد به آن نباشید. با صلاحدید پزشک ممکن است دوز دارو به تدریج کاهش و سپس قطع شود تا عوارض احتمالی به حداقل برسد.
• مصرف این دارو در بعضی افراد ممکن است باعث خواب‌آلودگی، اختلال در افکار یا کنترل حرکات بدن شود. حتماً قبل از رانندگی، کار با دستگاه‌ها یا انجام هر کار خطرناک دیگری که به هوشیاری و هماهنگی نیاز دارد، مطمئن شوید که بدن شما به اس سیتالوپرام چه واکنشی نشان می‌دهد.
• اس سیتالوپرام دارای یک هشدار جدی از سوی سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) است. در کودکان، نوجوانان و جوانان (تا سن ۲۴ سال)، این دارو ممکن است افکار یا اقدامات خودکشی را، به خصوص در چند هفته اول درمان یا هنگام تغییر دوز، افزایش دهد. بیماران و خانواده‌هایشان باید به دقت مراقب هرگونه تغییر ناگهانی در خلق‌وخو، اضطراب، حملات پانیک، یا بروز افکار خودکشی باشند و در صورت مشاهده این علائم فوراً به پزشک اطلاع دهند.
• در حوزه داروهای مؤثر بر سیستم عصبی و سلامت روان، ادامه‌ی یکنواخت درمان با همان برندی که بیمار قبلاً مصرف کرده، اهمیت بسیار بالاتری از صِرف استفاده از «بهترین» یا «معروف‌ترین» برند دارد. دلیل این امر آن است که بدن و مغز انسان به فرمولاسیون خاص یک دارو، که شامل ماده موثره و ترکیبات جانبی آن است، عادت می‌کند. این سازگاری، باعث می‌شود بدن واکنش دقیق‌تر و پایدارتری نشان دهد. لذا هرگونه تغییر ناگهانی در برند، حتی با وجود یکسان بودن ماده مؤثره، می‌تواند این تعادل را بر هم زده و منجر به نوسان در اثربخشی یا بروز عوارض جانبی شود. به همین دلیل، ممکن است پزشک به جای تجویز یک داروی خارجی که با کمیابی یا نوسان قیمت در بازار مواجه است برند داخلی معادل آن را که به وفور در دسترس است، برای بیمار تجویز کند. بهترین دارو، دارویی است که بیمار بتواند آن را به طور مستمر و بدون دغدغه مصرف کند و ثبات درمانی خود را حفظ نماید.

چه کسانی می‌توانند قرص اس سیتالوپرام مصرف کنند؟

بزرگسالان، کودکان و نوجوانان بزرگتر از 7 سال

چه کسانی نباید اس‌سیتالوپرام مصرف کنند؟

در صورتی که جزو هر یک از گروه های زیر هستید و این دارو برایتان تجویز شده است، حتما این موارد را با پزشک معالج خود در میان بگذارید تا از خطرات احتمالی و عواقب گاها جدی آنها مصون بمانید:

• سابقه تشنج
• نارسایی کلیوی یا کبدی
• سابقه اعتیاد به مواد مخدر
• سابقه ناراحتی قلبی-عروقی
• بیماران مبتلا به اختلال دوقطبی
• سابقه افکار یا اقدام به خودکشی
• سابقه یا ابتلا به گلوکوم (آب سیاه) زاویه بسته
• مصرف همزمان داروهای پیموزاید یا سیتالوپرام
• سابقه پایین بودن سطح سدیم خون (هایپوناترمی)
• سابقه آلرژی به سیتالوپرام یا اس‌سیتالوپرام یا دارو های دیگر
• بیمارانی که در حال مصرف داروهای دسته MAOi هستند یا هنوز 14 روز از قطع مصرف آنها نگذشته است. داروهایی مثل موکلوبماید، فنلزین، ترانیل سیپرومین، سلژیلین
• بیمارانی که سابقه اختلالات خونریزی دارند یا در حال مصرف داروهای رقیق‌کننده خون یا محرک گوارش مثل وارفارین، آسپرین یا داروهای مسکن ضد التهاب غیر استروئیدی (NSAIDs: ایبوپروفن، دیکلوفناک، ناپروکسن، سلکوکسیب، ایندومتاسین، ملوکسیکام، کتورولاک و …) هستند

توجه! تحت هیچ شرایطی این داروی اس سیتالوپرام را خودسرانه مصرف نکنید.

