بدن زنان زیر ذرهبین علم؛ یافتههایی که سالها نادیده گرفته شدند!
رفتن پیش دکتر برای زنان، اغلب ناامید کننده است چون مشکلات سلامتیشان کمتر جدی گرفته میشود و بیماریها دیر یا نادرست تشخیص داده میشوند.
از اندومتریوز و ADHD تا مشکلات شیردهی و حتی خطر بالاتر مرگومیر در دوران بارداری برای زنان سیاهپوست، سالهاست که این خلأها در تحقیقات سلامت زنان وجود داشته است. حالا طبق گزارش nationalgeographic، پژوهشگران بالاخره در حال پر کردن این خلاها هستند و یافتههای تازه نشان میدهد که بدن زنان با پیچیدگیهای خاصی کار میکند: ADHD در زنان ممکن است به شکل بیتوجهی ظاهر شود، قاعدگی میتواند ساختار و عملکرد مغز را تغییر دهد، برخی حالتهای تهوع شدید بارداری جدی و تهدیدکننده هستند، و تغییرات هورمونی در یائسگی میتواند باعث گرگرفتگی و مشکلات مفصلی شود.
این تحقیقات تازه مسیر تشخیص دقیقتر و درمانهای هدفمندتر برای زنان از سنین جوانی تا یائسگی را هموار میکند.
در دارو دات کام، با بعضی نتایج این مطالعات آشنا خواهیم شد.
زنان و دختران ADHD را به شیوهای متفاوت تجربه میکنند
دانشمندان مدتها ADHD را عملاً یک بیماری مختص مردان میدانستند. این در حالی است که گزارشی در ژانویه ۲۰۲۴ زنان نشان میدهد که تعداد زنان مبتلا به این بیماری تقریباً از ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۲ دو برابر شده است.
پشت این تغییر عظیم چه چیزی است؟
کارشناسان میگویند این آمار تا حدی به شیوه بروز اختلال نقص توجه/ بیشفعالی (ADHD) در زنان و دختران بروز مربوط است. هرچند ADHD معمولاً با بیشفعالی مرتبط است، اما نوعی از آن وجود دارد که ADHD بیتوجهیمحور نامیده میشود. مشخصههای این نوع ADHD بینظمی، فراموشی و دشواری در شروع و ادامه انجام کار است.
دختران و زنان معمولاً نوع بیتوجهیمحورِ ADHD را دارند و علائمشان بیشتر احتمال دارد با مشکلات عاطفی یا یادگیری اشتباه گرفته شود جولیا شِکتِر، مدیر مرکز زنان و دختران دارای ADHD در دانشگاه دوک، میگوید: «آنها بیشتر بهعنوان خیالپرداز یا غرق در رویا دیده میشوند. این بیماری در زنان مبتلا به ADHD به همان اندازه ناتوانکننده است، اما میتواند از دید پنهان بماند.»
چرخه قاعدگی میتواند مغز شما را تغییر دهد
گزارشی در فوریه ۲۰۲۴ بیان کرد که فقط حدود نیم درصد از پژوهشهای تصویربرداری مغز روی زنان انجام میشود. به همین دلیل است که ما تازه یاد میگیریم قاعدگی چگونه مغز را دگرگون میکند.
مطالعات جدید نشان میدهند که قاعدگی ماهانه بهطور چشمگیری نواحی از مغز را که احساسات، حافظه، رفتار و کارایی انتقال حافظه را کنترل میکنند، بازآرایی میکند.
مهم است توجه کنیم که این مطالعات ثابت نمیکنند این تغییرات با فراز و فرودهای احساسیای که برخی زنان در طول دوره قاعدگی تجربه میکنند مرتبط است اما کارشناسان میگویند این موضوع نیاز فوری به پژوهشهای بیشتر در حوزه علوم اعصاب بر روی زنان را برجسته میکند.
تهوع شدید در صبح لزوما طبیعی نیست
اکثر افراد در زمان بارداری دچار تهوع صبحگاهی میشوند. این برداشت ممکن است مانع از درمان برای یک حالت شدید بهنام هایپرِمسیس گراویداروم (HG) شود. این وضعیت حدود ۲ درصد از افراد باردار را درگیر میکند و با تهوع و استفراغ شدید و پایدار مشخص میشود که میتواند تهدیدکننده حیات باشد.
اگرچه این علائم میتوانند آزاردهنده و ناتوانکننده باشند، اما بسیاری این وضعیت را با هیستری اشتباه میگیرند. بنابراین تعجبآور نیست که بودجه تحقیقات برای نحوه درمان آن کم است.
در سالهای اخیر، مطالعات هورمونی مشخصی را به HG پیوند داده و حتی دقیقاً نشان دادهاند که این هورمون چگونه باعث ایجاد این وضعیت میشود.
