علائم تبخال دهان چیست و چگونه به وجود می‌آید؟

5/5 - (1 امتیاز)
دکتر بهارک ثابت دیوشلی
123
تاریخ انتشار: 10 شهریور 1404 | 31 فروردین 1405
4 دقیقه
0 نظر

تبخال دهانی عفونت ویروسی شایعی است که توسط هرپس سیمپلکس ایجاد شده و با تاول‌های دردناک اطراف لب و دهان خود را نشان می‌دهد. این ویروس پس از ورود به بدن به صورت نهفته باقی می‌ماند و در اثر ضعف سیستم ایمنی، استرس، سرماخوردگی یا تغییرات هورمونی مجددا فعال می‌شود.

تبخال دهانی همراه با سوزش، خارش و تشکیل زخم‌های باز و تاول ایجاد شده که معمولا به کمک داروهای ضدویروسی مانند آسیکلوویر و برخی مراقبت‌های خانگی مانند کمپرس سرد برای کاهش درد بهبود پیدا می‌کند.

در این مقاله از دارو دات کام به تبخال دهانی، ویروس هرپس سیمپلکس و روش‌های تشخیص و درمان آن‌ها پرداخته‌ایم.

تبخال دهانی چیست؟

تبخال دهانی نوعی عفونت با ویروس هرپس سیمپلکس (HSV) است که اطراف دهان را تحت تاثیر قرار می‌دهد. در این عفونت، تاول‌های کوچکی روی لب‌ها و اطراف آن ایجاد می‌شوند.

اولین بروز علائم عفونت ممکن است یک یا دو هفته پس از ابتلا به ویروس رخ دهد. حتی ممکن است تا چند ماه یا چند سال بعد نیز تاول‌ها بروز نکنند. بنابراین ممکن است به ویروس تبخال دهانی مبتلا شوید ولی مدتی متوجه آن نشوید.

 

تفاوت تبخال دهانی با آفت چیست؟

تبخال دهانی ناشی از ویروس HSV است و به صورت تاول‌های دردناک روی لب یا اطراف دهان ظاهر می‌شود و مسری است. آفت دهانی منشأ ویروسی ندارد، داخل دهان ایجاد می‌شود، مسری نیست و به شکل زخم‌های سفید یا زردرنگ با حاشیه قرمز دیده می‌شود.

 

تفاوت تبخال و زگیل دهانی چیست؟

تبخال دهانی حاصل عفونت HSV است و به شکل تاول‌های کوچک و دردناک ظاهر می‌شود و معمولا طی یک تا دو هفته بهبود می‌یابد. زگیل دهانی ناشی از ویروس HPV است، به صورت برجستگی‌های گوشتی و بدون درد دیده می‌شود و معمولاً پایدارتر است و خودبه‌خود بهبود نمی‌یابد.

 

فرق تبخال و زگیل دهانی چیست؟

تفاوت آن‌ها در نوع ویروس، ظاهر ضایعه و الگوی بهبود است. تبخال ناشی از HSV است و به صورت تاول‌های دردناک و گذرا بروز می‌کند؛ زگیل دهانی ناشی از HPV است و با برجستگی‌های گوشتی و پایدار مشخص می‌شود.

 

علائم و نشانه‌های تبخال دهانی چیست؟

شایع‌ترین علامت عفونت تبخال دهانی همچون دیگر علائم بیماری‌های ویروسی، بروز تاول‌های کوچک در ناحیه دهان است. تبخال‌ها معمولا اطراف یا روی لب‌ها، به خصوص در امتداد لبه بیرونی لب که به پوست کناری متصل می‌شود، ایجاد می‌شوند. اما ممکن است روی گونه‌ها، چانه یا بینی نیز ایجاد شوند.

وقتی برای اولین بار به HSV آلوده می‌شوید، ممکن است علائم دیگری نیز داشته باشید. این علائم عبارتند از:

  • تب
  • تورم غدد لنفاوی در گردن
  • گلودرد
  • قرمزی و تورم در گلو
  • زخم در امتداد پشت گلو
  • زخم‌های دردناک در داخل دهان، از جمله روی لثه‌ها، زبان و سقف دهان

برخی از افراد ممکن است به عفونت‌های ویروسی آلوده شوند اما علائمی نداشته باشند. بنابراین، ممکن است مدتی ویروس هرپس سیمپلکس را حمل کنید و تا زمانی که اولین تبخال ظاهر نشده، متوجه آن نشوید.

پس از بهبود عفونت اولیه، HSV در سلول‌های عصبی سر شما می‌ماند. شما در این مدت، متوجه حضور ویروس نخواهید شد. ویروس برای مدت طولانی علامتی ایجاد نمی‌کند، اما گاهی ممکن است فعال شود و تبخال ایجاد کند.