سندرم سروتونین و خطرات احتمالی

یکی از عوارض نادر اما مهم مصرف اس‌سیتالوپرام، سندرم سروتونین است که در اثر افزایش بیش از حد سروتونین در بدن ایجاد می‌شود. این وضعیت ممکن است با علائمی مانند تب، تعریق شدید، تپش قلب، بی‌قراری، لرزش و اختلال هوشیاری همراه باشد. خطر بروز این عارضه در صورت مصرف هم‌زمان برخی داروهای اعصاب یا داروهای ضدافسردگی دیگر افزایش پیدا می‌کند و نیازمند توجه فوری پزشکی است.

علائم مصرف بیش از حد اس‌سیتالوپرام

مصرف بیش از حد قرص اس‌سیتالوپرام می‌تواند خطرناک باشد و نیاز به بررسی فوری پزشکی دارد. علائم مصرف بیش از حد ممکن است شامل خواب‌آلودگی شدید، سرگیجه، اختلال ضربان قلب، تهوع، استفراغ، بی‌قراری، لرزش و در موارد شدید تشنج باشد. شدت علائم معمولاً به میزان مصرف، دوز اس‌سیتالوپرام و مصرف هم‌زمان سایر داروها بستگی دارد. در صورت مشاهده این علائم باید سریعاً به مراکز درمانی مراجعه شود.

بهترین زمان مصرف اس‌سیتالوپرام

بهترین زمان مصرف اس‌سیتالوپرام به شرایط بیمار و واکنش بدن به دارو بستگی دارد. برخی افراد پس از مصرف دارو احساس خواب‌آلودگی دارند و بهتر است آن را شب مصرف کنند، در حالی که در بعضی بیماران ممکن است دارو باعث بی‌خوابی شود و مصرف صبحگاهی مناسب‌تر باشد. مهم‌ترین نکته، مصرف منظم دارو در ساعت مشخص و طبق دستور پزشک است تا سطح دارو در بدن ثابت بماند و اثربخشی مطلوب حفظ شود.

نحوه کاهش تدریجی دوز اس‌سیتالوپرام

قطع مصرف اس‌سیتالوپرام باید به‌صورت تدریجی و تحت نظر پزشک انجام شود. کاهش ناگهانی دوز اس‌سیتالوپرام ممکن است باعث بروز علائمی مانند سرگیجه، اضطراب، بی‌خوابی، تحریک‌پذیری یا احساس شوک الکتریکی در بدن شود. به همین دلیل پزشک معمولاً برنامه‌ای برای کاهش تدریجی دوز دارو تنظیم می‌کند تا بدن فرصت سازگاری داشته باشد و احتمال بروز عوارض کاهش یابد.

مقدار مصرف و قدرت قرص اس سیتالوپرام

10 میلی‌گرم اس سیتالوپرام ممکن است در اثربخشی معادل با 40 میلی‌گرم سیتالوپرام قابل مقایسه باشد، با این مزیت که عوارض جانبی کمتری دارد. دوز مصرفی بسته به شرایط بیمار، سن و پاسخ به درمان متفاوت است و باید توسط پزشک تعیین شود.

برای بزرگسالان (جهت درمان افسردگی اساسی و اختلال اضطراب فراگیر)

• دوز آغازین و معمول 10 میلی‌گرم، یک بار در روز (صبح یا عصر) است. در صورت نیاز، پزشک ممکن است پس از حداقل یک هفته، دوز را به 20 میلی‌گرم در روز افزایش دهد. حداکثر دوز توصیه‌شده برای بزرگسالان 20 میلی‌گرم در روز است.

برای کودکان بزرگتر از 7 سال (جهت درمان اختلال اضطراب فراگیر) و نوجوانان (12 تا 17 سال جهت درمان افسردگی اساسی)

• دوز آغازین و معمول: 10 میلی‌گرم، یک بار در روز
• حداکثر دوز: حداکثر دوز برای این گروه سنی نیز 20 میلی‌گرم در روز است

برای سالمندان (بالای 65 سال)

• دوز توصیه شده برای این گروه 10 میلی گرم و یکبار در روز است و همین دوز اغلب به عنوان حداکثر دوز روزانه در نظر گرفته می‌شود.

