اضطراب جدایی در بزرگسالی چیست؟ علائم، علت‌ها و روش‌های درمان

5/5 - (1 امتیاز)
دکتر علیرضا زیبایی
123
تاریخ انتشار: 21 مرداد 1404 | 13 خرداد 1405
4 دقیقه
0 نظر

اضطراب جدایی در بزرگسالان زمانی رخ می‌دهد که از کسی که به او وابسته هستید، دور شوید؛ همین امر باعث ایجاد حس ترس و نگرانی شدید می‌شود. این اضطراب، فراتر از نگرانی‌های معمول درباره یک عزیز است و می‌تواند زندگی روزمره را تحت تاثیر قرار دهد، باعث اختلال در خواب، تمرکز و روابط شود و حتی علائم جسمانی مثل سردرد یا دل‌مشغولی ایجاد کند.

عوامل مختلفی مانند سبک دلبستگی، تجربه فقدان یا تغییرات بزرگ زندگی، می‌توانند در بروز این اختلال نقش داشته باشند. خوشبختانه راه‌های موثری برای مدیریت و درمان این اختلال وجود دارد؛ روان‌ درمانی، تمرین‌های ذهن‌ آگاهی، ورزش منظم و در بعضی موارد مصرف دارو؛ کمک می‌کنند تا اضطراب را کنترل کنید و دوباره احساس آرامش و امنیت داشته باشید.

در ادامه این مقاله از دارو دات کام، با تعریف، علائم، دلایل و روش‌های درمان اضطراب جدایی در بزرگسالان آشنا خواهید شد؛ با ما همراه باشید.

اضطراب جدایی در بزرگسالان چیست؟

اضطراب جدایی در بزرگسالان می‌تواند ناگهانی ظاهر شود و با ترس شدید از دور شدن یا جدا شدن از کسی که به او وابسته‌ هستید، همراه باشد. کسانی که دچار این نوع از اضطراب می‌شوند، همسر، شریک عاطفی یا یکی از اعضای نزدیک خانواده خود را تحت عناوینی مختلف، به‌طور دائمی یا موقت، از دست می‌دهند.

در این اختلال، فرد بزرگسال ممکن است نگرانی مداومی در مورد جدایی از همسر یا خانواده خود داشته باشد، کابوس ببیند، نتواند خانه را برای رفتن به محل کار ترک کند یا با دردها و مشکلات جسمی دست و پنجه نرم کند.

برخلاف تصور رایج، این اختلال همیشه ریشه در کودکی فرد ندارد و حتی بزرگسالانی که در گذشته اضطراب جدایی را تجربه نکرده‌اند نیز ممکن است آن را تجربه کنند.

 

blockquote icon
متن انگلیسی:

Separation anxiety disorder affects around 1% to 2% of adults in the U.S. This might sound like a small number, but it means as many as 1 in 50 adults have this disorder. Chances are if you’re sitting in a busy restaurant, at least one or two people there are living with separation anxiety disorder

 

ترجمه متن:

اختلال اضطراب جدایی حدود ۱٪ تا ۲٪ از بزرگسالان در ایالات متحده را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این ممکن است عدد کمی به نظر برسد، اما به این معنی است که از هر ۵۰ بزرگسال، ۱ نفر به این اختلال مبتلا است. اگر در یک رستوران شلوغ نشسته باشید، احتمالاً حداقل یک یا دو نفر در آنجا با اختلال اضطراب جدایی زندگی می‌کنند.(منبع)

 

چه اختلالات دیگری ممکن است هم‌زمان با اختلال اضطراب جدایی در فرد وجود داشته باشند؟

اختلالاتی که می‌توانند همراه با اختلال اضطراب جدایی رخ دهند، عبارتند از:

 

علائم اضطراب جدایی بزرگسالان

فردی که مبتلا به اختلال اضطراب جدایی است، سه یا تعداد بیشتری از علائم زیر را خواهد داشت:

  • هنگامی که از فردی که دلبسته‌اش است جدا می‌شود یا انتظار جدایی دارد، احساس پریشانی می‌کند؛
  • از نظر اجتماعی گوشه‌گیر است؛
  • نگرانی از اینکه اتفاق بدی مانند آسیب یا مرگ، برای فرد دلبسته‌اش رخ دهد؛
  • نگرانی از اینکه اتفاق بدی برای خودش مانند گم شدن یا ربوده شدن رخ دهد و باعث جدایی از فرد دلبسته‌اش شود؛
  • به دلیل ترس از جدایی، از ترک خانه یا رفتن به مکان‌هایی مانند دانشگاه یا محل کار خودداری می‌کند؛
  • از تنها بودن مخصوصا در یک قسمت از خانه بدون حضور فرد دلبسته در نزدیکی خود، می‌ترسد؛
  • از خوابیدن بدون فرد دلبسته در نزدیکی یا دیدرس خود، امتناع می‌کند؛
  • کابوس‌های پی در پی در مورد جدایی از فرد مورد علاقه‌اش می‌بیند؛
  • هنگامی که از فرد دلبسته دور است یا انتظار جدایی دارد، علائم جسمی مانند دل درد، سردرد، استفراغ یا حالت تهوع تپش قلب یا سرگیجه را تجربه می‌کند.

