هپاتیت ب چیست و چقدر خطرناک است؟

5/5 - (2 امتیاز)
دکتر مهسا طالبی
123
تاریخ انتشار: 10 شهریور 1404 | 6 اردیبهشت 1405
6 دقیقه
0 نظر

هپاتیت ب یک عفونت ویروسی کبدی است که اغلب بدون علامت است اما می‌تواند منجر به عوارض مزمن شود. این بیماری از طریق خون و رابطه جنسی منتقل شده و با آزمایش خون تشخیص داده می‌شود.

اگرچه روش قطعی برای درمان آن وجود ندارد، داروهای ضد ویروسی مانند انتکاویر و تنوفوویر می‌توانند ویروس را کنترل کنند.

بهترین راه پیشگیری از هپاتیت ب، واکسیناسیون و رعایت بهداشت فردی است تا با مدیریت صحیح، بیماران بتوانند زندگی سالمی داشته باشند.

در این مقاله از دارو دات کام به این بیماری، علائم آن و موثرترین روش‌های درمان دارویی و خانگی آن پرداخته‌ایم.

هپاتیت B چیست؟

هپاتیت ب یکی از انواع هپاتیت است که به واسطه ویروس HBV باعث عفونت و التهاب کبد می‌شود. این بیماری می‌تواند از طریق خون، رابطه جنسی محافظت نشده یا از مادر به نوزاد منتقل شود و فرد حتی ممکن است بدون اطلاع، ناقل ویروس باشد؛ هرچند که بسیاری به اشتباه آن را در دسته بیماری‌های مقاربتی قرار می‌دهند. اگرچه نوع حاد آن خودبه‌خود بهبود می‌یابد، اما نوع مزمن در صورت عدم تشخیص به موقع، خطر سیروز و سرطان کبد را افزایش می‌دهد. با این حال، با تشخیص زودهنگام، سبک زندگی سالم و درمان دارویی، بیماران می‌توانند زندگی تقریبا طبیعی داشته باشند.

همچون HIV، هیچ درمانی برای هپاتیت B وجود ندارد. اما داروهایی وجود دارد که می‌توانند ویروس را غیرفعال کنند. هپاتیت B غیرفعال به این معنی است که ویروس در بدن شما وجود دارد، اما قابلیت انتقال و گسترش ندارد.

 

ویروس هپاتیت ب چگونه به کبد آسیب می‌زند؟

خود ویروس مستقیما سلول‌های کبدی را تخریب نمی‌کند؛ بلکه سیستم ایمنی بدن با حمله به سلول‌های آلوده باعث التهاب و آسیب کبدی می‌شود. این التهاب اگر ادامه‌دار باشد، می‌تواند به فیبروز، سیروز و در برخی موارد سرطان کبد منجر شود.

 

تفاوت هپاتیت حاد و مزمن چیست؟

هپاتیت حاد مرحله‌ای کوتاه‌مدت است که طی چند هفته تا چند ماه رخ می‌دهد و بسیاری از افراد بدون مشکل خاص بهبود می‌یابند. هپاتیت مزمن زمانی است که عفونت بیش از شش ماه باقی بماند و در این حالت خطر آسیب طولانی‌مدت کبد، از جمله فیبروز و سیروز، بیشتر است.

 

آیا هپاتیت ب خطرناک است؟

بله. هپاتیت B خطرناک است چون یک «عفونت خاموش» است، به این معنی که ممکن است افراد از آلوده بودن خود به این ویروس اطلاعی نداشته باشند. اکثر افرادی که به هپاتیت B مبتلا هستند، سال‌ها از عفونت خود بی‌خبرند و می‌توانند ناآگاهانه ویروس را از طریق تماس مستقیم با خون آلوده و رابطه جنسی به دیگران منتقل کنند.

برای کسانی که به طور مزمن آلوده می‌شوند، خطر ابتلا به بیماری جدی کبد در مراحل بعدی زندگی افزایش می‌یابد. این ویروس می‌تواند بی‌سروصدا و به طور مداوم در طول سال‌ها به کبد حمله کند، بدون اینکه تشخیص داده شود، زیرا اغلب علائم قابل توجهی وجود ندارد یا علائم کمی دارد. تنها راه تایید عفونت هپاتیت B از طریق آزمایش خون است.

هپاتیت B ممکن است علائم معمول عفونت‌های ویروسی هپاتیتی مانند زردی پوست، چشم و ادرار تیره را نشان دهد. از طرف دیگر، ممکن است خستگی خفیف یا درد عضلانی ایجاد کند که توجهی به آن نشود، به همین دلیل است که اغلب نادیده گرفته می‌شود.

 

عوارض عفونت هپاتیت ب چیست؟

 

هپاتیت B چه اندام‌هایی را درگیر می کند؟

ویروس هپاتیت ب (HBV) عمدتا کبد را هدف قرار می‌دهد و سلول‌های آن را آلوده کرده و باعث التهاب و آسیب به بافت این عضو می‌شود. در صورت مزمن شدن بیماری، عملکرد کبد مختل شده و فشار خون در ورید پورت افزایش می‌یابد که می‌تواند به طحال نیز آسیب زده و باعث بزرگ شدن آن شود. علاوه بر این‌ها، در مراحل پیشرفته ممکن است سیستم ایمنی بدن و سایر اندام‌ها مانند کلیه‌ها و مفاصل نیز درگیر عوارض ناشی از این بیماری شوند.