برای بیماران با نارسایی کبدی

• در این بیماران دوز توصیه شده 10 میلی گرم یکبار در روز است.

تغییرات در دوز مصرفی قرص اس سیتالوپرام

شروع درمان و افزایش یا کاهش دوز دارو و قطع مصرف باید تدریجی اتفاق بیفتد؛ پزشک معالج با توجه به تشخیص یا سیر درمان و شرح حال بیمار، ممکن است تصمیم به تغییر دوز دارو بگیرد.

بدون مشورت با درمانگر دوز مصرفی نباید تغییر کند.

نحوه مصرف و دوز داروی اس‌سیتالوپرام

• اس سیتالوپرام را میتوان همراه با غذا یا با معده خالی مصرف کرد
• سعی کنید دارو را هر روز در ساعت معینی مصرف کنید تا فراموش نشود
• اگر پس از آغاز مصرف اس سیتالوپرام با اختلال خواب مواجه شدید، می‌توانید با مشورت با پزشک دارو را صبح ها مصرف کنید
• از نصف کردن یا خرد کردن قرص هایی که خط دار (scored tablet) نیستند، بپرهیزید

مدت زمان مصرف قرص اس سیتالوپرام چقدر است؟

معمولا 1 تا 4 هفته طول میکشد تا بیمار بهبودی در علائم و وضعیت خود را حس کند. در برخی موارد، ممکن است در روزهای ابتدایی احساس بدتری داشته باشد که این حالت معمولا در ادامه درمان و مصرف دارو برطرف میشود.

نکته قابل توجه این است که حتی پس از احساس بهبودی کامل، باید مصرف دارو ادامه یابد. هدف از این کار، تثبیت بهبودی و جلوگیری از بازگشت مجدد علائم و عود بیماری است.

پزشکان معمولا پس از بهبودی، مصرف دارو را برای حداقل 6 ماه تمدید می کنند. اگر بیمار سابقه چندین دوره افسردگی یا اضطراب داشته باشد، ممکن است طول درمان برای بازه زمانی بسیار طولانی تری تمدید شود.

توجه! تصمیم نهایی درباره مدت زمان مصرف دارو و زمان مناسب برای قطع دارو، فقط و فقط توسط پزشک معالج گرفته میشود. پزشک وضعیت بیمار را بطور منظم ارزیابی میکند تا بهترین برنامه درمانی را تعیین کند. همانطور که پیش تر اشاره شد، قطع دارو باید به صورت تدریجی و تحت نظر پزشک صورت بگیرد تا از عوارض ترک جلوگیری شود. این کار به بدن فرصت می دهد تا با نبود دارو سازگار شود.

اگر فراموش کردید که قرص اس سیتالوپرام را مصرف کنید چه اتفاقی می‌افتد؟

به محض یادآوری آن را مصرف کنید. اما اگر نزدیک به زمان مصرف دوز بعدی بود، دوز فراموش‌شده را نادیده بگیرید و برنامه عادی خود را ادامه دهید. هرگز برای جبران، دو دوز را همزمان مصرف نکنید.

اگر بیش از حد قرص اس سیتالوپرام مصرف کردید چه کاری باید انجام دهید؟

باید بدانید مصرف بیش از حد (overdose) اس سیتالوپرام یک وضعیت جدی و اورژانسی است؛ لذا بلافاصله با 115 یا مرکز کنترل مسمومیت ها (190 یا 1490) تماس بگیرید. توجه داشته باشید حتی اگر فردی که در این وضعیت قرار دارد، علائم خاصی ندارد، باید در اسرع وقت به نزدیکترین مرکز درمانی منتقل شود و نباید منتظر ظاهر شدن علائم بماند.

در صورت امکان، جعبه یا ورق قرص (بلیستر) را همراه خود به مرکز درمانی ببرید تا کادر درمان دقیقا بدانند چه دارویی و با چه دوزی مصرف شده است.