این مشکل در در والدین، می‌تواند منجر به فرزندپروری سخت‌گیرانه و مداخله زیاد در کارهای آنها شود. در روابط، بیشتر احتمال دارد که فرد مبتلا شریکی سلطه‌جو باشد.

 

blockquote icon
متن انگلیسی:

To be diagnosed with adult separation anxiety disorder, symptoms must impair functioning and continue for at least six months

ترجمه متن:

برای  اینکه اختلال اضطراب جدایی بزرگسالان تشخیص داده شود، علائم اختلال باید عملکرد عادی فرد را مختل کرده و حداقل شش ماه ادامه داشته باشند. (منبع)

 

علائم روانی: ترس از رهاشدگی، نگرانی شدید

در بستر یک رابطه، یکی از بارزترین علائم اضطراب جدایی جنبه‌های روانی آن است. فرد مدام از این می‌ترسد که «ترک شود» یا «دوست‌داشتنی نباشد» و به شکل افراطی درگیر اضطراب رهاشدگی می‌شود. این نگرانی شدید معمولاً با افکار فاجعه‌انگار همراه است؛ مثلاً تصور می‌کند اگر شریکش دیر جواب پیام را بدهد، حتماً علاقه‌اش کم شده یا رابطه در خطر است. این نوع تفکر بخشی از الگوی کلی اضطراب جدایی در بزرگسالی است و به مرور باعث افت عزت‌نفس، احساس ناامنی، حس کنترل‌نداشتن بر رابطه و وابستگی شدید به تأیید و اطمینان‌دادن از سوی طرف مقابل می‌شود. اگر این وضعیت ادامه پیدا کند، فرد ممکن است دچار نشانه‌های ثانویه مانند افسردگی، حساسیت بیش از حد به ردشدن و حتی سایر اختلالات اضطرابی مانند اضطراب اجتماعی شود.

برای آشنایی با راه های درمان اضطراب اجتماعی میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:

 

علائم رفتاری: چک‌کردن مداوم، نیاز به اطمینان‌گیری

بعد رفتاری اضطراب جدایی در رابطه معمولاً به شکل رفتارهای کنترل‌گرانه یا چسبنده دیده می‌شود. فرد مدام تماس‌ها و آنلاین‌بودن شریک را چک می‌کند، مرتب پیام می‌دهد، از او می‌خواهد مکان، برنامه روزانه یا روابطش با دیگران را توضیح دهد و به طور مکرر سؤال‌هایی مانند «هنوز دوستم داری؟» یا «ترکم نمی‌کنی؟» می‌پرسد. این نیاز به اطمینان‌گیری در کوتاه‌مدت ممکن است اضطراب را کمی کاهش دهد، اما در بلندمدت آن را تقویت می‌کند، چون فرد هرچه بیشتر چک می‌کند، وابسته‌تر و مضطرب‌تر می‌شود. این الگوی رفتاری ارتباط تنگاتنگی با وابستگی عاطفی ناسالم دارد و اگر اصلاح نشود، می‌تواند احساس خفگی و محدودیت در شریک ایجاد کند و در نهایت خود به یکی از عوامل واقعی پایان رابطه تبدیل شود؛ چیزی که فرد مبتلا دقیقاً از آن می‌ترسد.

 

علائم جسمی: بی‌خوابی، تپش قلب، دل‌درد

اضطراب جدایی فقط در سطح روان و رفتار باقی نمی‌ماند و اغلب با علائم جسمی نیز همراه است. هنگام دوری از شریک، یا زمانی که فرد فکر می‌کند رابطه در خطر است، ممکن است دچار تپش قلب، احساس سنگینی در قفسه سینه، دل‌درد، تهوع، تعریق، بی‌قراری بدنی و حتی حملات پانیک شود. بی‌خوابی یا خواب‌های آشفته درباره خیانت، جدایی یا مرگ شریک نیز بسیار شایع است. این علائم جسمی درواقع واکنش بدن به سیستم هشداردهنده فعال‌شده در مغز است؛ یعنی بدن به گونه‌ای واکنش نشان می‌دهد که انگار یک خطر واقعی و فوری وجود دارد. به همین دلیل، بسیاری از افراد در روند درمان اضطراب جدایی علاوه بر کار روی افکار و احساسات، نیازمند یادگیری مهارت‌های تنظیم جسمانی و تکنیک‌های آرام‌سازی برای کاهش برانگیختگی بدنی هستند.

 

علت‌های اضطراب جدایی در بزرگسالی

علت دقیق اختلال اضطراب جدایی در بزرگسالان مشخص نیست اما به نظر می‌رسد ترکیبی از عوامل ژنتیکی و محیطی در ایجاد آن، نقش دارمد. ژنتیک ممکن است حساسیت فرد را افزایش دهد، اما تجربه‌های دوران کودکی یا تغییرات بزرگ زندگی نیز در بروز اختلال موثر هستند.

