علت زگیل تناسلی بدون رابطه در زنان و مردان چیست؟

علت زگیل تناسلی بدون رابطه در مردان و زنان

ویروس پاپیلومای انسانی یا HPV یک ویروس بسیار شایع است که بیشتر افراد فعال جنسی در طول زندگی خود به آن مبتلا می‌شوند. این ویروس عمدتا از طریق تماس جنسی منتقل می‌شود. اما نکته حائز اهمیت این است که این ویروس می‌تواند بدون وجود علائم قابل‌مشاهده، از فردی به فرد دیگر منتقل شود؛ این بدان معناست که یک فرد ممکن است بدون اطلاع از آن، حامل ویروس باشد.

ویروس HPV شامل بیش از 200 سویه‌ مختلف است؛ برخی از آن‌ها باعث ایجاد زگیل تناسلی می‌شوند، در حالی که برخی دیگر می‌توانند خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهند.

آیا امکان ابتلا به HPV بدون رابطه جنسی وجود دارد؟

بله؛ ابتلا به HPV و ایجاد زگیل تناسلی حتی درصورتی‌که هرگز رابطه جنسی دخول شکل نگرفته باشد، کاملا امکان‌پذیر است. با این که همچنان تماس جنسی همچنان شایع‌ترین و اصلی‌ترین روش انتقال HPV است، اما تنها راه ممکن نیست.

مطالعات نشان داده‌اند که افرادی که از فعالیت جنسی پرهیز می‌کنند، همچنان می‌توانند به HPV آلوده شوند. این امر عمدتا به این دلیل است که انتقال HPV اساسا از طریق تماس مستقیم پوست به پوست صورت می‌گیرد. این تماس لزوما نیازی به رابطه جنسی ندارد و می‌تواند شامل اشکال دیگری از تماس باشد.

برای مثال، تماس جنسی غیردخولی، مانند رابطه جنسی دهانی یا تماس دست با ناحیه تناسلی، می‌تواند ویروس را منتقل کند. زیرا این فعالیت‌ها شامل تماس مستقیم پوست به پوست در مناطق حساسی هستند که HPV در آن‌ها رشد می‌کند.

علاوه بر این، برای انتقال، اغلب نیاز است که پوست آلوده یا ذرات ویروسی با پوست آسیب‌دیده یا مرطوب فرد دیگر در تماس مستقیم قرار گیرند. به عبارتی حتی خراش‌های میکروسکوپی یا آسیب جزئی در پوست می‌توانند نقطه‌ای برای ورود ویروس ایجاد کنند.

علت‌های زگیل تناسلی بدون رابطه چیست؟

همان‌طور که به آن اشاره کردیم، ویروس HPV می‌تواند از راه‌های غیرجنسی نیز به افراد منتقل شود. در ادامه، 5 علت رایج ابتلا به زگیل تناسلی بدون رابطه را بررسی خواهیم کرد:

۱. تماس مستقیم پوست به پوست بدون رابطه جنسی

اساس انتقال HPV، تماس مستقیم پوست به پوست است. این نوع تماس می‌تواند حتی بدون فعالیت جنسی رخ دهد؛ مانند لمس ناحیه تناسلی فردی که حامل ویروس است.

نکته حیاتی این است که برای انتقال بیماری، پوست آلوده یا ذرات ویروسی باید با پوست آسیب‌دیده یا مرطوب شده در تماس قرار گیرند. حتی بریدگی‌های کوچک یا نواحی آسیب‌دیده در پوست می‌توانند به‌عنوان نقاط ورود برای ویروس عمل کنند.

۲. استفاده مشترک از لوازم شخصی

ویروس به طور بالقوه می‌تواند از طریق به اشتراک گذاشتن وسایل شخصی که با پوست آلوده در تماس بوده‌اند نیز منتقل شود. این شامل وسایلی مانند حوله، لباس یا تیغ است. برای به‌حداقل‌رساندن خطر انتقال از این طریق، توصیه می‌شود از به اشتراک گذاشتن ابزارها و وسایل بهداشتی شخصی خودداری شود. البته لازم به ذکر است که این نوع انتقال بسیار نادر است.

۳. خود آلودگی

این پدیده زمانی رخ می‌دهد که فرد ویروس HPV را از زگیلی در یک قسمت از بدن خود به قسمت دیگری منتقل می‌کند. این موضوع اهمیت رعایت بهداشت شخصی و خودداری از دست‌کاری یا کندن زگیل‌های پوستی را دوچندان می‌کند.

۴. انتقال از مادر به نوزاد

فرد باردار مبتلا به زگیل تناسلی می‌تواند ویروس را در طول زایمان طبیعی یا از طریق تماس نزدیک به نوزاد خود منتقل کند. اگرچه در بیشتر موارد HPV در دوران بارداری عوارضی برای جنین ندارد، اما آگاهی و زیر نظر پزشک بودن در این شرایط بسیار مهم است.