 

علائم عفونت هپاتیت ب چیست؟

بیشتر علائم هپاتیت ب همچون علائم بیماری‌های ویروسی است و بسته به اینکه بیماری در فاز حاد یا مزمن باشد، متفاوت خواهد بود. در برخی افراد این بیماری کاملا بدون علامت بوده و تنها کمی خستگی، بی‌حالی و کاهش اشتها را تجربه می‌کنند و هیچ‌گاه به بیماری خود پی نمی‌برند. در ادامه به علائم هپاتیت در فاز حاد و مزمن اشاره کرده‌ایم:

 

علائم عفونت حاد هپاتیت ب

این مرحله معمولا تا ۶ ماه اول پس از ورود ویروس به بدن است. بسیاری از افراد، به‌ویژه نوزادان و کودکان، ممکن است هیچ علامتی نداشته باشند، اما در بزرگسالان علائم زیر ممکن است ظاهر شود:

  • زردی پوست و سفیدی چشم‌ها یا همان یرقان
  • ادرار تیره رنگ
  • مدفوع رنگ‌پریده و گچی
  • خستگی و ضعف شدید
  • درد در ناحیه شکم، به‌ویژه در سمت راست و زیر دنده‌ها
  • تهوع، استفراغ و از دست دادن اشتها
  • درد مفاصل
  • تب خفیف

 

علائم عفونت مزمن هپاتیت ب

اگر سیستم ایمنی نتواند ویروس را پس از ۶ ماه از بدن دفع کند، بیماری مزمن می‌شود. این مرحله می‌تواند دهه‌ها طول بکشد و اغلب علائمی ندارد تا زمانی که آسیب کبدی شدید شود. علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • خستگی مداوم و بی‌انرژی بودن
  • احساس درد یا سنگینی در بالای شکم
  • تورم در پاها و مچ پا به دلیل احتباس مایعات
  • خونریزی یا کبودی سریع پوست
  • زردی تدریجی پوست یا چشم‌ها
  • تجمع مایع در شکم یا آسیت
  • گیجی یا مشکل در تمرکز در مراحل بسیار پیشرفته و نارسایی کبد

توجه داشته باشید که بهترین راه تشخیص، انجام آزمایش خون است، زیرا بسیاری از مبتلایان، به‌ویژه در سال‌های اولیه، بدون علامت هستند.

 

بیماران هپاتیت B چقدر عمر می‌کنند؟

فرد مبتلا به هپاتیت B مزمن با مدیریت و درمان مناسب، می‌تواند طول عمر طبیعی داشته باشد. درست است که این یک بیماری مزمن است، اما پیشرفت در درمان، مانند داروهای ضد ویروسی، می‌تواند ویروس را به طور موثر کنترل کند و به افراد اجازه دهد زندگی طولانی و سالمی داشته باشند.

اما بدون مدیریت مناسب، هپاتیت B مزمن می‌تواند منجر به عوارض جدی مانند سیروز یا سرطان کبد شود که در این صورت می‌تواند به طور قابل توجهی بر امید به زندگی تاثیر بگذارد.

 

 

بیماری هپاتیت ب خطرناکتر است یا دیگر انواع هپاتیت؟

هپاتیت B عموما خطرناک‌تر از هپاتیت A و از برخی جهات حتی خطرناک‌تر از هپاتیت C در نظر گرفته می‌شود. هپاتیت A معمولا یک عفونت حاد و کوتاه‌مدت است که خود به خود برطرف می‌شود، اما هپاتیت B می‌تواند منجر به آسیب مزمن و طولانی‌مدت کبد و حتی سرطان کبد شود.

اگرچه هپاتیت C نیز یک عفونت مزمن با عواقب جدی طولانی‌مدت است، اما هپاتیت B مسری‌تر است و مدیریت آن می‌تواند دشوارتر باشد. هپاتیت B و C به دلیل ماهیت مزمن و پتانسیل آسیب شدید کبدی، از جمله سیروز و سرطان، بیشترین خطر را ایجاد می‌کنند.

 

آیا افراد هپاتیت ب تا آخر عمر ناقل هپاتیت ب هستند؟

درصورتی‌که مبتلا به هپاتیت B مزمن فعال باشید، تا آخر عمر ناقل خواهید بود. اگر هپاتیت B مزمن غیرفعال دارید، خطر ناقل بودن کمتر است. پزشک با انجام آزمایش خون می‌تواند متوجه فعال یا غیرفعال بودن بیماری شما شود.

 

عفونت هپاتیت ب چقدر شایع است؟

 

علت هپاتیت ب چیست؟

هپاتیت B توسط ویروس هپاتیت B یا HBV ایجاد می‌شود که در سلول‌های کبدی توانایی تکثیر بالایی دارد. امکان انتقال این ویروس از طریق عطسه یا سرفه وجود ندارد. راه‌های رایج انتقال HBV عبارتند از:

  • تماس جنسی: اگر با فرد آلوده رابطه جنسی داشته باشید و از کاندوم استفاده نکنید، ممکن است به هپاتیت B مبتلا شوید. اگر خون، بزاق، مایع منی یا مایعات واژن فرد وارد بدن شما شود، ویروس می‌تواند به شما منتقل شود.
  • استفاده مشترک از سوزن: HBV به راحتی از طریق سوزن‌ها و سرنگ‌هایی که به خون آلوده آغشته شده‌اند، منتقل می‌شود. استفاده مشترک از تجهیزات مورد استفاده برای تزریق مواد مخدر، شما را در معرض خطر بالای ابتلا به هپاتیت B قرار می‌دهد.
  • نیدل استیک یا تماس تصادفی با سوزن: هپاتیت B می‌تواند برای کادر درمان و هر کس دیگری که با خون انسان‌ها در تماس است، یک نگرانی باشد.
  • از مادر باردار به نوزاد: مادران مبتلا به هپاتیت ب می‌توانند ویروس را در زمان بارداری، زایمان یا شیردهی به نوزاد خود منتقل کنند. اما تقریبا در همه موارد، می‌توان نوزاد را واکسینه کرد تا از ابتلا به عفونت جلوگیری شود. اگر باردار هستید یا می‌خواهید باردار شوید، با پزشک خود در مورد آزمایش هپاتیت B صحبت کنید.
  • اقدامات پزشکی: در صورتی که ابزارهای جراحی، دندانپزشکی یا خالکوبی استریل نباشند، احتمال انتقال ویروس وجود دارد.
  • ابزارهای آلوده: استفاده از وسایل شخصی تیز یا برنده مانند مسواک، تیغ اصلاح یا وسایل آرایشی که خون آلوده بر آن‌ها باقی مانده است.
  • انتقال خونی: تماس مستقیم با خون آلوده، مانند انتقال خون غیرایمن یا تماس با زخم‌های باز فرد مبتلا احتمال ابتلا به هپاتیت ب را افزایش می‌دهند.

 

blockquote icon
متن انگلیسی:

Although HBV can be found in saliva, it is not spread through kissing or sharing utensils. It is also not spread through sneezing, coughing, hugging, breastfeeding, or food or water

ترجمه متن:

اگرچه HBV در بزاق یافت می‌شود، اما از طریق بوسیدن یا استفاده از ظروف مشترک منتقل نمی‌شود. همچنین از طریق عطسه، سرفه، بغل کردن، شیردهی، غذا یا آب نیز منتقل نمی‌شود.

(منبع)

 

عوامل خطر هپاتیت B شامل چه مواردی می‌شوند؟

ویروس هپاتیت B از طریق تماس با خون، مایع منی یا سایر مایعات بدن فرد آلوده منتقل می‌شود. خطر ابتلا به عفونت HBV در صورت وجود موارد زیر افزایش می‌یابد:

  • رابطه جنسی بدون کاندوم با شرکای جنسی متعدد یا با فرد آلوده به هپاتیت ب
  • استفاده از سوزن مشترک برای تزریق وریدی دارو
  • زندگی با فرد مبتلا به عفونت مزمن هپاتیت ب
  • نوزاد متولد شده از یک فرد باردار آلوده
  • مشاغل آزمایشگاهی و مرتبط با خون انسان
  • ابتلا به هپاتیت C یا HCV
  • دیالیز شدن
  • سابقه بودن در زندان
  • مصرف داروهایی که سیستم ایمنی را تضعیف می‌کنند، مانند شیمی درمانی
  • سفر به مناطقی با میزان بالای عفونت HBV مانند آسیا، جزایر اقیانوس آرام، آفریقا و اروپای شرقی

 

آیا هپاتیت B مسری است؟ تا چه زمانی؟

بله. هپاتیت ب بسیار مسری است و از طریق خون و ترشحات بدنی منتقل می‌شود. احتمال سرایت در فرد مبتلا به نوع حاد، معمولا تا زمانی که ویروس در خون فعال باشد و علائم بالینی مانند زردی وجود دارد، بالا است. در نوع مزمن، فرد می‌تواند تا پایان عمر ناقل ویروس باشد و در صورت عدم درمان، خطر انتقال دائما باقی می‌ماند. انجام آزمایش خون برای تشخیص دقیق دوره واگیری ضروری است.

 

عوارض عفونت هپاتیت ب چیست؟

هپاتیت B حاد و مزمن ممکن است عوارضی مانند موارد زیر ایجاد کند:

  • نارسایی حاد کبد: نوعی نارسایی کبدی است که خیلی سریع اتفاق می‌افتد. افراد مبتلا به هپاتیت B حاد، بیشتر در خطر ابتلا به نارسایی حاد کبد هستند.
  • نارسایی مزمن کبد: هپاتیت B مزمن می‌تواند منجر به نارسایی کبدی شود که به مرور زمان اتفاق می‌افتد.
  • سیروز: سیروز زمانی اتفاق می‌افتد که بافت اسکار در کبد شما ایجاد می‌شود. کبد شما هنگام ترمیم آسیب، بافت اسکار ایجاد می‌کند. هرچه آسیب بیشتر باشد، بافت اسکار بیشتر است.
  • هپاتیت D: این نوع دیگری از هپاتیت است که در صورت ابتلا به هپاتیت B می‌توانید به آن مبتلا شوید.
  • سرطان کبد: هپاتیت B مزمن علت اصلی سرطان کبد است.
  • هپاتیت B مجدد فعال شده: هپاتیت B حاد است که در صورت مصرف داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی یا قطع دارو، دوباره عود می‌کند.

