آیا اگزما در کودکان خطرناک است؟

اگزما در کودکان چیست؟

به طور کلی، اگزما به پوست خشک با بثورات خارش‌دار گفته می‌شود. اگزما یک اختلال پوستی ارثی و مزمن است که بیشتر در نوزادان یا کودکان بسیار خردسال دیده می‌شود و اغلب در سال اول زندگی شروع می‌شود و بیشتر پیش از ۵ سالگی دیده می‌شود. همچنین باید بدانید که بیماری پوستی اگزما مسری نیست.

اگزما در بسیاری از کودکان با بزرگ شدن بهبود می‌یابد، اما در برخی دیگر ممکن است تا نوجوانی یا بزرگسالی ادامه یابد. آکادمی پوست آمریکا تخمین می‌زند که ۱۰ تا ۲۰ درصد از کودکان در جهان و تا ۲۰ درصد از نوزادان، درگیر اگزما هستند.

انواع اگزما در کودکان کدامند؟

اگزما در کودکان یک اصطلاح کلی برای گروهی از اختلالات التهابی پوست است که شایع‌ترین نوع آن درماتیت آتوپیک محسوب می‌شود. این نوع معمولاً با سابقه آلرژی کودکان، آسم کودکان یا تب یونجه همراه است. نوع دیگر، درماتیت تماسی است که در اثر تماس با مواد محرک یا آلرژن‌ها ایجاد می‌شود و با مفهوم حساسیت پوستی ارتباط دارد. اگزمای سکه‌ای یا نومولار نیز به صورت ضایعات گرد و مشخص دیده می‌شود. همچنین در برخی موارد، اگزمای سبورئیک در نوزادان بروز می‌کند که بیشتر پوست سر را درگیر می‌سازد. شناخت نوع اگزمای پوستی در کودکان برای انتخاب مسیر صحیح درمان اگزما در کودکان اهمیت اساسی دارد.

متن انگلیسی:

Seborrheic dermatitis (seb-uh-REE-ick dur-muh-TIE-tis) occurs in areas of the body where there are a lot of oil-producing glands such as the scalp, nose and back. In infants, seborrheic dermatitis usually appears on the scalp and is commonly known as “cradle cap.” In older children and adults, seborrheic dermatitis on the scalp is typically called dandruff.

ترجمه متن:

درماتیت سبورئیک در مناطقی از بدن که غدد تولید کننده چربی زیادی وجود دارد مانند پوست سر، بینی و پشت رخ می‌دهد. در نوزادان، درماتیت سبورئیک معمولاً روی پوست سر ظاهر می‌شود و معمولاً به عنوان «کلاه گهواره» شناخته می‌شود. در کودکان بزرگتر و بزرگسالان، درماتیت سبورئیک روی پوست سر معمولاً شوره سر نامیده می‌شود. (منبع)

چه کودکانی بیشتر در معرض اگزما هستند؟

کودکانی که سابقه خانوادگی درماتیت آتوپیک، آسم کودکان، تب یونجه یا سایر اشکال آلرژی کودکان دارند، بیشتر در معرض ابتلا به اگزمای کودکان قرار می‌گیرند. همچنین کودکانی با سابقه حساسیت پوستی یا ابتلا به کهیر در کودکان، احتمال بیشتری برای تجربه این بیماری دارند.

علت اگزما در کودکان

علت اگزما در کودکان چندعاملی است و ترکیبی از زمینه ژنتیکی، اختلال در عملکرد پوست و عوامل محیطی در بروز آن نقش دارند.

عوامل ژنتیکی

سابقه خانوادگی بیماری‌های آلرژیک خطر ابتلا به اگزما در کودکان را افزایش می‌دهد و نشان می‌دهد که زمینه ارثی در بروز این بیماری مؤثر است.

نقص در سد دفاعی پوست

در بسیاری از مبتلایان، سد محافظتی پوست دچار ضعف است و این امر موجب از دست رفتن رطوبت و افزایش نفوذ مواد محرک می‌شود. در نتیجه، خشکی پوست کودک و التهاب تشدید می‌گردد.

عوامل محیطی

هوای خشک، شوینده‌های قوی، تعریق، آلودگی هوا و برخی پارچه‌های زبر می‌توانند علائم اگزما را تحریک کنند.