۵. تماس با سطوح آلوده

ویروس HPV می‌تواند برای مدتی روی سطوح، از جمله توالت‌های عمومی، زنده بماند. بااین‌حال، خطر انتقال از طریق چنین تماسی به‌طورکلی بسیار پایین در نظر گرفته می‌شود؛ زیرا ویروس برای ایجاد عفونت نیاز به تماس مستقیم و پایدار پوست به پوست با پوست آسیب‌دیده دارد و بعید است از طریق تماس کوتاه با سطوحی مانند توالت‌فرنگی و یا لبه استخر رخ دهد.

آیا امکان انتقال زگیل تناسلی از آب استخر وجود دارد؟

یک نگرانی رایج در مورد امکان ابتلا به زگیل تناسلی از استخرهای عمومی وجود دارد. لازم است به‌وضوح بیان شود که ابتلا به زگیل تناسلی از آب استخر بسیار بعید است.

ویروس پاپیلومای انسانی از طریق تماس مستقیم پوست به پوست منتقل می‌شود و به طور معمول از طریق آب یا مایعات بدنی در یک محیط رقیق و کلر زده مانند استخر انتقال نمی‌یابد؛ زیرا ویروس در چنین شرایطی زنده نمی‌ماند.

اما از آن جایی که HPV می‌تواند باعث انواع دیگری از زگیل‌ها، مانند زگیل‌های معمولی یا زگیل‌های کف پا شود که با زگیل‌های تناسلی متفاوت است، توصیه می‌شود در مکان‌های عمومی مانند استخرها و رختکن‌ها برای جلوگیری از گسترش زگیل‌های کف پا از کفش یا دمپایی شخصی استفاده کنید.

آیا با بوسیدن زگیل تناسلی منتقل می‌شود؟

بله؛ ابتلا به HPV از طریق بوسیدن امکان‌پذیر است، با اینکه جز روش‌های انتقال شایع این بیماری محسوب نمی‌شود. بوسیدن با دهان باز می‌تواند باعث انتقال HPV دهانی شود. اما باید اشاره شود که انواع و سویه‌های HPV که معمولا باعث زگیل‌های دهانی می‌شوند، عموما با سویه‌هایی که باعث زگیل‌های تناسلی می‌شوند، متفاوت هستند.

علاوه بر این، به اشتراک گذاشتن ظروف غذاخوری یا رژ لب بسیار بعید است که ویروس را منتقل کند، زیرا HPV از طریق مایعات بدنی به این شیوه منتقل نمی‌شود.

علائم زگیل تناسلی بدون رابطه شامل چه نشانه‌هایی می‌شود؟

مهم است بدانید که علائم زگیل تناسلی بدون علت یا با علت، شبیه به هم هستند. ویروس HPV رفتار یکسانی در بدن دارد، صرف‌نظر از اینکه چگونه وارد بدن شده است.

علائم معمولا بین ۳ هفته تا ۸ ماه و گاهی بیشتر پس از ورود ویروس به بدن، ظاهر می‌شوند:

علائم زگیل تناسلی چیست؟

شایع‌ترین نشانه، ظاهر شدن ضایعات پوستی است که ممکن است به اشکال زیر باشند:

• برجستگی‌های کوچک و پوستی گل‌کلمی یا مسطح و صاف
• ظاهر شدن علائم در زنان روی لابیاها، اطراف مهبل، دهانه رحم و ناحیه مقعد و در مردان روی آلت تناسلی، کلاهک آلت، کیسه بیضه و ناحیه مقعد
• خارش یا سوزش
• ناراحتی هنگام مقاربت
• خونریزی

راه‌های درمان زگیل تناسلی بدون رابطه چیست؟

در حال حاضر هیچ درمان قطعی یا خاصی برای خود ویروس HPV وجود ندارد. سیستم ایمنی بدن اغلب ویروس را به‌مرورزمان خودبه‌خود از بین می‌برد. بااین‌حال، اگر HPV پایدار بماند و مشکلاتی مانند زگیل‌های تناسلی یا تغییرات پیش سرطانی را ایجاد کند باید به فکر درمان آن‌ها بود.