عوارض جانبی رایج قرص اس سیتالوپرام چیست؟

قرص اس‌سیتالوپرام از داروهای پرکاربرد در گروه مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین است که در کنار اثربخشی مناسب، ممکن است با برخی عوارض همراه باشد. عوارض اس‌سیتالوپرام معمولاً در هفته‌های ابتدایی مصرف بیشتر دیده می‌شوند و در بسیاری از بیماران به‌تدریج کاهش پیدا می‌کنند. شایع‌ترین عوارض شامل تهوع، خواب‌آلودگی، سردرد، خشکی دهان، بی‌خوابی، کاهش تمرکز و تغییرات اشتها است. در برخی افراد نیز اختلال عملکرد جنسی یا احساس خستگی گزارش می‌شود. شدت عوارض می‌تواند به دوز اس‌سیتالوپرام و شرایط جسمی بیمار وابسته باشد و به همین دلیل مصرف اس‌سیتالوپرام ۱۰ یا اس‌سیتالوپرام ۲۰ باید تحت نظر پزشک انجام شود.

مشکلات گوارشی (این موارد معمولا 1-2 هفته پس از مصرف دارو برطرف می شوند)

• کاهش یا افزایش اشتها
• اسهال یا یبوست
• حالت تهوع: دارو را همراه با غذا و آب زیاد میل کنید. از مصرف غذاهای چرب و سنگین در نزدیکی زمان مصرف دارو پرهیز کنید
• خشکی دهان: جویدن آدامس بدون قند یا مکیدن آب‌نبات‌های ترش. نوشیدن آب به صورت جرعه‌جرعه در طول روز

مشکلات سیستم عصبی

• سرگیجه
• سردرد
• خواب آلودگی: تغییر زمان مصرف به شب (با مشورت پزشک)
• بی‌خوابی: مصرف دارو در صبح (با مشورت پزشک). رعایت بهداشت خواب (خوابیدن و بیدار شدن در ساعت مشخص). پرهیز از کافئین در عصر و شب
• کابوس های شبانه و رویاهای واقعی: مصرف دارو در صبح (با مشورت پزشک). مشورت با پزشک برای تنظیم دوز تغییر یا اضافه کردن داروی دیگر

مشکلات جنسی

• کاهش میل جنسی
• اختلال در رسیدن به ارگاسم (در زنان و مردان)
• اختلال نعوظ یا تاخیر در انزال (در مردان)

نکته حائز اهمیت: در صورت بروز هر یک از عوارض بالا می‌توانید با پزشک خود مشورت کرده و از راه حل ها و در صورت لزوم تجویز داروهای کمکی توسط درمانگر خود بهره مند شوید.

اگر دچار مشکلات جنسی ناشی از افسردگی یا اضطراب هستید مطلب زیر می‌تواند به شما برای درمان آن کمک کند:

عوارض جانبی جدی قرص اس سیتالوپرام چیست؟

(اگر موارد زیر را داشتید، همان لحظه با ۱۱۵ تماس بگیرید):

عوارض جانبی طولانی مدت قرص اس سیتالوپرام چیست؟

• تغییرات وزن: در حالی که در کوتاه‌مدت ممکن است کاهش اشتها رخ دهد، با مصرف طولانی‌مدت، بسیاری از افراد افزایش وزن را گزارش می‌دهند. این افزایش وزن معمولاً تدریجی است.
• بی حسی عاطفی: برخی از افرادی که به مدت طولانی از داروهای SSRI استفاده می‌کنند، حالتی را توصیف می‌کنند که در آن احساس می‌کنند نه خیلی خوشحال هستند و نه خیلی غمگین. آن‌ها ممکن است احساس کنند که طیف کامل احساسات خود را تجربه نمی‌کنند و دچار نوعی بی‌تفاوتی یا بی‌حسی عاطفی شده‌اند.
• وابستگی فیزیکی و علائم ترک: مصرف طولانی‌مدت باعث می‌شود بدن به حضور دارو عادت کند. این به معنای اعتیاد نیست، بلکه یک وابستگی فیزیکی است. به همین دلیل، قطع ناگهانی دارو پس از مصرف طولانی‌مدت می‌تواند منجر به سندرم ترک شود. علائم ترک می‌تواند شامل سرگیجه، تهوع، اضطراب، بی‌قراری، سردرد باشد.
• تفاوت بین وابستگی فیزیکی و اعتیاد: اعتیاد با میل شدید و وسواس‌گونه برای مصرف و رفتارهای جستجوگرانه برای به دست آوردن ماده مشخص می‌شود. اما وابستگی فیزیکی یعنی بدن شما به حضور دارو عادت کرده و برای جلوگیری از علائم ترک، نیاز به قطع تدریجی دارد. این اتفاق در مورد بسیاری از داروهای غیر روانپزشکی (مانند برخی داروهای فشار خون) نیز رخ می‌دهد.
• کاهش سطح سدیم خون: اگرچه این عارضه می‌تواند در هر زمانی رخ دهد، اما در مصرف طولانی‌مدت به ویژه سالمندان یک نگرانی محسوب می‌شود. کاهش سطح سدیم می‌تواند منجر به سردرد، گیجی، ضعف و در موارد شدید، تشنج و کما شود.
• مشکلات و اختلالات جنسی