 

 

هپاتیت B چگونه تشخیص داده می‌شود؟

پزشک از شما علائمتان را می‌پرسد و شما را معاینه می‌کند. همچنین در مورد سابقه خانوادگی بیماری کبد از شما سوال می‌کند. پزشک ممکن است در مورد شغل شما، استفاده از داروهای تزریقی و رابطه جنسی با فردی که ممکن است هپاتیت B داشته باشد سوال کند. ممکن است در پاسخ به این سؤالات شخصی تردید داشته باشید. پزشک شما درک می‌کند که پاسخ به این سؤالات ممکن است دشوار باشد، اما او فقط می‌خواهد با این سوالات وضعیت شما را بررسی کند تا بتواند به شما کمک کند.

در نهایت، پزشک برای تشخیص قطعی هپاتیت ب عمدتا آزمایش هپاتیت تجویز می‌کند. پزشک با بررسی آنتی‌ژن‌ها و آنتی‌بادی‌های ویروس وجود عفونت فعال یا قبلی را مشخص می‌کند. همچنین آزمایش‌هایی برای سنجش میزان ویروس در خون و بررسی DNA ویروس و بررسی عملکرد آنزیم‌های کبدی انجام می‌شود تا شدت التهاب تعیین شود. در مواردی که بیماری مزمن باشد، ممکن است از روش‌های تصویربرداری مانند سونوگرافی یا فیبرواسکن برای ارزیابی میزان آسیب و فیبروز کبد استفاده شده تا بهترین درمان آغاز شود.

 

آزمایش HBsAg

این آزمایش وجود آنتی‌ژن سطحی ویروس هپاتیت ب را در خون بررسی می‌کند. مثبت بودن آن نشان‌دهنده عفونت فعال یا مزمن HBV است.

 

آزمایش آنتی‌بادی هپاتیت ب

این آزمایش آنتی‌بادی ضد HBs را می‌سنجد. مثبت بودن آن معمولا به‌معنای ایمنی در برابر ویروس است؛ چه پس از واکسیناسیون و چه بعد از بهبود از عفونت.

 

درمان‌های هپاتیت ب چیست؟

درمان هپاتیت ب، بسته به وضعیت شما متفاوت خواهد بود. درمان‌ها شامل موارد زیر هستند:

 

درمان پیشگیرانه هپاتیت ب

درمان پیشگیرانه زمانی است که در ۲۴ ساعت گذشته در معرض ویروس قرار گرفته باشید و برای پیشگیری از بیماری‌های عفونی و هپاتیت ب، برای شما درمان صورت گیرد. این درمان‌ها عبارتند از:

  • واکسیناسیون هپاتیت B: شامل یک دوره واکسیناسیون هپاتیت B است.
  • ایمونوگلوبولین هپاتیت B یا HBIG: این دارو حاوی آنتی‌بادی‌هایی است که بدن شما را در برابر ویروس‌ هپاتیت ب محافظت می‌کند.

 

درمان هپاتیت B حاد

ممکن است برای عفونت حاد ویروس هپاتیت B نیازی به درمان نداشته باشید. این عفونت کوتاه مدت است و اغلب خود به خود از بین می‌رود. پزشک ممکن است موارد زیر را توصیه کند:

  • استراحت
  • تغذیه مناسب
  • نوشیدن مایعات فراوان
  • تحت نظر بودن، به این دلیل که بدنتان در حال مبارزه با عفونت است.

اگر علائم شما شدید باشد، ممکن است برای جلوگیری از عوارض به داروهای ضد ویروسی یا بستری شدن در بیمارستان نیاز داشته باشید. همچنین در صورتی که اسهال و استفراغ شدید داشته باشید، پزشک ممکن است برای جلوگیری از کم‌آبی بدن، دریافت مایعات داخل وریدی (سرم) را برایتان تجویز کند.

 

درمان هپاتیت B مزمن

درمان هپاتیت B مزمن بسته به علائم و وضعیت کلی سلامت شما متفاوت است. گزینه‌های درمانی عبارتند از:

  • ارزیابی مستمر: شما باید هر سه تا شش ماه یک بار ویزیت شوید. پزشک ممکن است آزمایش خون و تصویربرداری برای جستجوی علائم ویروس انجام دهد.
  • دارو: پزشک ممکن است داروهای ضد ویروسی یا تعدیل کننده‌های سیستم ایمنی برای شما تجویز کند. این داروها خطر انتقال هپاتیت B به دیگران را کاهش می‌دهند. شما باید این داروها را تا آخر عمر مصرف کنید. انتکاویر، تنوفوویر، لامیوودین و آدفوویر از موثرترین این داروها هستند که باید در طولانی مدت مصرف شوند.
  • جراحی: اگر هپاتیت B باعث سرطان شود، پزشک ممکن است جراحی را برای برداشتن بخشی از کبد توصیه کند. اگر نیاز باشد طی جراحی کل کبد برداشته شود، ممکن است به پیوند کبد نیاز داشته باشید.