در صورت عدم درمان، زگیل‌های تناسلی ممکن است خودبه‌خود ناپدید شوند، بدون تغییر باقی بمانند و یا بزرگ‌تر و بیشتر شوند. راه‌های درمان برای زگیل‌های تناسلی عبارتند از:

• درمان‌های موضعی؛ این روش‌ها شامل استفاده از کرم‌ها یا محلول‌های تجویزی به طور مستقیم بر روی نواحی آسیب‌دیده هستند. هدف از این کار، جلوگیری از رشد زگیل‌ها یا تسهیل برداشتن آن‌ها است. یادتان باشد به‌هیچ‌وجه از محصولات بدون نسخه که برای زگیل‌های معمولی پوستی طراحی شده‌اند، برای زگیل‌های تناسلی استفاده نکنید.
• کرایوتراپی؛ این روش شامل انجماد زگیل‌ها با استفاده از نیتروژن مایع است. انجماد باعث ایجاد تاول در اطراف زگیل می‌شود که پس از بهبود تاول، زگیل از بین می‌رود. این روش ممکن است به چندین جلسه درمانی نیاز داشته باشد و فرایندی دردناک به‌حساب می‌آید.
• الکتروکوتر؛ در روش الکتروکوتر، از جریان الکتریکی برای سوزاندن زگیل‌ها استفاده می‌شود. این روش اغلب تحت بی‌حسی موضعی یا عمومی انجام می‌شود و یک درمان بسیار موثر محسوب می‌شود.
• لیزر درمانی زگیل تناسلی؛ درمان از طریق لیزر درمانی زگیل تناسلی، یک پرتو لیزر با قدرت بالا برای برداشتن بافت زگیل استفاده می‌کند.
• برداشتن از طریق جراحی؛ برای زگیل‌های بزرگ‌تر یا مقاوم‌تر، جراح می‌تواند آن‌ها را در یک عمل سرپایی، معمولاً با استفاده از بی‌حسی موضعی، برش دهد.

لازم به ذکر است که این درمان‌ها زگیل‌های قابل‌مشاهده را به طور موثر از بین می‌برند، اما خود ویروس HPV در بدن باقی می‌ماند و همچنان می‌تواند به دیگران منتقل شود.

راه‌های پیشگیری از زگیل تناسلی بدون رابطه شامل چه مواردی می‌شود؟

برای پیشگیری از زگیل تناسلی بدون رابطه، توصیه می‌کنیم که به روش‌های زیر عمل کنید:

1. تزریق واکسن HPV

یکی از راه‌های پیشگیری به زگیل تناسلی، تزریق واکسن HPV است. این واکسن، به‌عنوان مؤثرترین روش پیشگیری اولیه در برابر ویروس HPV و مشکلات با آن، از جمله زگیل‌های تناسلی و سرطان‌، شناخته می‌شود. سازمان‌های بهداشتی به‌شدت این واکسن را توصیه می‌کنند.

2. رعایت بهداشت فردی و پرهیز از استفاده از لوازم مشترک

راه دیگر رعایت بهداشت فردی به‌ویژه در استفاده از وسایل شخصی است که با پوست در تماس هستند. برای جلوگیری از انتقال این ویروس، توصیه می‌شود از به اشتراک گذاشتن وسایل شخصی مانند حوله، لباس، تیغ یا سایر وسایل بهداشتی که ممکن است با پوست آلوده در تماس باشند، خودداری شود. همچنین همیشه دست‌های خود را پس از لمس هر زگیلی روی خود یا دیگران، به طور کامل با آب و صابون بشویید.

3. پرهیز از تماس مستقیم زگیل‌های قابل‌مشاهده

اگر شما یا فردی که می‌شناسید زگیل‌های قابل مشاهده‌ای دارید، عاقلانه است که از تماس نزدیک پوست به پوست با نواحی آسیب‌دیده خودداری کنید. از دست‌کاری، کندن یا خاراندن زگیل‌ها روی خود یا دیگران خودداری کنید، زیرا این کار می‌تواند باعث گسترش آن‌ها شود.

4. جلوگیری از خود آلودگی

برای جلوگیری از گسترش ویروس به سایر نقاط بدن خود، از اصلاح پوست در ناحیه‌ای که زگیل وجود دارد، خودداری کنید. بهتر است زگیل‌ها را درمان کرده و تا زمانی که ناپدید شوند آن‌ها را بپوشانید تا خطر خود آلودگی به حداقل برسد.

5. استفاده از کفش در مکان‌های عمومی

پوشیدن کفش در مکان‌های عمومی مانند دوش‌های عمومی، استخرها و رختکن‌ها در صورت داشتن زگیل در کف پا توصیه می‌شود.

6. آگاهی در ارتباطات خود

آموزش در مورد HPV و نحوه انتقال آن یک اقدام پیشگیرانه ضروری است. برای افراد فعال جنسی، روش‌های پیشگیری عمومی برای کاهش کلی خطر HPV حیاتی هستند.

این روش‌ها شامل رعایت رابطه جنسی ایمن (مانند استفاده از کاندوم یا محافظ دهانی در طول رابطه جنسی دهانی)، انجام آزمایش‌های منظم برای عفونت‌های مقاربتی، سؤال از شریک جنسی در مورد سوابق جنسی و محدودکردن تعداد شرکای جنسی است.