بسیاری از بزرگسالان مبتلا به این اختلال گزارش می‌دهند که از کودکی نسبت به جدایی مضطرب بوده‌اند و این حساسیت فیزیولوژیکی و عاطفی در بزرگسالی به روابط با شریک عاطفی یا دوستان منتقل شده است.

 

تأثیر اضطراب جدایی بر روابط عاطفی

اضطراب جدایی در بزرگسالی می‌تواند به‌شدت بر کیفیت روابط عاطفی اثر بگذارد و به شکل‌های مختلف خود را نشان دهد. افراد مبتلا معمولاً دچار اضطراب رهاشدگی هستند؛ یعنی ترس مداوم از این‌که شریک عاطفی آن‌ها رابطه را تمام کند یا آن‌ها را تنها بگذارد. این حالت، یکی از مهم‌ترین علائم اضطراب جدایی در روابط است و اغلب باعث می‌شود فرد در تماس‌ها، پیام‌ها و حضور شریک حساسیت افراطی نشان دهد و کوچک‌ترین فاصله یا تأخیر را به عنوان نشانه‌ای از طردشدن تعبیر کند.

در چنین شرایطی، اضطراب جدایی در رابطه می‌تواند به سوءتفاهم، کشمکش و خستگی عاطفی هر دو طرف منجر شود. اگرچه اضطراب جدایی در دسته‌ی اختلالات اضطرابی قرار می‌گیرد، اما بسیاری از افراد آن را با وابستگی عاطفی ساده اشتباه می‌گیرند؛ در حالی که در اضطراب جدایی شدت ترس، نشخوار فکری و اختلال در عملکرد روزمره بسیار بالاتر است و معمولاً نیاز به مداخله تخصصی و درمان اضطراب جدایی دارد. آگاهی از علت اضطراب جدایی و عوامل زمینه‌ساز آن، گام مهمی برای اصلاح الگوهای ناسالم در رابطه و پیشگیری از فرسودگی عاطفی دو طرف است.

برای آشنایی با اضطراب موقعیتی میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:

 

اضطراب جدایی و سبک دلبستگی ناایمن

یکی از کلیدهای فهم علت اضطراب جدایی، توجه به مفهوم سبک دلبستگی ناایمن است. افرادی که در کودکی مراقبانی غیرقابل‌پیش‌بینی، طردکننده یا بیش از حد نگران داشته‌اند، ممکن است سبک دلبستگی ناایمن (به‌ویژه دلبستگی مضطرب) را شکل دهند. در بزرگسالی، این سبک دلبستگی باعث می‌شود فرد ارزش خود را به شدت به حفظ رابطه گره بزند، نسبت به نشانه‌های طرد بسیار حساس باشد و در صورت کوچک‌ترین فاصله، دچار ترس شدید شود.

در نتیجه، اضطراب جدایی در بزرگسالی در بسیاری موارد ادامه‌ی همان الگوهای دلبستگی اولیه است که اکنون در قالب روابط عاطفی خود را نشان می‌دهد. فهم پیوند بین اضطراب جدایی و سبک دلبستگی ناایمن، به فرد کمک می‌کند بفهمد مشکل فقط «ضعف شخصیتی» یا «زیادی دوست داشتن» نیست، بلکه ریشه در الگوهای عمیق‌تر روان‌شناختی دارد که با روش‌هایی مانند درمان اضطراب مبتنی بر دلبستگی و کار روی طرحواره‌ها قابل اصلاح‌اند.

 

عوارض اختلال اضطراب جدایی چیست؟

اختلال اضطراب جدایی زندگی شما را مختل می‌کند و انجام کارهای ضروری و دلخواه را دشوار می‌سازد.
از اصلی‌ترین عوارض این اختلال در بزرگسالان می‌توان به این موارد اشاره کرد:

  • دشواری و مشکل در تمرکز روی کار یا سایر مسئولیت‌ها
  • احساسات متضاد و تعارض درونی در روابط خود، به ویژه با افراد مورد دلبستگی
  • از دست دادن فرصت‌های سفر یا انجام سایر فعالیت‌های معنادار و خوشایند

 

تشخیص اضطراب جدایی در بزرگسالی

برای تشخیص این اختلال، روانپزشک معاینه جامعی انجام می‌دهد و از معیارهای موجود در راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی، ویرایش پنجم (DSM-5) استفاده می‌کند.

طبق DSM-5، یکی از اولین علائم، ترس یا اضطراب بیش از حد در مورد جدایی از فرد مورد علاقه است. شدت این اضطراب و ترس نسبت به سن فرد بزرگسال نامتناسب است. علاوه بر این:

  • علائم در بزرگسالان باید حداقل شش ماه وجود داشته باشد؛
  • علائم آنقدر شدید باشند که بر عملکرد و مسئولیت‌های اجتماعی تاثیر بگذارند؛
  • علائم را نمی‌توان با یک اختلال متفاوت بهتر توضیح داد.