قرص اس سیتالوپرام و بارداری

تصمیم برای مصرف اس سیتالوپرام در دوران بارداری یک تصمیم پیچیده است که باید با سنجش دقیق خطرات و مزایا توسط پزشک گرفته شود. با این حال مصرف این دارو در سه ماهه سوم بارداری ممکن است خطر یک عارضه جدی اما نادر به نام فشار خون ریوی پایدار نوزاد (PPHN) را افزایش دهد.

از طرف دیگر، عدم درمان افسردگی یا اضطراب شدید در دوران بارداری نیز خطرات خاص خود را برای مادر و جنین به همراه دارد. بنابراین، پزشک با در نظر گرفتن شدت بیماری شما و خطرات احتمالی دارو، بهترین تصمیم را خواهد گرفت. در بسیاری از موارد، ادامه درمان برای سلامت مادر ضروری تشخیص داده می‌شود.

قرص اس سیتالوپرام و شیردهی

اس سیتالوپرام به مقدار کمی وارد شیر مادر میشود. با این وجود، اغلب مصرف اس سیتالوپرام در دوران شیردهی بی خطر تلقی میشود و عوارض جانبی در نوزادان نادر است. با این حال، توصیه می‌شود که مراقب علائم احتمالی در نوزاد خود باشید.

اگر متوجه شدید که نوزاد شما به طور غیرعادی خواب‌آلود است، در تغذیه مشکل دارد، یا تحریک‌پذیر و بی‌قرار است، باید با پزشک خود تماس بگیرید.

قرص اس سیتالوپرام و باروری (کسانی که قصد بارداری دارند)

• در آقایان: این احتمال وجود دارد که اس سیتالوپرام کیفیت اسپرم را کاهش دهد، ولی مشخص نیست که این مسئله قدرت باروری را کم می‌کند یا خیر. اگر برای بچه‌دار شدن مشکل دارید، با دکتر تان مشورت کنید.
• در خانم‌ها: شواهدی در دست نیست که نشان دهد مصرف اس سیتالوپرام باعث کاهش قدرت باروری در زنان می‌شود.

تصمیم‌گیری در مورد مصرف اس سیتالوپرام قبل، حین و بعد از بارداری یک موضوع کاملاً تخصصی است. مهم‌ترین اقدام، مشورت با پزشک معالج تان است. پزشک می‌تواند با در نظر گرفتن تمام جوانب، بهترین و ایمن‌ترین راهکار را برای شما ارائه دهد. هرگز به صورت خودسرانه دارو را شروع، قطع یا دوز آن را تغییر ندهید.

تداخلات دارویی اس‌سیتالوپرام

منع مصرف داروی اس سیتالوپرام در صورت مصرف موارد زیر:

• پیموزاید
• لینزولید
• داروهای مهارکننده مونوآمین اکسیداز (MAOIs)
• تیوریدازین

در هنگام مصرف داروهای زیر حتما باید ارزیابی و احتیاط جدی را درنظر بگیرید و قبل از مصرف حتما با پزشک خود مشورت کنید.