همچنین تقویت سیستم ایمنی بدن‌تان در برابر ویروس اچ‌پی‌وی می‌تواند بسیار کارآمدتر از باقی راه‌ها برای جلوگیری از ابتلا به آن باشد.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

همیشه توصیه می‌شود در صورت داشتن هرگونه نگرانی در مورد HPV یا مشاهده هرگونه تغییر غیرعادی در پوست یا ناحیه تناسلی خود، با پزشک متخصص در ارتباط باشید. اما در صورت مشاهده موارد زیر حتماً باید به پزشک مراجعه کنید:

• وجود برجستگی‌های غیرعادی؛ اگر برجستگی‌ها یا زائده‌های جدیدی را در ناحیه تناسلی، اطراف مقعد یا حتی در دهان خود مشاهده کردید، باید به پزشک مراجعه کنید.
• نتایج غیرطبیعی در تست پاپ‌اسمیر؛ برای زنان، آزمایش‌های پاپ‌اسمیر منظم برای تشخیص به‌موقع تغییرات سلولی دهانه رحم که می‌تواند با HPV مرتبط باشد، بسیار مهم است. اگر نتیجه پاپ‌اسمیر شما غیرطبیعی بود، باید برای انجام آزمایش‌های بیشتر مانند آزمایش HPV و درمان هرگونه تغییر پیش سرطانی قبل از پیشرفت آن‌ها به پزشک متخصص زنان و زایمان مراجعه کنید.

توصیه‌ای از تیم دارو دات کام به شما

درک اینکه HPV از راه‌های مختلف به جز رابطه جنسی، مانند تماس پوست به پوست و به‌ندرت از طریق وسایل شخصی مشترک منتقل می‌شود، کلید رفع تصورات غلط و تقویت آگاهی درباره سلامتی شما است.

ما درک می‌کنیم که نگرانی درباره این موضوع می‌تواند اضطراب‌آور باشد؛ اما شما می‌توانید با کارهایی مانند واکسیناسیون و گزینه‌های درمانی موجود برای زگیل‌ها، از سلامت خود و اطرافیانتان محافظت کنید. بااین‌حال اگر علائم غیرعادی مشاهده می‌کنید یا صرفاً مایلید در مورد HPV یا سلامت جنسی خود بیشتر بدانید، لطفاً با یک متخصص مورداعتماد در ارتباط باشید.

سوالات متداول

تماس پوستی غیر جنسی دقیقا چگونه باعث انتقال می‌شود؟

حتی اگر رابطه جنسی رخ ندهد، تماس نزدیک دستگاه تناسلی با پوست ناحیه تناسلی شریک مثلا در معاشقه می‌تواند ویروس را منتقل کند. ویروس از طریق خراش‌های ریز پوست یا مخاط وارد بدن می‌شود.

 آیا استفاده از وسایل مشترک مانند حوله یا لباس زیر می‌تواند عامل انتقال باشد؟

بله، اگرچه نادر است اما ممکن است. ویروس HPV می‌تواند در محیط‌های مرطوب و گرم مدت کوتاهی زنده بماند. استفاده از حوله یا لباس زیر تَر و آلوده به فرد مبتلا، یکی از راه‌های غیرجنسی انتقال ویروس به ناحیه تناسلی است.

 آیا ممکن است خود فرد باعث انتقال ویروس به ناحیه تناسلی‌اش شود؟

بله، به این حالت «خودآلودگی» می‌گویند. اگر فردی دستش را به زگیل در بخش دیگری از بدن مثلا دست یا انگشت آلوده کند و سپس بدون شستشو به ناحیه تناسلی خود بزند، ممکن است ویروس را به آنجا منتقل کند.

 انتقال ویروس از مادر به نوزاد چگونه رخ می‌دهد و آیا جزو موارد بدون رابطه جنسی است؟

بله، این یکی از راه‌های طبیعی ابتلا بدون رابطه جنسی است. اگر مادر در زمان زایمان به زگیل تناسلی مبتلا باشد، نوزاد هنگام عبور از مجاری زایمانی می‌تواند با ویروس تماس پیدا کرده و به زگیل در ناحیه تناسلی یا حلق مبتلا شود.

آیا ویروس می‌تواند از طریق دست شریک جنسی به ناحیه تناسلی منتقل شود؟

اگر دست شریک جنسی زگیل داشته باشد و سپس با ناحیه تناسلی فرد تماس پیدا کند، احتمال انتقال وجود دارد. اگرچه سویه‌های HPV دست و تناسلی معمولا متفاوتند، اما انتقال از این راه غیرممکن نیست.