همچنین ممکن است که پزشک، با اعضای نزدیک خانواده یا دوستان صحبت کند تا به آنها کمک کند درک بهتری از چگونگی تاثیر علائم بر زندگی روزمره‌ فرد داشته باشند.

برای آشنایی با اضطراب پنهان میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:

 

تست‌ها و ارزیابی‌های تشخیصی

تشخیص دقیق اضطراب جدایی در بزرگسالی معمولاً توسط روان‌شناس یا روان‌پزشک و از طریق مصاحبه بالینی و استفاده از پرسشنامه‌ها و تست‌های استاندارد انجام می‌شود. در این ارزیابی‌ها، شدت علائم اضطراب جدایی، مدت‌زمان بروز، تأثیر آن بر عملکرد شغلی، تحصیلی و روابط، و نیز وجود سایر اختلالات اضطرابی یا افسردگی بررسی می‌شود. گاهی از پرسشنامه‌های اختصاصی دلبستگی، مقیاس‌های سنجش اضطراب و تست‌های شخصیت برای بهتر فهمیدن الگوهای عمیق‌تر استفاده می‌شود. هدف از این ارزیابی‌ها فقط «برچسب‌زدن» نیست، بلکه کمک به طراحی یک برنامه متناسب برای درمان اضطراب جدایی و انتخاب روش‌های مؤثر مانند CBT، طرحواره‌درمانی یا ترکیب درمان روان‌شناختی و دارویی است.

 

درمان اضطراب جدایی بزرگسالان

روانپزشکان درمان اضطراب جدایی را از طریق روان‌درمانی، توصیه برای تغییر سبک زندگی، برنامه‌های دارویی یا ترکیبی از این موارد، درمان می‌کنند:

 

داروهای اختلال اضطراب جدایی در بزرگسالان

روانپزشکان ممکن است به طور موقت داروهای ضد اضطراب را برای کمک به فرد در حادترین وضعیت اضطراب جدایی تجویز کنند. داروهای موثر در این زمینه، عبارتند از:

  • مهارکننده‌های بازجذب سروتونین (SSRIs)؛ داروهایی مانند فلوکستین یا سرترالین که به کاهش اضطراب مزمن و افسردگی همراه کمک می‌کنند.
  • بنزودیازپین‌ها؛ برای اضطراب شدید و کوتاه‌مدت تجویز می‌شوند اما به دلیل خطر وابستگی، استفاده از آن‌ها باید با احتیاط و زیر نظر پزشک باشد.

نکته! ترکیبی از داروهای CBT و SSRIs، اغلب در درمان اضطراب جدایی موثرتر هستند.

 

خرید آنلاین داروها از داروخانه‌های اطراف مشاهده همه

 

درمان شناختی رفتاری یاCBT

در روش درمان شناختی رفتاری یاCBT، اغلب اولین خط درمان اضطراب جدایی است. هدف این درمان که توسط روان درمانگرها صورت می‌گیرد، کمک به افراد برای شناسایی افکار و رفتارهایی است که اضطراب جدایی آنها را بدتر می‌کند. همچنین افراد ممکن است تکنیک‌های اضافی را یاد بگیرند که می‌تواند اضطراب جدایی آنها را کاهش دهد.

برای آشنایی با اضطراب پس از سانحه میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:

 

پیوستن به گروه‌های حمایتی

پیوستن به یک گروه حمایتی برای افراد مبتلا به اضطراب و اضطراب جدایی می‌تواند در روند درمان موثر باشد. این افراد می‌توانند در یادگیری تکنیک‌های کاهش اضطراب مرتبط با جدایی به هم کمک کنند.

 

رفتاردرمانی دیالکتیکی

رفتاردرمانی دیالکتیکی (DBT) نوعی رویکرد روان درمانی برای افرادی است که احساسات را بسیار شدیدتر از حد معمول تجربه می‌کنند. DBT به فرد کمک می‌کند تا بین پذیرش خود و پذیرفتن تغییرات تعادل برقرار کند.

 

درمان شناختی رفتاری (CBT)

درمان شناختی رفتاری (CBT) یکی از روش‌های اصلی و مبتنی بر شواهد برای درمان اضطراب جدایی است. در CBT، درمانگر کمک می‌کند فرد افکار غیرمنطقی و فاجعه‌ساز خود (مثل «اگر شریکم یک روز پیام ندهد یعنی مرا دوست ندارد» یا «اگر تنها بمانم حتماً اتفاق بدی می‌افتد») را شناسایی و به چالش بکشد. سپس به تدریج با تکنیک‌های مواجهه تدریجی، فرد یاد می‌گیرد در موقعیت‌های جدایی کوتاه‌مدت یا فاصله عاطفی طبیعی بماند بدون آن‌که فوراً به رفتارهای چک‌کردن یا اطمینان‌گیری برگردد. CBT هم بر اصلاح تفکر کار می‌کند، هم بر تغییر رفتار و هم بر آموزش مهارت‌های تنظیم احساسات. آشنایی با اینکه CBT چیست و چگونه عمل می‌کند، می‌تواند برای فرد و شریک عاطفی او آرام‌بخش باشد، چون نشان می‌دهد که اضطراب جدایی یک مسئله قابل‌درمان است، نه یک ویژگی تغییرناپذیر شخصیت.