حساسیت‌های غذایی

در برخی مواقع حساسیت غذایی در کودکان می‌تواند سبب تشدید علائم شود، اما این موضوع در همه موارد صدق نمی‌کند و نیازمند بررسی تخصصی در زمینه آلرژی کودکان است.

واکنش سیستم ایمنی

در اگزمای کودکان، سیستم ایمنی واکنش بیش‌ازحد به محرک‌های محیطی نشان می‌دهد و التهاب مزمن پوستی ایجاد می‌کند.

استرس و شرایط روانی

تنش‌های روحی می‌تواند شدت خارش و التهاب را افزایش دهد و دوره‌های عود بیماری را تشدید کند.

علائم اگزما در کودکان چیست؟

علامت اصلی اگزما خارش است. این خارش در شب می‌تواند منجر به اختلال خواب و تحریک‌پذیری شود.

پوست کودک شما ممکن است خشک، ترک خورده و دردناک به نظر برسد. ممکن است اگزما، شبیه بثورات پوستی باشد.

اگر کودک شما پوست سفیدی دارد، اگزما ممکن است پوست را قرمز کند. در پوست‌های سیاه یا قهوه‌ای، اگزما می‌تواند پوست را قهوه‌ای تیره، بنفش یا خاکستری کند. تشخیص اگزما روی پوست سیاه یا قهوه‌ای دشوار است.

همچنین ممکن است جای خراش و خونریزی داشته باشند. اگر پوست کودک ملتهب یا عفونی باشد، ممکن است مرطوب به نظر برسد.

اگزما معمولاً در نواحی زیر یافت می‌شود:

• روی صورت
• در چین‌های گردن، مفاصل آرنج و پشت زانوها
• روی دست‌ها

اما هر ناحیه‌ای از پوست کودک شما می‌تواند تحت تأثیر قرار گیرد.

اگزمای کودکان چه تاثیری روی پوست کودک دارد؟

اگزما پوست کودک را خشک، خارش‌دار و قرمز می‌کند. اما علاوه بر خارش پوست، می‌تواند باعث آلرژی‌های شدیدتری شود؛ زیرا سیستم ایمنی بدن را تضعیف می‌کند، می‌تواند باعث تاول شود و موانع پوستی که از بیماری‌های پوستی محافظت می‌کنند را از بین ببرد. خوشبختانه، هم علائم خفیف و هم شدید اگزما در نوزادان و کودکان قابل پیشگیری و درمان است.

آیا اگزما در کودکان مسری است؟

خیر، اگزما در کودکان مسری نیست. اگزما یک بیماری مزمن پوستی است که باعث التهاب، قرمزی و خارش می‌شود، اما از فردی به فرد دیگر منتقل نمی‌شود.

عوارض اگزما در کودکان

در صورت عدم کنترل مناسب، اگزمای پوستی در کودکان ممکن است منجر به ضخیم‌شدن پوست، تغییر رنگ، زخم‌های سطحی و عفونت‌های ثانویه شود. خارش مداوم می‌تواند خواب کودک را مختل کرده و کیفیت زندگی خانواده را تحت تأثیر قرار دهد.

اگزما در کودکان خطرناک است؟

اگزما در کودکان معمولاً خطرناک نیست، اما در صورت بروز علائم عفونت مانند ترشح، تب یا گسترش سریع ضایعات، نیاز به ارزیابی پزشکی دارد. کنترل صحیح بیماری و رعایت اصول مراقبت از پوست کودک از بروز عوارض جدی پیشگیری می‌کند.

چه چیزی باعث شروع علائم اگزما کودکان می شود؟

پوست هر کودک منحصر به فرد است و می‌تواند به عوامل محرک مختلفی در محیط خود واکنش نشان دهد. برخی از رایج‌ترین عوامل محرک عبارتند از:

• آلرژن‌ها، مانند شوره حیوانات خانگی، گرد و غبار، گرده و برخی غذاها
• لوازم مربوط به کودک، مانند دستمال مرطوب، پودر یا لوسیون‌های معطر
• پارچه‌ها، مانند لباس، ملحفه و پتو
• وسایل خانگی، مانند صابون، شامپو و مواد شوینده لباسشویی
• عفونت‌ها، مانند سرماخوردگی
• عوامل مربوط به دما، مانند گرما، هوای خشک و عرق

اگر بتوانید بفهمید چه چیزی باعث اگزمای کودک شما می‌شود، می‌توانید راه‌هایی برای جلوگیری از آن پیدا کنید. این کار احتمالا تعداد دفعات عود اگزما در کودک شما را کاهش دهد.