 

درمان خانگی هپاتیت ب

درمان خانگی هپاتیت ب جایگزین داروهای پزشکی نیست و هدف اصلی آن تقویت سیستم ایمنی و کاهش فشار بر کبد است. رعایت اصول سبک زندگی سالم به همراه درمان‌های دارویی تجویز شده توسط پزشک، می‌تواند به بهبود کیفیت زندگی بیمار و جلوگیری از پیشرفت بیماری کمک شایانی کند. در ادامه به مهم‌ترین روش‌های خانگی درمان هپاتیت ب اشاره کرده‌ایم:

  • رژیم غذایی سالم و متعادل: مصرف میوه‌ها، سبزیجات تازه و غلات کامل برای تامین ویتامین‌ها و مواد معدنی ضروری است و از مصرف غذاهای چرب، سرخ‌شده و فرآوری شده که به کبد فشار می‌آورند، خودداری کنید.
  • پرهیز کامل از الکل: الکل سمی برای کبد است و مصرف آن در هپاتیت ب می‌تواند روند تخریب کبد را تسریع کرده و منجر به سیروز یا نارسایی کبدی شود.
  • نوشیدن مایعات کافی: نوشیدن آب فراوان و مایعات سالم به دفع سموم از بدن و حفظ سلامت عمومی کمک می‌کند.
  • استراحت کافی: خواب کافی و پرهیز از خستگی بیش از حد به بدن اجازه می‌دهد تا انرژی خود را برای مبارزه با عفونت و ترمیم بافت‌های آسیب‌دیده صرف کند.
  • کنترل وزن: حفظ وزن مناسب و پیشگیری از چاقی از ابتلای به کبد چرب که می‌تواند آسیب‌های هپاتیت ب را تشدید کند، جلوگیری می‌کند.

 

داروی جدید درمان قطعی هپاتیت ب

پیشرفت‌های علمی منجر به تولید داروهای جدیدتر و موثرتری برای درمان هپاتیت ب شده است. داروهای ضد ویروس خوراکی جدید مانند تنوفوویر (Tenofovir) و انتکاویر (Entecavir) با مهار تکثیر ویروس، از پیشرفت بیماری و آسیب کبدی جلوگیری می‌کنند. همچنین درمان‌های ایمونوتراپی و ژن‌تراپی در حال تحقیق هستند تا بتوانند در آینده نزدیک درمان قطعی و ریشه‌کنی این عفونت را ممکن سازند.

 

درمان هپاتیت ب غیرفعال چگونه است؟

در حالت غیرفعال معمولاً درمان دارویی لازم نیست؛ اما پایش منظم آزمایش‌های کبدی و ویروس‌شناسی، رعایت سبک زندگی سالم و پرهیز از الکل توصیه می‌شود.

 

 

درمان‌های هپاتیت ب چیست؟

 

چگونه می‌توان از هپاتیت ب پیشگیری و مدیریت کرد؟

پیشگیری از هپاتیت ب بسیار مهم است، زیرا این بیماری می‌تواند عوارض مزمن و جدی برای کبد داشته باشد. خوشبختانه با رعایت اصول بهداشتی و اقدامات پزشکی، می‌توان به طور موثری از ابتلای به این ویروس جلوگیری کرد. برای پیشگیری از این بیماری اقدامات زیر را انجام دهید:

  • واکسیناسیون: موثرترین راه پیشگیری، تزریق واکسن هپاتیت ب است. همچنین، واکسن‌های یادآور معمولا برای افرادی که دوره واکسیناسیون سه دوز را تکمیل کرده‌اند، لازم نیست. ولی در برخی گروه‌ها مانند بیماران پرخطر یا افراد دارای نقص ایمنی، ممکن است دوز یادآور توصیه شود.
  • واکسیناسیون پس از تولد: همه نوزادان باید در اسرع وقت پس از تولد و ظرف 24 ساعت، واکسن هپاتیت B را دریافت کنند. پس از آن، دو یا سه دوز واکسن هپاتیت B با فاصله حداقل چهار هفته تزریق می‌شود.
  • پرهیز از روابط جنسی پرخطر: استفاده از کاندوم در روابط جنسی و داشتن رابطه با شریک جنسی ثابت و سالم، خطر انتقال ویروس از طریق ترشحات بدنی را به شدت کاهش می‌دهد.
  • استفاده از سرنگ‌های یک‌بارمصرف: هرگز از سرنگ‌ها یا وسایل تزریق مشترک استفاده نکنید. به ویژه برای افراد مصرف‌کننده مواد مخدر باید مطمئن شوند که سرنگ‌ها استریل و بسته‌بندی هستند.
  • اجتناب از به اشتراک گذاشتن وسایل شخصی: وسایلی که ممکن است با خون آلوده تماس داشته باشند مانند مسواک، تیغ اصلاح، ناخن‌گیر و قیچی نباید با دیگران مشترک باشند، زیرا حتی خون خشک نیز می‌تواند ویروس را منتقل کند.
  • اطمینان از استریل بودن ابزارهای پزشکی و آرایشی: در مراکز درمانی، دندانپزشکی، خالکوبی و تاتوی ابرو مطمئن شوید که از ابزارهای یک‌بارمصرف یا استریل‌شده استفاده می‌شود.
  • اقدامات فوری پس از تماس با ویروس: اگر مطمئن شدید که با خون آلوده تماس داشته‌اید، باید در عرض ۲۴ تا ۴۸ ساعت به پزشک مراجعه کنید تا تزریق ایمونوگلوبولین هپاتیت ب و دوز اول واکسن برای پیشگیری از عفونت انجام شود.

 

چگونه می‌توانیم از انتقال عفونت به دیگران جلوگیری کنیم؟

اولین قدم این است که بفهمید آیا به این ویروس مبتلا هستید یا خیر. اگر به هپاتیت B حاد مبتلا هستید، باید در خانه بمانید و سر کار نروید و تا زمانی که علائم شما از بین نرفته است، با دیگران ملاقات نکنید. اگر به نوع مزمن این بیماری مبتلا هستید، پزشک شما ممکن است داروهایی تجویز کند که خطر انتشار ویروس را کاهش دهد.