 

درمان طرحواره‌درمانی

درمان طرحواره‌درمانی رویکردی عمیق‌تر است که به ریشه‌های کودکی و الگوهای پایدار ذهنی (طرحواره‌ها) می‌پردازد. در بسیاری از افراد مبتلا به اضطراب جدایی در بزرگسالی، طرحواره‌هایی مانند «رهاشدگی/بی‌ثباتی»، «بی‌ارزشی» یا «وابستگی/بی‌کفایتی» فعال هستند. طرحواره‌درمانی کمک می‌کند فرد این الگوهای درونی را شناسایی کند، منشأ آن‌ها را در روابط اولیه بفهمد و به‌تدریج آن‌ها را اصلاح کند. این نوع درمان اضطراب به‌ویژه برای کسانی مفید است که علاوه بر اضطراب جدایی، مشکلات گسترده‌تری در روابط صمیمی، تنظیم هیجان یا تصویر از خود دارند. شریک عاطفی و حتی خانواده، با درک مفاهیم طرحواره‌ای می‌توانند متوجه شوند که واکنش‌های شدید فرد لزوماً به معنای «اغراق عمدی» نیست، بلکه بازتاب زخم‌های عمیق‌تر است.

برای آشنایی با اضطراب عصبی میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:

 

خانواده‌درمانی

خانواده درمانی نیز جزو رویکردهای درمانی مناسب برای اضطراب جدایی است که روابط بین اعضای خانواده را بهبود می‌بخشد. در این مورد، به همه اعضای خانواده در مورد اختلال اضطراب جدایی آموزش‌های لازم ارائه می‌شود.

 

تغییر در سبک زندگی

ایجاد برخی تغییرات در سبک زندگی، نیز می‌تواند به درمان و مدیریت اضطراب جدایی کمک کند:

  • انجام ورزش منظم؛ فعالیت بدنی به کاهش استرس و اضطراب کمک می‌کند.
  • پیروی از رژیم غذایی سالم؛ تغذیه متعادل سلامت روان کلی را بهبود می‌بخشد.
  • داشتن خواب مناسب؛ داشتن خواب کافی، علائم اضطراب را کاهش می‌دهد.
  • مرتب کردن محیط و ذهن؛ کاهش شلوغی محیط باعث آرامش و تمرکز بهتر می‌شود.
  • ایجاد فضای امن؛ گوشه‌ای آرام در خانه یا تجسم ذهنی می‌تواند حس امنیت و آرامش بدهد.
  • انجام تمرینات تنفسی و مدیتیشن؛ کاهش تنش و اضطراب با آرام کردن سیستم عصبی و ضربان قلب.
  • داشتن روتین روزانه؛ داشتن برنامه منظم برای ورزش، کار، غذا و اوقات فراغت حس ثبات و کنترل ایجاد می‌کند.
  • انجام تمرین خود دلسوزی و نوشتن خاطرات؛ ثبت احساسات و خاطرات به کاهش استرس و پریشانی کمک می‌کند.

 

نقش خانواده و شریک عاطفی در بهبود اضطراب جدایی

خانواده و شریک عاطفی می‌توانند نقش بسیار مهمی در کاهش یا تشدید اضطراب جدایی در بزرگسالی داشته باشند. الگوهای ارتباطی، نحوه پاسخ‌دادن به اضطراب فرد و میزان ثبات و قابل‌اعتماد بودن رفتارها، همگی روی احساس امنیت او اثر می‌گذارند. از یک سو، خانواده‌ای که درک‌کننده، حمایتگر و در عین حال دارای مرزهای سالم است، می‌تواند به فرد کمک کند بین وابستگی عاطفی سالم و وابستگی اضطرابی تفاوت بگذارد. از سوی دیگر، شریک عاطفی می‌تواند با ثبات در رفتارش، شفافیت در ارتباط، اجتناب از بازی‌های روانی و مشارکت فعال در روند درمان اضطراب جدایی، فضای امن‌تری برای تغییر فراهم کند. البته نقش خانواده و شریک جایگزین درمان تخصصی نمی‌شود، اما می‌تواند روند درمان را بسیار سریع‌تر و پایدارتر کند، به‌ویژه زمانی که در کنار مداخلات علمی برای درمان اضطراب مانند CBT یا طرحواره‌درمانی به کار گرفته شود.