آیا غذاها می‌توانند باعث بروز اگزما در کودکان شوند؟

آلرژی‌های غذایی معمولاً باعث اگزما نمی‌شوند. اما پوستی که از قبل به دلیل اگزما ملتهب شده، ممکن است با غذاهای خاصی تحریک شود. اگر فکر می‌کنید فرزندتان آلرژی غذایی دارد، با پزشک عمومی یا متخصص اطفال این موضوع را مطرح کنید و او در صورت لزوم، فرزندتان را به یک متخصص آلرژی ارجاع می‌دهد.

می‌توانید غذاهایی که کودکتان مصرف می‌کند را ثبت کنید تا بررسی کنید که آیا ارتباط واضحی بین غذاهای خاص و بدتر شدن اگزما وجود دارد یا خیر.

گروه‌های غذایی را از رژیم غذایی فرزندتان حذف نکنید، مگر اینکه پزشک متخصص به شما توصیه کرده باشد. چون انجام خودسرانه‌ این کار می‌تواند بر رشد و نمو کودک شما تأثیر بگذارد.

تشخیص اگزما کودکان چگونه است؟

متخصص اطفال معمولاً می‌تواند با معاینه فیزیکی، اگزما را تشخیص دهد. ظاهر و محل بثورات روی پوست کودک شما می‌تواند به تشخیص کمک کند. پزشک همچنین ممکن است در مورد محصولاتی که استفاده می‌کنید یا سایر عوامل محیطی که ممکن است باعث اگزمای کودک شما شوند، از شما سؤالاتی بپرسد.

درصورتی‌که کودکتان علائم اگزما دارد، در اسرع وقت به پزشک متخصص اطفال مراجعه کنید. درمان زودهنگام می‌تواند از بدتر شدن اگزما و دشوار شدن درمان جلوگیری کند.

اگر علائم کودک شما شدید باشد یا مرتباً عود کند، متخصص اطفال ممکن است شما را به یک متخصص پوست یا متخصص آلرژی ارجاع دهد.

روش‌های درمان اگزما در کودکان

درمان اگزما در کودکان بر پایه کاهش التهاب، کنترل خارش و تقویت سد دفاعی پوست انجام می‌شود و بسته به شدت بیماری متفاوت است.

مرطوب نگه داشتن پوست

استفاده منظم از مرطوب‌کننده‌های مناسب، بخش اصلی درمان خشکی پوست و پیشگیری از عود علائم است.

دارودرمانی

در موارد متوسط تا شدید، پزشک ممکن است پماد اگزما کودکان یا کرم‌های ضدالتهاب تجویز کند. انتخاب بهترین کرم برای اگزمای کودکان یا بهترین کرم برای درمان اگزما نوزادان باید متناسب با سن و شدت ضایعات باشد. گاهی از پماد برای درمان اگزمای کودکان حاوی کورتیکواستروئید یا داروهای غیرکورتونی استفاده می‌شود.

مراقبت‌های پوستی

پرهیز از شوینده‌های قوی، استفاده از لباس نخی و رعایت اصول مراقبت از پوست کودک به کنترل علائم کمک می‌کند.

رسیدگی به عفونت‌های پوستی

در صورت ایجاد عفونت ثانویه، درمان دارویی مناسب ضروری است تا از گسترش التهاب جلوگیری شود.

اجتناب از عوامل محرک

شناسایی و حذف محرک‌های فردی مانند برخی مواد غذایی، مواد شوینده یا تغییرات دمایی در پیشگیری از اگزما در کودکان نقش مهمی دارد.