 

 

چگونه باید در حین زندگی با هپاتیت B مزمن از خودم مراقبت کنم؟

علائم مزمن هپاتیت B می‌تواند به مرور زمان تغییر کند. یکی از راه‌هایی که می‌توانید از خود مراقبت کنید، ارتباط با تیم مراقبت‌های بهداشتی و پزشکتان است. سایر پیشنهادات عبارتند از:

  • از مصرف الکل خودداری کنید: مصرف منظم و روزانه الکل ممکن است باعث تجمع مواد سمی در کبد شما شود.
  • خوب غذا بخورید: بشقاب خود را با پروتئین بدون چربی، میوه و سبزیجات پر کنید. رژیم غذایی مدیترانه‌ای نمونه‌ای از یک برنامه غذایی است که از سلامت کبد پشتیبانی می‌کند.
  • حمایت بگیرید: گذراندن وقت با افرادی که می‌دانند شما چه شرایطی را تجربه می‌کنید، می‌تواند مفید باشد.
  • قبل از مصرف داروهای جدید مراقب باشید: این شامل داروهای گیاهی نیز می‌شود. برخی از گیاهان ممکن است به کبد شما آسیب برسانند یا با سایر داروهای شما قابل ترکیب نباشند.
  • از خود در برابر سایر عفونت‌های کبدی محافظت کنید: ممکن است پزشک برای شما واکسن هپاتیت A را توصیه کند. همچنین برای هپاتیت C آزمایش داده و در صورت ابتلا، درمان را برایتان شروع می‌کند.

بایدها
  • استراحت کنید و آب کافی بنوشید.
  • مسکن‌هایی مانند استامینوفن و ایبوپروفن مصرف کنید (در مورد میزان مصرف استامینوفن از پزشک راهنمایی بخواهید زیرا ممکن است نتوانید دوز معمول را مصرف کنید).
  • اتاق خود را به خوبی تهویه کنید، لباس‌های گشاد بپوشید و در صورت احساس خارش از دوش و حمام آب گرم خودداری کنید.

 

نبایدها
  • الکل ننوشید.
  • بدون کاندوم یا محافظ دهانی رابطه جنسی نداشته باشید.
  • تیغ، مسواک یا سوزن خود را با دیگران به اشتراک نگذارید.

 

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر می‌دانید که در معرض ویروس هپاتیت B قرار گرفته‌اید، فورا به پزشک مراجعه کنید. اگر ظرف ۲۴ ساعت پس از قرار گرفتن در معرض ویروس، درمان پیشگیرانه را دریافت کنید، ممکن است خطر ابتلا به عفونت کاهش یابد. در شرایط زیر مراجعه به پزشک ضروری است:

  • ظهور علائم هشداردهنده: در صورت بروز علائمی مانند زردی پوست و چشم‌ها، ادرار تیره، خستگی شدید، درد شکم، تهوع و بی‌اشتهایی که بدون دلیل مشخصی باقی مانده‌اند.
  • سابقه سفر یا زندگی در مناطق آلوده: اگر در مناطقی زندگی کرده‌اید یا سفر کرده‌اید که شیوع هپاتیت ب در آن‌ها بالا است، حتی اگر علائمی ندارید به پزشک مراجعه کنید.
  • ابتلای شریک جنسی یا عضو خانواده: اگر همسر، شریک جنسی یا یکی از اعضای خانواده‌تان به هپاتیت ب مبتلا است، برای تست و مشاوره پیشگیری به پزشک مراجعه کنید.
  • داشتن بیماری‌های زمینه‌ای کبدی: اگر مبتلا به سایر بیماری‌های کبدی یا سیروز هستید، وضعیت کبدتان نیاز به پایش دقیق‌تری دارد.
  • تماس تصادفی با خون آلوده: اگر به طور تصادفی با سوزن آلوده یا خون فرد مشکوک در تماس بودید، در عرض ۲۴ تا ۴۸ ساعت به اورژانس یا پزشک مراجعه کنید.

 

توصیه‌ای از تیم دارو دات کام به شما

هپاتیت ب یک بیماری جدی اما قابل کنترل است که با آگاهی و اقدامات پیشگیرانه می‌توان از عوارض آن جلوگیری کرد. توصیه می‌شود حتما واکسیناسیون را جدی بگیرید و در صورت قرار گرفتن در معرض خطر، سریعا آزمایش خون دهید.

رعایت بهداشت فردی، پرهیز از روابط پرخطر و مصرف الکل، برای سلامتی کبد بسیار مهم است. به یاد داشته باشید که با تشخیص زودهنگام و پیگیری منظم تحت نظر پزشک، می‌توانید زندگی طولانی و سالمی داشته باشید و از انتقال ویروس پیشگیری کنید.

داروهایی وجود دارند که از گسترش هپاتیت B مزمن جلوگیری می‌کنند و می‌توانید اقدامات پیشگیرانه‌ای برای محافظت از سلامت خود و دیگران انجام دهید.

اگر سوالی درباره بیماری هپاتیت ب دارید در قسمت نظرات بنویسید تا پزشکان ما به آن پاسخ دهند.