برای آشنایی با اضطراب وجودی میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:

 

نقش تجربه‌های کودکی در شکل‌گیری اضطراب جدایی بزرگسالان

برای درک علت اضطراب جدایی در بزرگسالی، نمی‌توان از تجربه‌های کودکی چشم‌پوشی کرد. فقدان والد، طلاق، بستری‌شدن طولانی‌مدت کودک دور از والد، مهاجرت، والدین بسیار مضطرب یا به‌شدت کنترل‌گر و همچنین بی‌ثباتی عاطفی در خانواده، همگی می‌توانند زمینه‌ساز سبک دلبستگی ناایمن شوند. این تجربه‌ها به کودک این پیام را می‌دهند که «رابطه‌ها ناامن‌اند» یا «اگر حتی کمی فاصله بیفتد، ممکن است برای همیشه از دست بروند». در نتیجه، وقتی این فرد وارد روابط عاطفی بزرگسالی می‌شود، همان ترس‌های قدیمی فعال می‌شوند و به شکل اضطراب جدایی در رابطه بروز می‌کنند. خانواده در بزرگسالی، اگر این گذشته را درک کند و از سرزنش و کوچک‌انگاری مشکل پرهیز کند، می‌تواند فضای گفتگو و همدلی ایجاد کند و فرد را به استفاده از خدمات تخصصی و مسیرهای علمی درمان اضطراب جدایی تشویق کند.

 

آیا اختلال اضطراب جدایی در بزرگسالی قابل پیشگیری است؟

هیچ راه شناخته‌شده‌ای برای پیشگیری از اختلال اضطراب جدایی وجود ندارد. شاید بتوان گفت به عنوان والدین یا همسر، یکی از بهترین کارهایی که می‌توانید برای حمایت از سلامت روان فرد مبتلا به این اختلال انجام دهید، گفتگوی آزاد با آنهاست. اگر کسی در اطرافیانتان با این مشکل مواجه است، به او بگویید که می‌تواند در هر زمانی در مورد هر چیزی که در ذهنشان است با شما صحبت کند.

همچنین، به او اطمینان دهید که در کنارش خواهید بود و حتی وقتی نزدیک نیستید، فقط با یک تماس تلفنی در دسترس هستید. همچنین می‌توانید با یک روان درمانگر در مورد راه‌های آسان‌تر کردن این شرایط صحبت کنید.

 

آیا کسانی که اختلال اضطراب جدایی دارند، می‌توانند زندگی عادی رو تجربه کنند؟

اختلال اضطراب جدایی می‌تواند زندگی روزمره را مختل کند. افراد دارای این اختلال ممکن است سر کار حاضر نشوند، به دانشگاه یا مراکزی که نیاز به حضور دارند نروند، یا در تمرکز مشکل داشته باشند.
اما با دانستن اینکه همیشه اینطور نیست، دلگرم باشید. اگر فکر می‌کنید شما یا یکی از عزیزانتان ممکن است اختلال اضطراب جدایی داشته باشید، بدانید که درمان ها بسیار موثرند و قادر خواهید بود به یک زندگی عادی برگردید.

 

حال و روز شخص مبتلا به اضطراب بزرگسالی

 

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر شما یا یکی از نزدیکانتان، از علائم گفته شده برای اضطراب جدایی، 3 مورد را تجربه می‌کنید، بهتر است با روانپزشک یا روان درمانگر مشورت کنید. اختلالات اضطرابی با تشخیص زود هنگام، بهتر و راحت‌تر درمان می‌شوند.

برای آشنایی با اضطراب جدایی کودک از مادر میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:

 

توصیه‌ای از تیم دارو دات کام به شما

طبیعی است که نگران عزیزان خود باشید، به خصوص وقتی که در موقعیت‌های جدیدی قرار می‌گیرند. شاید فرزندتان به تازگی برای دانشگاه به شهری دیگر رفته است و شما گهگاه برای شرایط و حال او نگران هستید. اما اینها صداهایی در پس‌زمینه ذهن شما هستند تا اینکه در نهایت با خبر گرفتن از فرزندتان، ساکت می‌شوند. در اختلال اضطراب جدایی اما، صداهای نگران کننده در ذهن شما تا حد امکان زیاد می‌شود و دکمه کنترل کار نمی‌کند. اضطراب شما در مورد عزیزتان، آنقدر زیاد می‌شود که همه چیز را در خود غرق می‌کند.

مهم نیست که از چه سنی شروع شود، اختلال اضطراب جدایی می‌تواند زندگی را مختل کند. اگر علائم اختلال اضطراب جدایی را در خود یا فرزندتان مشاهده کردید، خجالت نکشید و خودتان را بابت ناتوانی در کنترل نگرانی سرزنش نکنید. روان درمانگرها و روانپزشک‌ها آماده کمک به شما هستند.

اگر سوالی دارید، در بخش نظرات بنویسید و با ما به اشتراک بگذارید.

 

سوالات متداول

 

اضطراب جدایی در بزرگسالی چگونه تشخیص داده می‌شود؟

تشخیص اضطراب جدایی در بزرگسالی توسط روان‌شناس یا روان‌پزشک و بر اساس مصاحبه بالینی و بررسی الگوی نگرانی و رفتارهای فرد انجام می‌شود. متخصص ارزیابی می‌کند که آیا فرد هنگام دوری از افراد مهم زندگی خود دچار اضطراب شدید، نگرانی مداوم درباره از دست دادن آن‌ها یا اجتناب از جدایی می‌شود و آیا این وضعیت باعث اختلال در عملکرد روزمره، روابط یا کار او شده است یا خیر.