آیا اگزما در کودکان خود به خود از بین می‌ رود؟

در بسیاری از موارد، شدت اگزما با افزایش سن کاهش می‌یابد؛ با این حال، بیماری ممکن است دوره‌های عود داشته باشد و نیازمند پیگیری و مدیریت مداوم باشد.

درمان‌های خانگی اگزما در کودکان

درمان خانگی اگزما در کودکان بیشتر بر مراقبت صحیح از پوست و کاهش محرک‌ها تمرکز دارد و جایگزین درمان پزشکی در موارد شدید نیست.

حمام‌کردن اصولی

حمام کوتاه با آب ولرم و استفاده از شوینده‌های ملایم، سپس استفاده فوری از مرطوب‌کننده، به حفظ رطوبت پوست کمک می‌کند.

رژیم غذایی و مکمل‌ها

تنظیم رژیم غذایی تنها در صورت اثبات حساسیت غذایی توصیه می‌شود. مصرف خودسرانه مکمل‌ها پیشنهاد نمی‌شود و باید تحت نظر پزشک انجام گیرد تا از تشدید حساسیت پوستی در کودک جلوگیری شود.

اگزما چقدر طول می‌کشد؟

اگزما یک وضعیت مزمن است و نمی‌توان دوره دقیقی برای آن مشخص کرد. برخی از موارد اگزما که در نوزادی شروع می‌شوند، تا زمان شروع مدرسه از بین می‌روند. برخی دیگر از کودکان ممکن است علائم اگزما را در دوران نوجوانی و بزرگسالی نیز داشته باشند. در هر صورت، فرزند شما ممکن است در طول زندگی خود پوست حساس داشته باشد یا علائم اگزما را تجربه کند.

آیا اگزما در کودکان خود به خود از بین می‌رود؟

کودک شما برای از بین رفتن کامل اگزما به درمان نیاز دارد. بهترین درمان، مرطوب کردن پوست است. استفاده روزانه یا چند بار در روز از مرطوب‌کننده، پوست کودک شما را هیدراته نگه می‌دارد.

چگونه می‌‌توان از اگزما کودکان پیشگیری کرد؟

از آنجا که عوامل ژنتیکی در بروز اگزما در نوزادان نقش دارند، هیچ راهی برای پیشگیری کامل از این بیماری وجود ندارد. اما می‌توانید با انجام موارد زیر به کودک خود کمک کنید تا خطر بروز علائم در او کاهش یابد:

• اجتناب از عوامل محرک، مانند مواد تحریک‌کننده و آلرژن‌ها
• استفاده روزانه از مرطوب‌کننده برای کودک
• حمام کردن کودک به مدت پنج تا ده دقیقه با آب گرم (نه داغ)
• انتخاب مرطوب‌کننده‌ها یا پمادهای مخصوص کودکان و نوزادان

تفاوت بین اگزما در کودکان و آکنه

علائم اگزما و آکنه در کودکان و نوزادان می‌تواند مشابه به نظر برسد، اما تفاوت‌هایی بین این دو بیماری وجود دارد. آکنه باعث ایجاد جوش روی پوست کودک می‌شود. اگزما باعث ایجاد ضایعات خشک و خارش‌دار روی پوست می‌شود که به صورت بثورات پوستی ظاهر می‌شوند.

چطور به کودک دچار اگزما کمک کنیم؟

همانطور که گفتیم، اگزما درمانی ندارد؛ اما می‌توانید با انجام یک سری کارها به مدیریت شرایط و بهبود ناراحتی کودکتان کمک کنید.

کارهایی که می‌توانید برای کمک به اگزمای آتوپیک انجام دهید:

چه زمانی برای اگزما به پزشک مراجعه کنیم؟

درصورتی‌که کودکتان اولین بار است که دچار اگزما شده، یا اگزما به همراه یکی از شرایط زیر را دارد، به پزشک مراجعه کنید:

• دچار عود بیماری شده و پس از ۲ تا ۳ روز درمان منظم بهبود نیافته است.
• پوست او دچار ترشح، پوسته پوسته شدن یا ترک خوردگی شده است، یا اگر ناحیه اطراف اگزما قرمز به نظر می‌رسد یا داغ است – ممکن است پوست او عفونی شده باشد.
• علائمی دارد که شما را نگران می‌کند.