داروهای مهارکننده بازجذب سروتونین-نوراپی‌نفرین (SNRI):

• دولوکستین
• ونلافاکسین

داروهای مهارکننده بازجذب سروتونین (SSRI):

• سرترالین
• سیتالوپرام
• فلوکستین
• پاروکستین
• فلووکسامین

سایر داروها:

• داروی ضد میگرن سوماتریپتان
• داپوکستین
• دومپریدون
• سایمیتیدین
• امپرازول
• زیپراسیدون
• وارفارین، آسپرین یا داروهای مسکن ضد التهاب غیر استروئیدی (NSAIDs: ایبوپروفن، دیکلوفناک، ناپروکسن، سلکوکسیب، ایندومتاسین، ملوکسیکام، کتورولاک و …)

پرهیز از مصرف مشروبات الکلی

اکیدا توصیه می‌شود که از مصرف الکل در مصرف و فرایند درمان با اس سیتالوپرام خودداری کنید. الکل می‌تواند عوارض جانبی دارو مانند خواب‌آلودگی، سرگیجه و اختلال در تمرکز را تشدید کند. علاوه بر این، الکل می‌تواند خود باعث بدتر شدن علائم افسردگی و اضطراب شود و اثربخشی درمان را کاهش دهد.

پرهیز از مصرف گریپ فروت

از مصرف گریپ فروت و آب آن باید اجتناب کنید. گریپ فروت می‌تواند در نحوه سوخت و ساز (متابولیسم) اس سیتالوپرام در بدن شما اختلال ایجاد کند. این تداخل می‌تواند منجر به افزایش سطح دارو در خون شما شود و خطر بروز عوارض جانبی، از جمله مشکلات قلبی (مانند سندرم QT طولانی)، را افزایش دهد.

علف چای (St. John’s Wort)

مصرف این مکمل گیاهی که معمولاً برای درمان افسردگی خفیف استفاده می‌شود، همراه با اس سیتالوپرام اکیداً ممنوع است. علف چای نیز مانند اس سیتالوپرام سطح سروتونین را در مغز افزایش می‌دهد. مصرف همزمان این دو می‌تواند منجر به تجمع خطرناک سروتونین و بروز سندرم سروتونین شود که یک وضعیت اورژانسی و بالقوه کشنده است

مکمل تریپتوفان

تریپتوفان یک اسید آمینه است که به عنوان پیش‌ساز سروتونین عمل می‌کند و گاهی به عنوان مکمل برای بهبود خواب یا خلق و خو استفاده می‌شود. مصرف همزمان آن با اس سیتالوپرام نیز می‌تواند خطر بروز سندرم سروتونین را افزایش دهد

اسامی تجاری موجود در ایران

این دارو با اسامی زیر در ایران به فروش می‌رسد:

شرایط نگهداری داروی اس سیتالوپرام

اس سیتالوپرام را در دمای اتاق، در مکانی خشک، تاریک و مهم‌تر از همه، دور از دسترس کودکان و حیوانات خانگی نگهداری کنید.

توصیه‌ای از تیم دارو دات کام به شما

این مقاله یک نقشه راهنماست، اما پزشک شما راهنمای اصلی این مسیر است. می‌دانیم که گاهی برداشتن اولین قدم برای شروع این مسیر، یعنی مراجعه به روانپزشک، چقدر می‌تواند سخت باشد. شاید ترس، خجالت یا نگرانی از قضاوت دیگران مثل یک دیوار بلند جلوی شما ایستاده باشد.

اما لطفاً این را به خاطر بسپارید: همان‌طور که برای سلامت قلب به متخصص قلب و برای شکستگی استخوان به ارتوپد مراجعه می‌کنیم، مغز ما هم که پیچیده‌ترین و شگفت‌انگیزترین عضو بدنمان است، گاهی به کمک تخصصی نیاز دارد.

مصرف دارویی مانند اس سیتالوپرام به هیچ وجه نشانه ضعف نیست؛ برعکس، این نشانه شجاعت و خرد شماست. شجاعت برای اینکه پذیرفته‌اید به کمک نیاز دارید و برای پس گرفتن کنترل زندگی‌تان و بازگرداندن آرامش به روزهایتان، فعالانه قدم برمیدارید. پس به درمان خود نه به عنوان یک دستور یک‌طرفه، بلکه به عنوان یک همکاری دوطرفه نگاه کنید.

اگر در مورد عوارض جانبی نگرانید، اگر حس می‌کنید دارو آن‌طور که باید عمل نمی‌کند، یا حتی اگر در مورد هزینه‌ها دغدغه دارید، همه را با پزشک خود در میان بگذارید. بدانید صداقت شما با درمانگرتان، مهمترین ابزار برای تنظیم یک برنامه درمانی موفق و اثربخش است.