 

علائم اضطراب جدایی بزرگسالان چیست؟

افراد مبتلا به اضطراب جدایی در بزرگسالی معمولاً هنگام دور شدن از فرد مورد علاقه دچار نگرانی شدید، بی‌قراری یا ترس از اتفاق بد برای او می‌شوند. وابستگی زیاد به حضور یا تماس مداوم با فرد مهم، دشواری در تنها ماندن، اجتناب از سفر یا دوری، کابوس یا افکار مکرر درباره جدایی و گاهی نشانه‌های جسمی مانند تپش قلب، سردرد یا دل‌درد هنگام فاصله گرفتن از فرد مورد نظر از علائم رایج این اختلال است.

 

آیا اضطراب جدایی ناشی از تجربه‌های کودکی است؟

تجربه‌های کودکی می‌توانند در شکل‌گیری اضطراب جدایی نقش داشته باشند، اما تنها عامل آن نیستند. دلبستگی ناایمن در کودکی، تجربه فقدان یا جدایی‌های دشوار، سبک‌های تربیتی خاص یا محیط‌های پرتنش ممکن است احتمال بروز این مشکل را افزایش دهند. با این حال، عوامل ژنتیکی، ویژگی‌های شخصیتی و رویدادهای استرس‌زای زندگی در بزرگسالی نیز می‌توانند در ایجاد یا تشدید آن مؤثر باشند.

 

بهترین روش درمان اضطراب جدایی چیست؟

درمان اضطراب جدایی معمولاً با روان‌درمانی انجام می‌شود. درمان شناختی ـ رفتاری به فرد کمک می‌کند افکار اضطراب‌آور خود را شناسایی و اصلاح کند و به تدریج با موقعیت‌های جدایی سازگار شود. در برخی موارد، آموزش مهارت‌های تنظیم هیجان، درمان‌های مبتنی بر دلبستگی و در صورت تشخیص متخصص، استفاده از دارودرمانی نیز می‌تواند به کاهش علائم کمک کند.

 

تفاوت اضطراب جدایی با وابستگی عاطفی چیست؟

وابستگی عاطفی به معنای نیاز طبیعی به نزدیکی و حمایت در روابط است و لزوماً مشکل محسوب نمی‌شود. اما اضطراب جدایی یک اختلال اضطرابی است که در آن فرد هنگام دوری از شخص مهم دچار ترس شدید، نگرانی غیرمنطقی و ناراحتی قابل توجه می‌شود و این وضعیت می‌تواند عملکرد روزمره یا روابط او را مختل کند. در واقع، تفاوت اصلی در شدت اضطراب و میزان اختلالی است که در زندگی فرد ایجاد می‌شود.

مطالب این مقاله صرفاً جهت اطلاع‌رسانی است و هرگز جایگزین توصیه، تشخیص یا درمان پزشک متخصص نمی‌شود. قبل از هرگونه تصمیم درمانی، ابتدا با پزشک خود مشورت کنید.

نام نویسنده: هستی دفتری
هستی دفتری هستم؛ دانش آموخته کارشناسی ارشد علوم ارتباطات و کارشناسی ارشد علوم اعصاب شناختی. تلاش می‌کنم تا از تجربه و دانش خودم در مورد روانشناسی، رواندرمانی، علوم اعصاب و موضوعات مرتبط، مطالبی را به اشتراک بگذارم.
منابع مقاله:
دسته‌بندی‌ها :

نظرات

نظر خود را بنویسید

مقالات مشابه

مشاهده همه
آخرین مقالات
مشاهده همه

قرص فلوکستین چیست؟ فلوکستین یک داروی ضد افسردگی خوراکی است که در گروه مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین قرار می‌گیرد و با افزایش سطح سروتونین در مغز به تنظیم خلق‌وخو کمک…

13 خرداد 1405
20 دقیقه
0 نظر
دکتر عاطفه درخشان

چرا کمک به کودکان در شرایط جنگی مهم است؟ کودکان از نظر عاطفی و روانی، آسیب‌پذیرتر از بزرگسالان هستند و تجربه صداهای انفجار، ناامنی و تغییرات ناگهانی در زندگی می‌تواند…

27 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر

اهمیت حفظ سلامت روان در زمان جنگ مراقبت از اعصاب و روان در دوران جنگ اهمیت بسیاری دارد زیرا بدن و ذهن انسان در چنین شرایطی، دائما در وضعیت هشدار…

27 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

روش‌های آرام‌سازی سریع در زمان جنگ و بحران در شرایط بحرانی مانند جنگ یا موقعیت‌های پراسترس، ممکن است فرد به‌طور ناگهانی دچار اضطراب، نگرانی یا تنش شدید شود. در چنین…