میتوان مرگومیر در حین زایمان را کاهش داد
طبق سازمان جهانی بهداشت، نزدیک به ۸۰۰ نفر هر روز در سراسر جهان بر اثر عوارض بارداری و زایمان میمیرند.با این حال این امید وجود دارد که پژوهشهای پیشرفته به ما ابزارهایی میدهند تا از علل اصلی مرگومیر در حین زایمان، از جمله پرهاکلامپسی، کمخونی و سپسیس، پیشگیری کنیم.
In July 2023, the U.S. Food and Drug Administration approved the first blood test that can predict which patients are at risk of developing preeclampsia. Preeclampsia is a condition in which high blood pressure restricts blood flow so much that it can lead to organ failure and even death
در ژوئیه ۲۰۲۳ سازمان غذا و داروی ایالات متحده اولین آزمایش خون را تصویب کرد که میتواند پیشبینی کند کدام بیماران در خطر ابتلا به پرهاکلامپسی هستند. پرهاکلامپسی وضعیتی است که در آن فشار خون بالا بهقدری جریان خون را محدود میکند که میتواند به نارسایی عضو و مرگ بینجامد.
پرهاکلامپسی تشخیص دشواری است چون شبیه خیلی از اختلالات دیگری است که در بارداری شایع هستند، بنابراین این آزمایش جدید میتواند واقعاً تفاوتساز باشد.
پژوهشگران راهحلی نسبتاً ساده برای کمخونی پیدا کردهاند که میتواند باعث خونریزی شدید هنگام زایمان شود. این راهحل آهن تزریقی از راه ورید است. اگرچه این مشکل بهطور سنتی با مکملهای خوراکی آهن درمان میشد، پژوهشگران نشان دادهاند که یک سرم وریدی ۱۵ دقیقهای معادل چهار قرص در روز به مدت چهار هفته است.
در نهایت، پزشکان مدتهاست که آنتیبیوتیک آزیترومایسین را در هنگام سزارین برای کاهش عفونتهایی که میتوانند به سپسیس منجر شوند تجویز میکنند. اما کارآزماییهای بالینی اخیراً نشان دادهاند که تجویز یک دوز واحد از این دارو در طول زایمان طبیعی نیز میتواند خطر سپسیس پس از زایمان را یکسوم کاهش دهد.
سندرم شانه یخزده واقعاً وجود دارد
سندرم شانه یخزده دقیقاً همان چیزی است که از نامش برمیآید؛ وضعیتی که در آن بافت پیوندی شانهها ملتهب میشود تا حدی که نمیتوانید حرکت کنید. این حالت دردناک میتواند سالها ادامه داشته باشد و بهخوبی شناختهشده نیست. نزدیک به سهچهارم کسانی که از این بیماری رنج میبرند زن هستند.
به نظر میرسد یائسگی در بروز این حالت نقش داشته باشد. پژوهشگران در حال بررسی این هستند که آیا درد مفاصل که حدود ۵۰ درصد از زنان در دوران یائسگی تجربه میکنند ممکن است با افت استروژن در بدن آنها مرتبط باشد یا خیر.
یک مطالعه اخیر نشان میدهد افرادی که تحت درمان هورمونی برای افزایش سطح استروژن قرار میگیرند کمتر احتمال دارد با تشخیص سندرم شانه یخزده روبهرو شوند.
البته لازم به ذکر است که این پژوهش هنوز در مراحل اولیه است.
شاید بتوان گرگرفتگی را درمان کرد
پژوهشگران بالاخره فهمیدهاند چگونه افت شدید استروژن در یائسگی باعث گرگرفتگی میشود. تا ۸۰ درصد از زنان این علامت ناتوانکننده را تجربه میکنندکه اغلب با تعریق، تپش قلب، سرگیجه، خستگی و اضطراب همراه است.
گرگرفتگی که در میان افراد سیاهپوست و بومیان آمریکا برجستهتر است، چندین بار در روز رخ میدهد. تحقیقات نشان دادهاند که افت استروژن بر دسته خاصی از نورونها در هیپوتالاموس مغز تاثیر میگذارد که دمای بدن را تنظیم میکنند و باعث میشود آن نورونها بهطرز نامناسبی فعال شوند. حالا شرکتها در حال آزمایش داروهایی هستند که آن نورونها را مسدود کنند و برای همیشه گرگرفتگی را متوقف سازند.
توصیه دارو دات کام به شما
مطالعات درباره بدن زنان همچنان ادامه دارد. با این حال نتایج بسیاری از این پژوهشها قطعی و نهایی نیست و لازم است برای در نظر گرفتن نکات مطرح شده در این مطلب حتما از نظر یک پزشک متخصص بهروز بهره ببرید.
مطالب این مقاله صرفاً جهت اطلاعرسانی است و هرگز جایگزین توصیه، تشخیص یا درمان پزشک متخصص نمیشود. قبل از هرگونه تصمیم درمانی، ابتدا با پزشک خود مشورت کنید.
نظرات