فراموش نکنید که بهبودی در سلامت روان به معنای رسیدن به یک زندگی بی‌نقص و بدون غم نیست، بلکه به معنای به دست آوردن دوباره‌ی توانایی برای زندگی کردن با وجود چالش‌های اجتناب‌ناپذیر آن است. در این مسیر، هدف مصرف دارو این نیست که شما را به فردی بی‌احساس یا همیشه شاد تبدیل کند که هرگز ناراحت نمی‌شود؛ بلکه نقش اصلی آن، کاهش شدت علائم فلج‌کننده‌ای است که قدرت تصمیم‌گیری، احساس کردن و برقراری ارتباط را از شما گرفته‌اند.

در واقع، دارو به شما کمک می‌کند تا از زیر بار سنگین اضطراب یا افسردگی بیرون بیایید و دوباره کنترل زندگی‌تان را به دست بگیرید، نه اینکه شما را از واقعیت‌های آن جدا کند.

سوالات متداول

اس‌سیتالوپرام برای درمان چه بیماری‌هایی تجویز می‌شود؟

اس‌سیتالوپرام از داروهای مهارکننده انتخابی بازجذب سروتونین است که برای درمان اختلال افسردگی اساسی و برخی اختلالات اضطرابی تجویز می‌شود. این دارو در بهبود علائم اختلال اضطراب فراگیر، حملات پانیک و در برخی موارد اختلال وسواس فکری–عملی نیز کاربرد دارد. با افزایش سطح سروتونین در مغز، به تنظیم خلق‌وخو، کاهش نگرانی و بهبود عملکرد روزمره بیماران کمک می‌کند.

آیا اس‌سیتالوپرام باعث افزایش وزن می‌شود؟

در برخی افراد مصرف اس‌سیتالوپرام ممکن است با تغییراتی در وزن همراه باشد، اما این اثر در همه بیماران مشاهده نمی‌شود. بعضی افراد ممکن است افزایش اشتها و در نتیجه افزایش وزن را تجربه کنند، در حالی که در برخی دیگر کاهش اشتها یا تغییر محسوسی در وزن رخ نمی‌دهد. عوامل فردی مانند سبک زندگی، رژیم غذایی و واکنش بدن به دارو در این موضوع نقش دارند.

آیا مصرف اس‌سیتالوپرام در بارداری بی‌خطر است؟

مصرف اس‌سیتالوپرام در دوران بارداری باید تنها با نظر پزشک انجام شود. در برخی موارد ممکن است پزشک با توجه به وضعیت مادر و شدت علائم، ادامه مصرف دارو را ضروری بداند. با این حال، مصرف خودسرانه در این دوره توصیه نمی‌شود و لازم است منافع درمان در برابر خطرات احتمالی برای جنین به‌طور دقیق بررسی شود.

آیا می‌توان مصرف اس‌سیتالوپرام را ناگهانی قطع کرد؟

قطع ناگهانی اس‌سیتالوپرام توصیه نمی‌شود، زیرا ممکن است باعث بروز علائمی مانند سرگیجه، بی‌قراری، اختلال خواب یا تغییرات خلقی شود. معمولاً پزشک برای جلوگیری از بروز این علائم، کاهش تدریجی دوز دارو را در یک بازه زمانی مشخص پیشنهاد می‌کند. بنابراین هرگونه تغییر در مصرف دارو باید با نظر پزشک انجام شود.

تفاوت اثر اس‌سیتالوپرام و سیتالوپرام در اضطراب چیست؟

اس‌سیتالوپرام در واقع شکل فعال سیتالوپرام محسوب می‌شود و به‌طور انتخابی‌تر بر سیستم سروتونین اثر می‌گذارد. به همین دلیل در برخی بیماران ممکن است با دوز کمتر اثر درمانی مناسب‌تری در کاهش علائم اضطراب ایجاد کند. با این حال، پاسخ به دارو در افراد مختلف متفاوت است و انتخاب بین این دو دارو معمولاً بر اساس نظر پزشک و شرایط بیمار انجام می‌شود.