تبخال معمولا شامل مجموعه‌ای از تاول‌های کوچک است که در همان ناحیه عمومی عفونت اولیه تشکیل می‌شوند. ممکن است قبل از ظاهر شدن تبخال، احساس سوزن سوزن شدن، بی‌حسی، خارش یا درد روی لب یا پوست اطراف آن داشته باشید. این مرحله یک هشدار است که تبخال در شرف تشکیل است.

افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، گاهی تبخال دهانی را به شکل شدیدتری از جمله زخم‌های دردناک در داخل دهان یا گلوی خود تجربه می‌کنند.

 

تبخال دهانی چه شکلی است؟

با بروز تبخال دهانی، متوجه تاول‌های پر از مایع روی صورت، معمولاً روی لب‌ها یا نزدیک دهانتان خواهید شد. این تاول‌ها شبیه برآمدگی‌های کوچک به نظر می‌رسند و پوست اطراف آن‌ها ممکن است تغییر رنگ داده، متورم و دردناک باشد.

پس از چند روز، تاول‌ها باز می‌شوند و مایعی شفاف یا کمی زرد رنگ از آن‌ها خارج می‌شود. پس از یک روز یا بیشتر، ترشح زخم‌ها متوقف می‌شود و پوسته‌ای به رنگ قهوه‌ای طلایی روی زخم‌ها تشکیل می‌شود. این پوسته ممکن است گاهی اوقات ترک بخورد یا خونریزی کند.

ظرف حدود دو هفته از شروع علائم، پوسته می‌افتد. پوست زیر آن ممکن است تا چند روز کمی صورتی یا قرمز به نظر برسد تا زمانی که به طور کامل بهبود یابد.

 

انواع تبخال دهانی کدامند؟

تبخال دهانی می‌تواند در نواحی مختلف دهان و اطراف آن ظاهر شود و بسته به محل درگیری و نوع ویروس، شکل‌های متفاوتی دارد. بیشتر موارد ناشی از ویروس HSV‑1 هستند، اما در برخی شرایط HSV‑2 نیز می‌تواند موجب ضایعات دهانی شود. انواع آن شامل فرم‌های عودکننده، داخل دهانی، لب، سقف دهان، حلق و موارد ناشی از تماس تناسلی است.

 

تبخال عودکننده دهانی

شایع‌ترین نوع تبخال ناشی از ویروس HSV‑1 است که پس از اولین درگیری در بدن پنهان می‌ماند و در دوره‌هایی مانند استرس، تب، آفتاب یا ضعف ایمنی دوباره فعال می‌شود. معمولاً روی لب یا اطراف دهان ظاهر می‌شود.

 

تبخال داخل دهان

این نوع بیشتر در عفونت اولیه مشاهده می‌شود و به شکل تاول یا زخم دردناک روی لثه، داخل گونه یا زبان دیده می‌شود. در کودکان شایع‌تر است و گاهی با تب و بی‌حالی همراه است.

 

تبخال تناسلی در دهان

در اثر تماس دهانی–تناسلی ایجاد می‌شود و ناشی از ویروس HSV‑2 است. ضایعات ناشی از تبخال تناسلی، روی لب، دهان یا اطراف دهان ظاهر می‌شوند و از نظر ظاهری مشابه تبخال معمولی هستند اما از نظر منبع انتقال تفاوت دارند و به بیماری‌های مقاربتی مرتبط می‌شوند.

 

تبخال حلقی

درگیری نادرتر است و می‌تواند باعث درد گلو، مشکل در بلع و زخم‌های کوچک در انتهای دهان یا ابتدایی حلق شود. معمولاً در عفونت اولیه و در سنین پایین‌تر دیده می‌شود.

 

تبخال سقف دهان

تاول‌ها یا زخم‌های کوچک دردناک روی سقف دهان ایجاد می‌شود و معمولاً بخشی از تبخال دهانی اولیه است. درد هنگام خوردن و آشامیدن شایع است.

 

تبخال لب

شایع‌ترین محل تبخال دهانی است. ضایعات به صورت تاول‌های کوچک و دردناک روی لب یا مرز لب و پوست ظاهر می‌شوند و معمولا ظرف یک تا دو هفته بهبود می‌یابند.

 

آیا می‌توان از تبخال دهانی پیشگیری کرد؟

 

علت تبخال دهانی چیست؟

ویروس هرپس سیمپلکس در شرایط متفاوتی فعال شده و علائم تبخال دهانی را ظاهر می‌کند. از مهم‌ترین علل تبخال دهانی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

 

سیستم ایمنی ضعیف

ویروس تبخال دهانی پس از ورود به بدن، به صورت نهفته در سلول‌های عصبی باقی می‌ماند. سیستم ایمنی قوی مانع از تکثیر و خروج آن می‌شود. اما هنگامی که سیستم ایمنی تضعیف شود، کنترل بر ویروس از دست می‌رود. در این شرایط ویروس فعال شده و باعث ایجاد تاول‌های دردناک و تبخال دهانی می‌شود.