 

سوالات متداول

 

علائم هپاتیت B در مراحل اولیه چیست؟

 

در مراحل اولیه معمولاً بدون علامت است، اما ممکن است خستگی، بی‌اشتهایی، تهوع، درد خفیف شکم و زردی خفیف دیده شود.

 

واکسن هپاتیت ب چند دوز دارد؟

سه دوز دارد که در فاصله‌های مشخص تزریق می‌شود.

 

آیا ویروس هپاتیت ب باعث سیروز کبدی می‌شود؟

بله، در صورت مزمن شدن می‌تواند به سیروز و حتی سرطان کبد منجر شود.

 

آیا هپاتیت ب همان هپاتیت سرم است؟

بله، هپاتیت ب همان هپاتیت سرمی یا هپاتیت ناشی از خون آلوده است.

 

آیا افراد دارای هپاتیت ب تا آخر عمر ناقل هپاتیت ب هستند؟

خیر، برخی افراد ویروس را کامل حذف می‌کنند، اما برخی دیگر ممکن است ناقل مزمن باقی بمانند و نیاز به پیگیری منظم دارند.

 

با بیمار ناقل هپاتیت ب چگونه باید برخورد کرد؟

با بیمار ناقل هپاتیت ب باید با احترام و عادی برخورد کنید، زیرا این بیماری از طریق دست دادن یا بغل کردن منتقل نمی‌شود. فقط از تماس مستقیم با خون و وسایل شخصی تیز او پرهیز کنید.

 

هپاتیت b سرطان‌زا است؟

بله، هپاتیت ب مزمن در صورت عدم درمان، عامل اصلی ابتلا به سرطان کبد است. زیرا باعث التهاب و آسیب مداوم به سلول‌های کبد می‌شود.

 

آیا هپاتیت ب واگیردار است؟

بله، هپاتیت ب بسیار واگیردار است و از طریق تماس با خون، ترشحات بدنی و رابطه جنسی محافظت‌نشده منتقل می‌شود.

 

آیا هپاتیت ب درمان قطعی دارد؟

خیر، درمان قطعی برای همه وجود ندارد، اما داروهای موثری برای کنترل ویروس و جلوگیری از آسیب کبدی در دسترس است.

 

ایمونوگلوبین هپاتیت ب چیست؟

ایمونوگلوبولین هپاتیت ب (HBIG) حاوی آنتی‌بادی‌های آماده است که پس از تماس با ویروس تزریق می‌شود تا به صورت اضطراری از ابتلای به عفونت پیشگیری کند.

مطالب این مقاله صرفاً جهت اطلاع‌رسانی است و هرگز جایگزین توصیه، تشخیص یا درمان پزشک متخصص نمی‌شود. قبل از هرگونه تصمیم درمانی، ابتدا با پزشک خود مشورت کنید.

نام نویسنده: فاطمه رادمرد
فاطمه رادمرد پزشک عمومی هستم و از سال ۹۹ مشغول به کارم. سابقه فعالیت به عنوان پزشک خانواده و همینطور به عنوان درمانگر اعتیاد رو دارم. فعالیت پژوهشی بیشتر در زمینه غدد و متابولیسم، روماتولوژی و مغز و اعصاب داشتم.
منابع مقاله:
دسته‌بندی‌ها :

مقالات مشابه

مشاهده همه
آخرین مقالات
مشاهده همه

قرص ونلافاکسین چیست و چگونه کار میکند؟ ونلافاکسین یک داروی ضد افسردگی نسخه‌ای است که با غلظت موادی به نام سروتونین و نوراپی‌نفرین را در مغز افزایش می‌دهد. در افراد…

13 تیر 1405
14 دقیقه
0 نظر
دکتر عاطفه درخشان

کلم بروکلی چگونه به کنترل دیابت کمک می‌کند؟ کلم بروکلی با شاخص گلیسمی پایین و فیبر بالا به کنترل قند خون کمک می‌کند و باعث ثبات سطح قند بعد از…

10 تیر 1405
2 دقیقه
0 نظر
دکتر مرجان قاسمی

تعریق دیابتی چیست؟ تعریق دیابتی حالتی است که در آن افراد مبتلا به دیابت تعریق غیرطبیعی را تجربه می‌کنند و می‌تواند هم شامل تعریق بیش از حد و هم کم‌تعریقی…

9 تیر 1405
4 دقیقه
0 نظر
دکتر سینا فدائی

قرص کلردیازپوکساید چیست؟ قرص کلردیازپوکساید یک داروی آرام‌بخش از خانواده «بنزودیازپین‌ها» است که فعالیت بیش از حد سیستم عصبی مرکزی را کاهش می‌دهد. این دارو برای مدیریت علائم طراحی شده…

8 تیر 1405
9 دقیقه
0 نظر
دکتر عاطفه درخشان

آزمایش چالش گلوکز (GCT) چیست؟ آزمایش چالش گلوکز یا تست تحمل گلوکز یک‌ساعته (GCT)، روشی برای بررسی واکنش بدن مادر به قند در دوران بارداری است. این تست نشان می‌دهد…

7 تیر 1405
5 دقیقه
0 نظر
دکتر فاطمه رادمرد

تپش قلب بارداری چیست و چرا رخ می‌دهد؟ تپش قلب در بارداری به حالتی گفته می‌شود که مادر احساس می‌کند قلبش سریع، نامنظم یا ضربانش شدیدتر از حالت طبیعی است.…