چه زمانی به اورژانس مراجعه کنم؟

اگر فرزندتان اگزما به همراه یکی از شرایط زیر دارد، لازم است که کمک فوری و اورژانسی دریافت کنید:

این‌ها می‌توانند نشانه‌هایی از عفونت اگزما یا ابتلا به یک بیماری جدی‌تر به نام اگزما هرپتیکوم باشند. ممکن است کودک به درمانی مانند آنتی‌بیوتیک نیاز داشته باشد.

توصیه‌ای از تیم دارو دات کام به شما

ممکن است با دیدن ضایعات جدید روی پوست کودکتان، سراسیمه و نگران شوید و ندانید چه باید بکنید. احتمالا کودکتان به دلیل خارش بی‌قرار شود و دلتان می‌خواهد هرچه زودتر به او کمک کنید. بهتر است زمانی که علائم اگزما را مشاهده کردید، در اسرع وقت به پزشک مراجعه کنید.

هرچه درمان زودتر شروع شود، پیچیدی کمتری خواهد داشت. اگزما یک وضعیت مزمن، اما بسیار شایع است. درست است که درمانی نیست که آن را به‌طور کامل از بین ببرد، اما درمان‌ها و کارهایی برای مدیریت آن و بهبود شرایط وجود دارد. پزشک می‌تواند شما را در این مورد راهنمایی کند.

سوالات متداول

آیا اگزمای کودکان درمان قطعی دارد؟

اگزما معمولاً یک بیماری مزمن و عودکننده است و «درمان قطعی» مشخصی ندارد، اما در بسیاری از کودکان با افزایش سن بهتر می‌شود و با مراقبت منظم و درمان مناسب می‌توان آن را به‌خوبی کنترل کرد.

بهترین کرم برای اگزما در کودکان چیست؟

پایه‌ی درمان، مرطوب‌کننده‌های غلیظ و بی‌عطر (اِمولیِنت‌ها) هستند که باید به‌طور منظم استفاده شوند. در دوره‌های شعله‌وری، پزشک ممکن است کورتون موضعی با قدرت مناسب سن و ناحیه یا داروهای ضدالتهاب غیرکورتونی را تجویز کند؛ انتخاب “بهترین” کرم به شدت بیماری، سن کودک و محل ضایعات بستگی دارد.

آیا اگزما در کودکان مسری است؟

خیر. اگزما مسری و واگیردار نیست و از فردی به فرد دیگر منتقل نمی‌شود.

چه غذاهایی باعث تشدید اگزما می‌شوند؟

در همه کودکان ارتباط مستقیم غذایی وجود ندارد. در برخی کودکان، حساسیت غذایی واقعی می‌تواند علائم را بدتر کند، اما حذف خودسرانه‌ی غذاها توصیه نمی‌شود. اگر بعد از مصرف یک ماده غذایی به‌طور تکراری علائم پوستی یا علائم آلرژیک (مثل کهیر، استفراغ، خس‌خس) ایجاد می‌شود، باید با پزشک برای ارزیابی آلرژی و تنظیم رژیم مناسب مشورت شود.

چگونه خارش اگزما در کودکان را کاهش دهیم؟

مرطوب‌سازی مداوم پوست، حمام کوتاه با آب ولرم و استفاده فوری از مرطوب‌کننده پس از حمام، پرهیز از گرما و تعریق، لباس نخی و نرم، کوتاه نگه داشتن ناخن‌ها و جلوگیری از خاراندن کمک‌کننده است. در صورت شدید بودن خارش، درمان ضدالتهاب موضعی طبق نظر پزشک و گاهی داروهای کمکی برای خواب و خارش با تجویز پزشک استفاده می‌شود.

آیا اگزما در کودکان باعث بیماری پوستی شدید می شود؟

در اغلب موارد با مراقبت صحیح کنترل می‌شود و شدید نمی‌گردد. با این حال، اگر کنترل نشود می‌تواند باعث ترک‌های پوستی، زخم شدن و عفونت‌های پوستی شود یا گسترده و مقاوم شود. در صورت ترشح، دلمه زرد، تب، درد، یا بدتر شدن سریع ضایعات، ارزیابی پزشکی ضروری است.