 

انتقال ویروس از فرد آلوده

ویروس تبخال دهانی در ترشحات و زخم‌های باز دهان فرد مبتلا وجود دارد. تماس مستقیم پوست یا مخاط دهان با این زخم‌ها، مثلا در زمان بوسیدن، استفاده مشترک از لیوان، قاشق یا حوله، باعث ورود ویروس به بدن فرد سالم می‌شود.

ویروس از راه خراش‌های ریز یا مخاط وارد شده و در سلول‌های عصبی پنهان می‌شود. این انتقال حتی در صورت عدم وجود علائم آشکار نیز ممکن است رخ دهد.

 

کمبود ویتامین‌ها

ویتامین‌های C، E و B نقش مهمی در تقویت دفاعی بدن و سلامت پوست و مخاط دارند. به ویژه کمبود ویتامین B12 و روی می‌تواند سیستم ایمنی را تضعیف کرده و مقاومت بدن را در برابر عفونت‌ها کاهش دهد. در نتیجه، ویروس نهفته که قبلا وارد بدن شده، فرصت یافته و با کاهش توانایی دفاعی بدن، دوباره فعال شده و علائم تبخال دهانی بروز می‌کند.

 

استرس

استرس با ترشح هورمون‌هایی مانند کورتیزول، عملکرد سیستم ایمنی را سرکوب می‌کند. این کاهش دفاعی بدن، مانع از کنترل ویروس نهفته هرپس سیمپلکس توسط سلول‌های ایمنی می‌شود. در نتیجه، ویروس که در گانگلیون‌های عصبی پنهان بود، فعال شده و باعث ایجاد تاول‌های تبخالی می‌شود. بنابراین، استرس عامل اصلی تحریک‌کننده عود بیماری در افراد دارای سابقه ابتلا است.

 

عفونت‌های تنفسی

عفونت‌های تنفسی با ضعف کردن سیستم ایمنی بدن و ایجاد تب یا استرس فیزیکی، شرایط را برای فعال شدن مجدد ویروس نهفته فراهم می‌کنند. به همین دلیل، هنگام سرماخوردگی یا آنفولانزا احتمال بروز تبخال دهانی افزایش می‌یابد.

 

گرمای شدید هوا

گرمای شدید هوا به طور مستقیم ویروس سیمپلکس را ایجاد نمی‌کند، اما با تحریک پوست، ایجاد استرس حرارتی و در نهایت تضعیف سیستم ایمنی باعث ایجاد تبخال می‌شود. نور خورشید و اشعه فرابنفش هم به لب‌ها آسیب زده و پاسخ التهابی ایجاد می‌کند.

این شرایط باعث می‌شود کنترل بدن بر ویروس هرپس سیمپلکس از دست برود و ویروس فعال شود.

 

اقدامات دندانپزشکی

برخی اقدامات دندانپزشکی با ایجاد استرس فیزیکی، ضربه به ناحیه دهان، باز ماندن طولانی مدت دهان و خشکی مخاط، شرایط را برای فعالیت مجدد ویروس فراهم می‌کنند. با این وجود در افرادی که تا بحال به تبخال دهانی مبتلا نشده‌اند، امکان آلودگی به این ویروس از طریق دندانپزشکی بسیار پایین است و از این طریق دچار تبخال نمی‌شوند.

 

تغییرات هورمونی

تغییرات هورمونی مثل افزایش استروژن ممکن است مقاومت بدن را در برابر عفونت‌های ویروسی کاهش دهد. در نتیجه، امکان فعال شدن ویروس هرپس سیمپلکس و ایجاد تاول‌های دهانی افزایش پیدا می‌کند. این تغییرا بیشتر در دوران بارداری و قاعدگی رخ می‌دهد.

 

آیا تبخال دهانی مسری است؟

بله؛ تبخال دهانی بسیار مسری است. به این دلیل که ویروس HSV که مسئول ایجاد آن است، به راحتی از طریق تماس پوست با پوست و بزاق منتشر می‌شود. در واقع، اکثر افراد در کودکی و زمانی که یکی از اقوام یا دوستان آلوده به ویروس آن‌ها را می‌بوسد، به این ویروس آلوده می‌شوند.