6 تیر 1405
5 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا طالبی

اختلال شخصیت پارانوئید چیست؟ اختلال شخصیت پارانوئید، یکی از انواع اختلال شخصیتی است که باعث بی‌اعتمادی و سوء ظن پایدار نسبت به دیگران بدون دلیل کافی می‌شود. افراد مبتلا به…

2 تیر 1405
4 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

مصرف گوشت قرمز چگونه خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را افزایش می‌دهد؟ مصرف گوشت قرمز می‌تواند خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را افزایش دهد. شواهد علمی نشان می‌دهد…

1 تیر 1405
2 دقیقه
0 نظر
دکتر آرش خجسته زنوزی

دیابت چگونه بر دستگاه گوارش تاثیر می‌گذارد؟ اثرات دیابت بر سیستم گوارشی از طریق مجموعه‌ای از تعاملات فیزیولوژیک و عصبی اعمال می‌شود که در راس آن‌ها، نوروپاتی خودمختار دیابتی قرار…

31 خرداد 1405
7 دقیقه
0 نظر
دکتر نيلوفر يعقوبی

علائم و نشانه‌های حمله قلبی در خواب چیست؟ برخی از علائم سکته قلبی در نیمه شب ممکن است خفیف یا گمراه‌کننده به نظر برسند اما باید جدی گرفته شوند: درد…

30 خرداد 1405
4 دقیقه
0 نظر
دکتر سینا فدائی

آمپول اسپارتینا چیست؟ اسپارتینا (Spartina) نام تجاری یک داروی تزریقی است که توسط شرکت سیناژن در ایران تولید می‌شود. ماده موثره این دارو تیرزپاتید (Tirzepatide) است؛ همان ترکیبی که در…

27 خرداد 1405
17 دقیقه
0 نظر
دکتر عاطفه درخشان

آزمایش های ضروری برای چکاپ افراد دیابتی آزمایش‌های ضروری برای چکاپ افراد مبتلا به دیابت برای پیشگیری از عوارض جدی و کنترل بهینه بیماری حیاتی هستند. دیابت می‌تواند بر چشم،…

27 خرداد 1405
20 دقیقه
0 نظر
دکتر سینا فدائی

علائم و نشانه‌های دیابت بارداری کدامند؟ علائم دیابت بارداری معمولا واضح و آشکار نیستند و اکثر موارد تنها در طی آزمایش‌های غربالگری روتین مانند تست تحمل گلوکز، بین هفته‌های ۲۴…

26 خرداد 1405
4 دقیقه
0 نظر
دکتر بهارک ثابت دیوشلی

گلوکاگون چیست؟ گلوکاگون یک هورمون حیاتی است که توسط سلول‌های آلفای پانکراس تولید می‌شود و وظیفه اصلی آن افزایش قند خون هنگام افت آن است. وقتی بدن بین وعده‌های غذایی…

25 خرداد 1405
4 دقیقه
0 نظر
دکتر سینا فدائی

چه تفاوت‌هایی بین اختلال شخصیت مرزی و اختلال دوقطبی وجود دارد؟ مهم‌ترین تفاوت اختلال شخصیت مرزی و دوقطبی در نوع، شدت و مدت تغییرات خلقی فرد است. اختلال دوقطبی یک…

24 خرداد 1405
5 دقیقه
0 نظر
دکتر علیرضا زیبایی

متفورمین چیست و چگونه به کاهش وزن کمک می کند؟ قرص متفورمین دارویی است که برای کنترل قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ تجویز می‌شود. این دارو…

23 خرداد 1405
6 دقیقه
0 نظر
دکتر محمدعلی رئوفی

کورتون چه تاثیری روی سطح قند خون می‌گذارد؟ کورتون باعث افزایش موقت سطح قند خون می‌شود. داروهای کورتیکواستروئیدی مانند پردنیزولون و دگزامتازون با کاهش اثر انسولین و افزایش تولید قند…

19 خرداد 1405
3 دقیقه
0 نظر
دکتر سینا فدائی

اختلال شخصیت چیست؟ اختلال شخصیت مجموعه‌ای از الگوهای پایدار و ناسازگار در تفکر، احساسات و رفتار است که بر نحوه تعامل فرد با دیگران و محیط اطراف تاثیر می‌گذارد. این…

19 خرداد 1405
4 دقیقه
0 نظر
دکتر علیرضا زیبایی

آیا اضطراب می‌تواند باعث بی‌حسی دست و پا شود؟ بله، اضطراب می‌تواند باعث بی‌حسی دست و پا شود. اضطراب با فعال کردن پاسخ استرسی بدن، تغییرات فیزیولوژیک متعددی ایجاد می‌کند.…

18 خرداد 1405
2 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

آزمایش قند خون تصادفی (RBS) چیست؟ آزمایش قند خون تصادفی که با نام قند خون رندوم (RBS) نیز شناخته می‌شود، یک روش رایج برای اندازه‌گیری مقدار قند خون یا گلوکز…

17 خرداد 1405
5 دقیقه
0 نظر
دکتر مصطفی منبری اسگویی

دیابت شکننده چیست؟ دیابت شکننده که با نام دیابت ناپایدار هم شناخته می‌شود، نوعی از دیابت است که کنترل قند خون را بسیار دشوار می‌کند و زندگی روزمره فرد را…

16 خرداد 1405
4 دقیقه
0 نظر
دکتر نيلوفر يعقوبی