26 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

انواع تمرین‌های تنفسی برای آرامش و در زمان جنگ و بحران تنفس شیوه‌های متفاوتی دارد که هر کدام می‌تواند بسته به شرایط و میزان استرس فرد مفید باشد. آشنایی با…

26 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

اصول مهم رفتار مناسب در لحظات بحرانی و جنگی در شرایط بحرانی و به‌ویژه زمان جنگ، داشتن رفتار آگاهانه و کنترل‌شده می‌تواند نقش مهمی در حفظ امنیت فردی و خانوادگی…

25 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

چرا جنگ روی سلامت زنان تاثیر می‌گذارد؟ جنگ معمولا با ترس، ناامنی و فشار روانی شدید همراه است. وقتی بدن در چنین شرایطی قرار می‌گیرد، سطح استرس بالا می‌رود و…

25 اسفند 1404
2 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

تغییر اشتها در زمان جنگ چه دلایلی دارد؟ در شرایط جنگی، تغییر در اشتها پدیده‌ای رایج و قابل‌توجه است که بسیاری از افراد آن را تجربه می‌کنند. فشارهای روانی، اضطراب…

25 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

سردرد عصبی بعد از انفجار چیست؟ سردرد عصبی بعد از انفجار به نوعی از سردرد گفته می‌شود که بر اثر عواملی مانند قرار داشتن در نزدیکی محل انفجار و تجربه…

24 اسفند 1404
2 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

مشکلات خواب در زمان جنگ چیست؟ در شرایط جنگ و بحران، بدن انسان به طور طبیعی وارد حالت جنگ یا گریز می‌شود و همین باعث ترشح هورمون‌های استرسی مانند کورتیزول…

24 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

مهم‌ترین مشکلات کودکان در زمان جنگ چیست؟ در شرایط جنگی، کودکان یکی از گروه‌هایی هستند که بسیار تحت تاثیر قرار می‌گیرند و آسیب‌پذیری بالایی نسبت به وقایع پیش رو دارند.…

24 اسفند 1404
1 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

قرص رپاگلینید چیست؟ قرص رپاگلینید (Repaglinide)، یک داروی خوراکی برای کنترل قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ است. این دارو معمولا توسط متخصصان غدد یا داخلی تجویز…

9 اسفند 1404
8 دقیقه
0 نظر
دکتر عاطفه درخشان

عوارض شایع اضطراب مزمن و شدید چیست؟ اضطراب زمانی مزمن و شدید می‌شود که واکنش طبیعی بدن به استرس، به‌جای فروکش کردن، به‌طور مداوم فعال باقی بماند. در این حالت،…

9 اسفند 1404
3 دقیقه
0 نظر
دکتر مهسا اولادی

این اندام‌های کوچک مشغول فیلتر کردن سموم، متعادل کردن الکترولیت‌ها و تنظیم مایعات هستند. وقتی به اندازه کافی آب نمی‌نوشید، باید اضافه کاری کنند. و این فقط یک ناراحتی خفیف…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

یک مطالعه که در مجله انگلیسی «سرطان» منتشر شده است، نشان می‌دهد افرادی که رژیم‌های غذایی بدون گوشت را دنبال می‌کنند، کمتر در معرض ابتلا به سرطان‌های پستان، پروستات، کلیه…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

نقرس که با زیاده‌روی در مصرف غذاهای پرچرب و و گوشت و الکل شناخته می‌شد، نوعی آرتریت است که باعث التهاب ناگهانی و دردناک مفاصل می‌شود. با این‌حال، این بیماری…

8 اسفند 1404
3 دقیقه
0 نظر

تغییر قد و وزن یافته‌های این مطالعه که در نشریه آزاد جاما انتشار یافته نشان می‌دهد که کودکان مبتلا به اختلال کم‌توجهی-بیش‌فعالی به‌طور میانگین شاخص توده بدنی بالاتری نسبت به…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

بررسی نزدیک به ۶ هزار کودک نشان داده که ریتالین و آدرال مراکز پاداش مغز را فعال می‌کنند و کاری با شبکه‌های توجه ندارند؛ نکته‌ای که باورهای قدیمی ما را…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

علوم اعصاب نشان می‌دهند که دوستی صرفاً یک تجربه دل‌پذیر نیست، بلکه سوخت مورد نیاز مغز را هم تأمین می‌کند. تصور کنید مغزتان مثل دستگاه پین‌بال روشن شود و هم‌زمان…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

مواجهه تدریجی با ترس می‌تواند عملکرد مغز را دگرگون کند و اضطراب را به حداقل برساند. همه چنین حالتی را تجربه کرده‌ایم: شوک ناگهانی پیش از مصاحبه شغلی، درد معده…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر

یافته های جدید از دانشگاه اوتاگوی نیوزیلند این یافته که از دانشگاه اوتاگوی نیوزیلند به دست آمده نشان می‌دهد ویتامین ث جذب‌شده از طریق جریان خون به تمام لایه‌های پوست…

8 اسفند 1404
0 دقیقه
0 نظر