 

عوارض تبخال دهانی چیست؟

عفونت‌های تبخال دهانی گاهی اوقات می‌توانند منجر به عوارض جدی، از جمله عفونت‌های HSV در نواحی زیر شوند:

  • چشم‌ به صورت تبخال چشمی
  • مغز یا غشاهای پوشاننده مغز و نخاع
  • پوست در جاهای دیگر بدن، مانند انگشتان

اگر درماتیت آتوپیک دارید، تبخال دهانی می‌تواند منجر به عفونتی به نام اگزما هرپتیکوم شود. در ۹۰ درصد موارد این عارضه به وسیله ویروس,1- HSV و در 10درصد موارد توسط HSV-2 ایجاد می‌شود.

این زمانی اتفاق می‌افتد که ویروس از ناحیه دهان شما یا شخص دیگری به بخشی از پوستتان که درگیر درماتیت آتوپیک است، پخش می‌شود. از آنجا که در پوست شکاف‌هایی وجود دارد، ورود و پخش ویروس هرپس سیمپلکس آسان است.

این عوارض می‌توانند با عفونت اولیه یا زمان‌هایی که HSV دوباره فعال می‌شود، رخ دهند.

 

علائم و نشانه‌های تبخال دهانی چیست؟

 

چگونه تبخال دهانی را تشخیص دهیم؟

پزشک معمولا عفونت‌های تبخال دهانی را از طریق معاینه فیزیکی و آزمایش تشخیص می‌دهد. در طول معاینه، پزشک ناحیه دهان شما را ارزیابی کرده و از شما شرح حال می‌گیرد. او ممکن است به راحتی با دیدن تاول‌ها یا سایر علائم، تبخال دهانی را تشخیص دهد.

پزشک ممکن است نمونه‌ای از مایع تاول‌ها را برای آزمایش به آزمایشگاه بفرستد. این آزمایش می‌تواند عفونت HSV را تأیید یا رد کند. این کار معمولا در موارد ابتلا به نقص ایمنی انجام می‌شود.

اگر علائم فعال بیماری را نداشته باشید، بررسی آنتی‌بادی‌های علیه HSV-1 یا HSV-2 در خون می‌تواند نشان دهد که حامل این ویروس هستید یا نه. اگر آنتی‌بادی در خون شما وجود داشته باشد، به این معنی است که در گذشته عفونت اولیه HSV داشته‌اید و ویروس ممکن است در آینده دوباره فعال شود.

 

راه‌های درمان تبخال دهانی چیست؟

علائم خودبه‌خود و بدون درمان در عرض ۱ تا ۲ هفته از بین می‌روند. اما انجام اقدامات دارویی و برخی روش‌های خانگی به بهبودی سریع‌تر عفونت ویروسی کمک می‌کنند. در ادامه به موثرترین روش‌های خانگی و دارویی پرداخته‌ایم:

 

دارو برای تبخال دهانی

اما پزشک نیز می‌تواند در صورت لزوم، داروهایی برای مبارزه با ویروس برای شما تجویز کند. این داروها، داروهای ضد ویروسی نامیده می‌شوند. این داروها می‌توانند به کاهش درد و رفع سریع‌تر علائم شما کمک کنند، اما ممکن است در همه موارد تبخال دهانی تجویز نشوند. این بستی به شرایط شما و نظر پزشک دارد. این داروها شامل قرص‌های خوراکی و پمادها هستند.

 

قرص برای تبخال لب

پزشک در صورت ابتلای شدید به ویروس هرپس سیمپلکس قرص‌های زیر را برای درمان تجویز می‌کند:

  • آسیکلوویر
  • فامسیکلوویر
  • والاسیکلوویر
  • داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs)

این داروها در صورتی که هنگام بروز علائم هشدار دهنده تبخال، قبل از ایجاد هرگونه تاول، مصرف شوند، بهترین اثر را دارند. اگر به صورت مکرر دچار تبخال دهانی می‌شوید، ممکن است لازم باشد این داروها را با نظر پزشک مصرف کنید.

 

پماد برای تبخال دهانی

کرم‌ها یا پمادهای موضعی ضد ویروسی مانند پماد آسیکلوویر نیز ممکن است استفاده شوند. با این حال، این کرم‌ها نیز اغلب فقط چند ساعت تا یک روز مدت زمان بیماری را کوتاه می‌کنند. علاوه‌بر آسیکلوویر، پمادهای زیر هم برای درمان تبخال دهانی موثر هستند:

  • پماد پنسیکلوویر
  • پماد کلین هرپس
  • پماد هرپسیم
  • پماد هرپاز
  • پماد دوکوزانول

 

 

اسپری برای درمان تبخال یا آفت دهانی

برای تبخال دهانی معمولا از اسپری‌های حاوی مواد ضدویروس یا بی‌حس‌کننده استفاده می‌شود که می‌توانند درد را کاهش دهند و روند بهبود را کوتاه کنند، اما جایگزین درمان‌های اصلی مانند کرم یا قرص‌های ضدویروس نیستند. در مورد آفت دهان، اسپری‌های ضدالتهاب، بی‌حس‌کننده یا حاوی مواد ترمیم‌کننده به کاهش درد و تسریع بهبود کمک می‌کنند، اما نقش ضدویروسی ندارند چون آفت منشأ ویروسی ندارد.

 

تقویت سیستم ایمنی برای تبخال دهان

تقویت ایمنی می‌تواند دفعات عود تبخال را کاهش دهد، زیرا ویروس HSV در زمان ضعف سیستم ایمنی فعال می‌شود. خواب کافی، کاهش استرس، تغذیه مناسب، ورزش منظم و پیشگیری از کمبودهایی مثل ویتامین D یا آهن، مهم‌ترین راهکارهای حمایت از ایمنی بدن در افراد مستعد تبخال هستند.

 

روش‌های درمان خانگی تبخال دهانی

اقدامات زیر نیز می‌تواند به شما کمک کند تا احساس بهتری نسبت به بیماری‌های عفونی و ویروسی همچونن تبخال دهانی داشته باشید:

  • کمپرس سرد یا گرم روی زخم‌ها قرار دهید تا به کاهش درد کمک کند.
  • تاول‌ها را به آرامی با آب و صابون ضدمیکروب بشویید. این کار به جلوگیری از انتشار ویروس به سایر نواحی بدن کمک می‌کند.
  • از مصرف نوشیدنی‌های داغ، غذاهای تند و شور و مرکبات خودداری کنید.
  • با آب خنک غرغره کنید یا یخمک میوه‌ای بخورید.
  • دهان خود را با آب نمک بشویید.
  • یک مسکن مانند استامینوفن یا ایبوپروفن مصرف کنید.
  • از بستن یا بانداژ کردن زخم‌ها خودداری کنید.
  • خاراندن و خراشیدن زخم‌ها باعث کند شدن روند بهبودی می‌شود. از این کار اجتناب کنید.
  • از محرک‌هایی مانند سیگار، الکل، اشعه ماوراءبنفش و استرس دوری کنید.

 

کمپرس سرد برای درمان خانگی تبخال لب

کمپرس سرد یکی از ساده‌ترین روش‌های خانگی برای کاهش درد و التهاب تبخال لب است. قرار دادن یک تکه یخ یا کمپرس خنک روی ضایعه باعث کاهش تورم، تسکین سوزش و کند شدن روند تکثیر ویروس در محل می‌شود. این روش درمان قطعی نیست، اما می‌تواند علائم را آرام‌تر کند.

 

استفاده از عسل یا ژل آلوئه‌ورا برای درمان خانگی تبخال لب

عسل خاصیت ضدالتهابی و ترمیم‌کننده دارد و می‌تواند باعث کاهش درد و سرعت گرفتن روند بهبود زخم تبخال شود. ژل آلوئه‌ورا نیز با اثرات ضدالتهابی و مرطوب‌کننده خود به کاهش سوزش و قرمزی کمک می‌کند. هر دو روش به‌عنوان درمان خانگی کمکی به‌کار می‌روند و جایگزین درمان ضدویروسی اصلی نیستند، اما در کاهش علائم مؤثر هستند.

 

درمان تبخال دهان در بارداری

در بارداری استفاده از کمپرس سرد و محلول‌های ضدعفونی‌کننده مانند آب نمک رقیق برای کاهش درد ناشی از تبخال دهانی مفید است. همچنین مصرف پماد یا قرص‌های آسیکلوویر هم مضر نیستند. با این حال، حتما قبل از مصرف هرگونه دارو، حتی پمادهای موضعی، با پزشک متخصص مشورت کنید تا از ایمنی آن برای مادر و جنین اطمینان حاصل شود.

 

درمان تبخال لب در دوران شیردهی

درمان تبخال لب در دوران شیردهی شامل استفاده از پمادهای ضدویروسی مانند آسیکلوویر موضعی است. حتی مصرف قرص خوراکی آسیکلوویر هم بی‌خطر است و مقدار کمی از آن وارد شیر می‌شود که برای نوزاد مشکل‌ساز نیست، اما حتما باید با تجویز پزشک مصرف شود. رعایت بهداشت، شستشوی دست‌ها و عدم تماس مستقیم زخم با نوزاد برای جلوگیری از انتقال ویروس از دیگر اقداماتی است که مادر باید انجام دهد.

 

درمان تبخال لب در کودکان

درمان تبخال لب در کودکان معمولا با پمادهای ضدویروسی مانند آسیکلوویر یا پنسیکلوویر انجام می‌شود. این پمادها باید بلافاصله پس از مشاهده علائم، با یک گوش‌پاک‌کن تمیز و به صورت نازک روی زخم زده شوند و روزانه ۳ تا ۵ بار تکرار شوند.

همچنین، برای کودکان زیر ۱۲ سال، آسیکلوویر خوراکی با دوز ۲۰ میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن هر ۸ ساعت تجویز می‌شود. هرگز بدون مشورت پزشک از کورتون یا داروهای غیرمجاز استفاده نکنید و در صورت تشدید علائم به دکتر اطفال مراجعه کنید.

 

درمان سریع تب خال لب

برای درمان سریع تبخال لب، داروهای ضدویروسی مانند پماد آسیکلوویر و والاسیکلوویر بسیار موثر هستند. مصرف این داروها در ساعات اولیه بروز علائم، روند بهبودی را تسریع کرده و شدت آن را کاهش می‌دهد.

 

چشم انداز تبخال دهانی چیست؟

تبخال دهانی در هر فرد ممکن است شرایط متفاوتی ایجاد کند. برخی افراد مکررا دچار تبخال می‌شوند، در حالی که برخی دیگر به ندرت به آن مبتلا خواهند شد. با افزایش سن احتمال ابتلا به آن کاهش پیدا می‌کند. با این حال، عفونت تبخال در هر سنی اگر در چشم یا نزدیک آن ایجاد شود می‌تواند شدید و خطرناک باشد.

از سوی دیگر، اگر در اثر برخی بیماری‌ها یا در اثر مصرف داروهای سرکوب‌کننده سیستم ایمنی، سیستم ایمنی بدن ضعیف شده باشد هم ابتلا به این عفونت ویروسی با عوارض خطرناکی همراه خواهد بود.

 

blockquote icon
متن انگلیسی:

If you get cold sores more than nine times a year or if you’re at high risk of serious complications, your doctor may prescribe an antiviral medicine for you to take regularly

ترجمه متن:

اگر بیش از نه بار در سال دچار تبخال می‌شوید یا اگر در معرض خطر عوارض جدی هستید، پزشک ممکن است برای شما داروی ضد ویروسی تجویز کند تا به‌صورت مرتب مصرف کنید.

(منبع)

 

آیا می‌توان از تبخال دهانی پیشگیری کرد؟

ویروس هرپس سیمپلکس به راحتی بین افراد پخش می‌شود، بنابراین همیشه نمی‌توان از عفونت تبخال دهانی جلوگیری کرد. اما می‌توانید با موارد زیر خطر ابتلا را کاهش و سلامت دهان خود را دهید:

  • پرهیز از تماس مستقیم پوستی مانند بوسیدن با افراد دارای تبخال فعال
  • استفاده نکردن از وسایل شخصی مشترک مثل لیوان، قاشق، حوله یا رژ لب
  • شستشوی مرتب دست‌ها با آب و صابون، به‌ویژه بعد از تماس با زخم
  • تقویت سیستم ایمنی بدن از طریق خواب کافی، تغذیه سالم و مدیریت استرس
  • استفاده از کرم ضدآفتاب و کرم لب محافظ برای جلوگیری از تحریک ناشی از نور خورشید
  • رعایت بهداشت دهان و دندان و مسواک زدن منظم
  • پرهیز از لمس کردن زخم‌ها و مالیدن چشم یا صورت پس از تماس با آن‌ها
  • در صورت سابقه عود مکرر، مشورت با پزشک برای مصرف داروهای پیشگیرانه

 

 

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنم؟

درصورتی‌که هر یک از شرایط زیر را دارید، باید به پزشک مراجعه کنید:

  • تبخال دهانی شما در عرض ۱۰ روز شروع به بهبود نکرده است.
  • نگران تبخال خود هستید یا فکر می‌کنید ضایعه شما چیزی غیر از تبخال دهانی است.
  • تبخال بسیار بزرگ یا دردناک است.
  • لثه‌های متورم و دردناک و زخم‌هایی در دهان دارید
  • سیستم ایمنی ضعیفی دارید مثلا به دلیل شیمی‌درمانی یا دیابت
  • زخم یا تاول در اطراف چشم شما ایجاد شده است.

 

توصیه‌ای از تیم دارو دات کام برای شما

تبخال دهانی عفونتی شایع ناشی از ویروس هرپس سیمپلکس است که با تاول‌های دردناک در اطراف لب و دهان بروز می‌کند. این ویروس پس از ورود به بدن به صورت نهفته باقی می‌ماند و در اثر ضعف سیستم ایمنی، استرس یا سرماخوردگی مجددا فعال می‌شود. درمان تبخال دهانی به کمک داروهای ضدویروسی مانند آسیکلوویر و مراقبت‌های خانگی انجام می‌شود. برای پیشگیری از ابتلا به این عفونت ویروسی، از تماس پوست به پوست با فرد مبتلا به تبخال دهانی و استفاده مشترک از وسایل شخصی او پرهیز کنید، بهداشت را رعایت کرده و با تغذیه سالم و مدیریت استرس، سیستم ایمنی خود را تقویت کنید. در صورت طولانی شدن علائم یا ضعف ایمنی، حتما به پزشک مراجعه کنید.

اگر سوالی در مورد تبخال دهانی دارید، در قسمت نظرات بنویسید تا پزشکان ما به آن پاسخ دهند.

 

سوالات متداول

 

آیا تبخال دهانی مسری است؟

بله، تبخال دهانی هنگام تماس مستقیم با ترشحات یا ضایعات فعال، مسری است.

 

تبخال دهان چند روز طول می‌کشد؟

معمولا دوره آن از شروع علائم تا بهبود کامل حدود یک تا دو هفته طول می‌کشد.

 

سریع‌ترین درمان تبخال دهانی چیست؟

آنتی‌ویروس‌های موضعی یا خوراکی مانند آسیکلوویر، در صورت شروع زودهنگام، سریع‌ترین اثر را دارند و شدت و مدت بیماری را کاهش می‌دهند.

 

آیا تبخال دهان دوباره عود می‌کند؟

بله، ویروس در بدن باقی می‌ماند و ممکن است در شرایطی مانند استرس، تب، آفتاب یا ضعف ایمنی دوباره فعال شود.

 

آیا تبخال لب واگیردار است؟

بله، تبخال لب بسیار واگیردار است. این ویروس از طریق تماس مستقیم مثل بوسیدن، استفاده مشترک از ظروف یا حوله منتقل می‌شود.

 

تبخال دهان تا چند روز واگیردار است؟

تبخال دهان تا زمانی که زخم‌ها باز و ترشح‌دار هستند، واگیردار است. این دوره معمولا از هفته اول تا بهبود کامل زخم، حدود 7 تا 14 روز طول می‌کشد.

 

بهترین پماد تبخال دهان چیست؟

پماد هرپسیم، زینوتکس و دوکوزانول بهترین پمادهای تبخال دهان هستند.

 

آیا تبخال دهان همیشه با تاول همراه است؟

خیر، تبخال دهان همیشه با تاول همراه نیست. ممکن است گاهی بدون علائم باشد یا با علائمی همچون سوزش، خارش، قرمزی یا تورم همراه باشد و تاول‌ها ظاهر نشوند یا بسیار کوچک باشند.

 

آیا مصرف مکمل‌ها می‌تواند از ابتلا به تبخال جلوگیری کند؟

مصرف مکمل‌ها می‌تواند با تقویت سیستم ایمنی به پیشگیری از تبخال کمک کند. برای مثال مکمل لیزین با مهار آرژنین، ممکن است احتمال بروز تبخال یا تعداد دفعات ابتلا به آن را کاهش دهد.

مطالب این مقاله صرفاً جهت اطلاع‌رسانی است و هرگز جایگزین توصیه، تشخیص یا درمان پزشک متخصص نمی‌شود. قبل از هرگونه تصمیم درمانی، ابتدا با پزشک خود مشورت کنید.

نام نویسنده: فاطمه رادمرد
فاطمه رادمرد پزشک عمومی هستم و از سال ۹۹ مشغول به کارم. سابقه فعالیت به عنوان پزشک خانواده و همینطور به عنوان درمانگر اعتیاد رو دارم. فعالیت پژوهشی بیشتر در زمینه غدد و متابولیسم، روماتولوژی و مغز و اعصاب داشتم.
دسته‌بندی‌ها :

نظرات

نظر خود را بنویسید

مقالات مشابه

مشاهده همه
آخرین مقالات
مشاهده همه

چرا کمک به کودکان در شرایط جنگی مهم است؟ کودکان از نظر عاطفی و روانی، آسیب‌پذیرتر از بزرگسالان هستند و تجربه صداهای انفجار، ناامنی و تغییرات ناگهانی در زندگی می‌تواند…

27 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر

اهمیت حفظ سلامت روان در زمان جنگ مراقبت از اعصاب و روان در دوران جنگ اهمیت بسیاری دارد زیرا بدن و ذهن انسان در چنین شرایطی، دائما در وضعیت هشدار…

27 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

روش‌های آرام‌سازی سریع در زمان جنگ و بحران در شرایط بحرانی مانند جنگ یا موقعیت‌های پراسترس، ممکن است فرد به‌طور ناگهانی دچار اضطراب، نگرانی یا تنش شدید شود. در چنین…

26 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

انواع تمرین‌های تنفسی برای آرامش و در زمان جنگ و بحران تنفس شیوه‌های متفاوتی دارد که هر کدام می‌تواند بسته به شرایط و میزان استرس فرد مفید باشد. آشنایی با…

26 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

اصول مهم رفتار مناسب در لحظات بحرانی و جنگی در شرایط بحرانی و به‌ویژه زمان جنگ، داشتن رفتار آگاهانه و کنترل‌شده می‌تواند نقش مهمی در حفظ امنیت فردی و خانوادگی…

25 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

چرا جنگ روی سلامت زنان تاثیر می‌گذارد؟ جنگ معمولا با ترس، ناامنی و فشار روانی شدید همراه است. وقتی بدن در چنین شرایطی قرار می‌گیرد، سطح استرس بالا می‌رود و…

25 اسفند 1404
2 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

تغییر اشتها در زمان جنگ چه دلایلی دارد؟ در شرایط جنگی، تغییر در اشتها پدیده‌ای رایج و قابل‌توجه است که بسیاری از افراد آن را تجربه می‌کنند. فشارهای روانی، اضطراب…

25 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

سردرد عصبی بعد از انفجار چیست؟ سردرد عصبی بعد از انفجار به نوعی از سردرد گفته می‌شود که بر اثر عواملی مانند قرار داشتن در نزدیکی محل انفجار و تجربه…

24 اسفند 1404
2 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

مشکلات خواب در زمان جنگ چیست؟ در شرایط جنگ و بحران، بدن انسان به طور طبیعی وارد حالت جنگ یا گریز می‌شود و همین باعث ترشح هورمون‌های استرسی مانند کورتیزول…

24 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

مهم‌ترین مشکلات کودکان در زمان جنگ چیست؟ در شرایط جنگی، کودکان یکی از گروه‌هایی هستند که بسیار تحت تاثیر قرار می‌گیرند و آسیب‌پذیری بالایی نسبت به وقایع پیش رو دارند.…

24 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

قرص رپاگلینید چیست؟ قرص رپاگلینید (Repaglinide)، یک داروی خوراکی برای کنترل قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ است. این دارو معمولا توسط متخصصان غدد یا داخلی تجویز…

9 اسفند 1404
8 دقیقه
0 نظر
دکتر عاطفه درخشان

عوارض شایع اضطراب مزمن و شدید چیست؟ اضطراب زمانی مزمن و شدید می‌شود که واکنش طبیعی بدن به استرس، به‌جای فروکش کردن، به‌طور مداوم فعال باقی بماند. در این حالت،…

9 اسفند 1404
3 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

این اندام‌های کوچک مشغول فیلتر کردن سموم، متعادل کردن الکترولیت‌ها و تنظیم مایعات هستند. وقتی به اندازه کافی آب نمی‌نوشید، باید اضافه کاری کنند. و این فقط یک ناراحتی خفیف…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

یک مطالعه که در مجله انگلیسی «سرطان» منتشر شده است، نشان می‌دهد افرادی که رژیم‌های غذایی بدون گوشت را دنبال می‌کنند، کمتر در معرض ابتلا به سرطان‌های پستان، پروستات، کلیه…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

نقرس که با زیاده‌روی در مصرف غذاهای پرچرب و و گوشت و الکل شناخته می‌شد، نوعی آرتریت است که باعث التهاب ناگهانی و دردناک مفاصل می‌شود. با این‌حال، این بیماری…

8 اسفند 1404
3 دقیقه
0 نظر

تغییر قد و وزن یافته‌های این مطالعه که در نشریه آزاد جاما انتشار یافته نشان می‌دهد که کودکان مبتلا به اختلال کم‌توجهی-بیش‌فعالی به‌طور میانگین شاخص توده بدنی بالاتری نسبت به…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

بررسی نزدیک به ۶ هزار کودک نشان داده که ریتالین و آدرال مراکز پاداش مغز را فعال می‌کنند و کاری با شبکه‌های توجه ندارند؛ نکته‌ای که باورهای قدیمی ما را…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

علوم اعصاب نشان می‌دهند که دوستی صرفاً یک تجربه دل‌پذیر نیست، بلکه سوخت مورد نیاز مغز را هم تأمین می‌کند. تصور کنید مغزتان مثل دستگاه پین‌بال روشن شود و هم‌زمان…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

مواجهه تدریجی با ترس می‌تواند عملکرد مغز را دگرگون کند و اضطراب را به حداقل برساند. همه چنین حالتی را تجربه کرده‌ایم: شوک ناگهانی پیش از مصاحبه شغلی، درد معده…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

یافته های جدید از دانشگاه اوتاگوی نیوزیلند این یافته که از دانشگاه اوتاگوی نیوزیلند به دست آمده نشان می‌دهد ویتامین ث جذب‌شده از طریق جریان خون به تمام لایه‌های پوست…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

بررسی آماری جدید نشان می‌دهد منطقه اروپاییِ سازمان جهانی بهداشت که ۵۳ کشور در اروپا و آسیای مرکزی را در بر می‌گیرد تا سال ۲۰۳۰ میلادی همچنان بزرگ‌ترین مصرف‌کننده دخانیات…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر