پرکاری تیروئید و چاقی؛ آیا با وجود تیروئید پرکار امکان افزایش وزن وجود دارد؟
پرکاری تیروئید اغلب با کاهش وزن شناخته میشود اما تغییر وزن در همه افراد مبتلا یکسان نیست. در برخی بیماران، افزایش اشتها که از اثرات این بیماری است میتواند باعث دریافت کالری بیشتر شود و در نتیجه کاهش وزن مورد انتظار رخ ندهد. در این حالت است که ارتباط پرکاری تیروئید و چاقی به وجود میآید؛ این بیماری در برخی از مبتلایان منجر به اضافه وزن میشود!
بنابراین، اگرچه پرکاری تیروئید معمولا با کاهش وزن همراه است اما وجود آن لزوما مانع افزایش وزن یا چاقی نمیشود و عوامل مختلفی مانند الگوی تغذیه و میزان دریافت کالری میتوانند در این زمینه نقش داشته باشند.
در ادامه این مقاله از دارو دات کام با ما همراه باشید تا به اتفاق هم، درباره اضافه وزن ناشی از پرکاری تیروئید برایتان بگوییم.
- ارتباط پرکاری تیروئید و چاقی چیست؟
- چرا برخی افراد با پرکاری تیروئید چاق میشوند؟
- تاثیر پرکاری تیروئید بر متابولیسم بدن چیست؟
- آیا افزایش وزن بعد از درمان پرکاری تیروئید طبیعی است؟
- علائم پرکاری تیروئید در افراد دارای اضافه وزن چیست؟
- چه زمانی باید در مورد افزایش وزن و پرکاری تیروئید با پزشک صحبت کنیم؟
- مدیریت وزن در افراد مبتلا به پرکاری تیروئید
- بهترین داروی پرکاری تیروئید برای کاهش وزن چیست؟
- چگونه با پرکاری تیروئید وزن کم کنیم؟
- سوالات متداول
ارتباط پرکاری تیروئید و چاقی چیست؟
پرکاری تیروئید و چاقی رابطهای پیچیده دارند. در پرکاری تیروئید، غده تیروئید مقدار زیادی هورمون تیروکسین (T4) و ترییودوتیرونین (T3) تولید میکند که باعث افزایش سرعت متابولیسم یا سوختوساز بدن میشود. به همین دلیل، یکی از علائم شایع پرکاری تیروئید کاهش وزن است، حتی در شرایطی که اشتهای فرد افزایش یافته باشد.
با این حال، این رابطه همیشه به کاهش وزن منجر نمیشود. در برخی افراد مبتلا به پرکاری تیروئید، افزایش اشتها میتواند باعث دریافت کالری بیشتر از میزان مصرف انرژی بدن شود. در چنین شرایطی، فرد ممکن است کاهش وزن نداشته باشد یا حتی دچار اضافه وزن شود. علاوه بر این، عوامل دیگری مانند نوع تغذیه، سطح فعالیت بدنی، وضعیت متابولیک بدن و شرایط هورمونی فرد نیز میتوانند بر تغییرات وزن تأثیر بگذارند.
همچنین در برخی بیماران، پس از درمان پرکاری تیروئید و بازگشت سطح هورمونها به حالت طبیعی، سرعت متابولیسم بدن کاهش مییابد و ممکن است افزایش وزن رخ دهد. بنابراین، اگرچه پرکاری تیروئید معمولا با کاهش وزن همراه است اما در برخی شرایط میتواند با اضافه وزن یا چاقی نیز همراه باشد.
برای آگاهی از ارتباط پرکاری تیروئید با کاهش وزن، مقاله زیر را مطالعه کنید:
چرا برخی افراد با پرکاری تیروئید چاق میشوند؟
پرکاری تیروئید معمولا باعث افزایش متابولیسم و کاهش وزن میشود اما در برخی افراد ممکن است افزایش وزن، چاقی و ناراحتی گوارشی بر اثر پرکاری تیروئید نیز مشاهده شود. یکی از دلایل اصلی این مسئله افزایش اشتها است. در بسیاری از بیماران، ترشح بیش از حد هورمونهای تیروئیدی باعث افزایش احساس گرسنگی میشود و در نتیجه فرد ممکن است کالری بیشتری نسبت به نیاز بدن خود دریافت کند.
اگر میزان کالری دریافتی از انرژی مصرفشده بیشتر باشد، احتمال افزایش وزن وجود دارد. همچنین عواملی مانند سبک زندگی کمتحرک، نوع رژیم غذایی و تفاوتهای فردی در متابولیسم بدن میتوانند در این موضوع نقش داشته باشند.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر قندخون میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
تاثیر پرکاری تیروئید بر متابولیسم بدن چیست؟
هورمونهای تیروئیدی نقش مهمی در تنظیم متابولیسم بدن دارند. در پرکاری تیروئید، سطح این هورمونها افزایش مییابد و در نتیجه سرعت سوختوساز بدن بالا میرود. این وضعیت باعث افزایش مصرف انرژی، افزایش ضربان قلب، افزایش دمای بدن و تجزیه سریعتر چربی و پروتئینها میشود. به همین دلیل بسیاری از بیماران مبتلا به پرکاری تیروئید دچار کاهش وزن میشوند. با این حال، میزان تأثیر این هورمونها بر متابولیسم در افراد مختلف متفاوت است و عوامل دیگری مانند تغذیه، سطح فعالیت بدنی و وضعیت سلامت عمومی نیز میتوانند بر تغییرات وزن و متابولیسم تاثیر بگذارند.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر جوش صورت میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
افزایش اشتها در پرکاری تیروئید
پرکاری تیروئید معمولا با افزایش محسوس اشتها همراه است. ترشح بیش از حد هورمونهای تیروئیدی سرعت متابولیسم بدن را بالا میبرد و بدن برای جبران این مصرف انرژی بیشتر، سیگنال گرسنگی قویتری ارسال میکند. بسیاری از بیماران احساس میکنند که بیش از حد معمول گرسنه میشوند و به دفعات بیشتری غذا مصرف میکنند. اگر میزان کالری دریافتی از انرژی مصرفشده بیشتر شود، فرد ممکن است برخلاف انتظار کاهش وزن نداشته باشد یا حتی وزن اضافه کند. بنابراین افزایش اشتها یکی از علائم شایع و قابلتوجه پرکاری تیروئید است.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر کم خونی میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
آیا افزایش وزن بعد از درمان پرکاری تیروئید طبیعی است؟
بله، افزایش وزن پس از درمان پرکاری تیروئید کاملا طبیعی است. با کنترل بیماری و کاهش سطح هورمونهای تیروئیدی، سرعت متابولیسم بدن به حالت طبیعی برمیگردد. در این شرایط، بدن انرژی کمتری نسبت به زمان بیماری مصرف میکند و ممکن است وزن از دسترفته جبران شود. گاهی حتی بیشازحد جبران میشود، بهویژه اگر عادات غذایی دوران پرکاری تیروئید با مصرف کالری بالا به دلیل اشتهای زیاد ادامه یابد.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر بدن درد میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
تأثیر داروهای درمان پرکاری تیروئید بر وزن
داروهای درمان پرکاری تیروئید مانند متیمیزول یا پروپیلتیواوراسیل خودشان بهطور مستقیم باعث چاقی نمیشوند. اما پس از شروع درمان، سطح هورمونهای تیروئیدی کاهش مییابد و متابولیسم بدن از حالت بیشفعال به حالت طبیعی یا حتی کمی پایینتر برمیگردد. به همین دلیل بدن کالری کمتری نسبت به دوران بیماری میسوزاند.
اگر الگوی غذایی دوران پرکاری تیروئید که معمولا شامل مصرف کالری بیشتر است ادامه پیدا کند، افزایش وزن کاملا طبیعی است. علاوه بر این، برخی بیماران بخشی از وزن ازدسترفته دوره پرکاری را پس میگیرند که بخشی از روند طبیعی درمان محسوب میشود.
برای آگاهی از تاثیر پرکاری تیروئید بر رشد قد میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
تاثیر تیروئیدیت بر اضافه وزن در مبتلایان به پرکاری تیروئید
تیروئیدیت یا التهاب تیروئید میتوانند الگوی سهفازی یا دوفازی داشته باشند: فاز آزادسازی هورمون یا پرکاری، سپس ممکن است فاز کمکاری بیاید و یا به حالت طبیعی بازگردد. چنین نوسانهایی وزن را نیز ناپایدار میکنند. بنابراین تیروئیدیت میتواند بهطور غیرمستقیم باعث افزایش یا نوسان وزن شود.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر مشکلات چشمی میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
علائم پرکاری تیروئید در افراد دارای اضافه وزن چیست؟
پرکاری تیروئید در افراد چاق ممکن است دیرتر تشخیص داده شود زیرا کاهش وزن شدید معمولا دیده نمیشود. در این افراد، علائم شایع شامل موارد زیر است:
- تپش قلب و ضربان سریع
- احساس گرما و تعریق بیشازحد
- اضطراب، بیقراری یا تحریکپذیری
- لرزش دستها
- افزایش اشتها
- کاهش تحمل گرما
- خستگی یا ضعف عضلانی
- اختلالات خواب
توجه! در افراد چاق، وزن ممکن است ثابت بماند یا حتی افزایش یابد، که میتواند تشخیص را دشوارتر کند.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر سلامت دهان میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
چه زمانی باید در مورد افزایش وزن و پرکاری تیروئید با پزشک صحبت کنیم؟
در صورت بروز موار ذیل بهتر است به پزشک مراجعه کنیم:
- تغییر وزن سریع یا غیر منتظره رخ داده (کاهش یا افزایش) مخصوصاً همراه با علائم تیروئیدی مثل تپش قلب، تعریق زیاد، اضطراب، خستگی یا تغییرات سیکل قاعدگی بر اثر تیروئید پرکار و فشار خون بر اثر پرکاری تیروئید.
- پس از درمان پرکاری، وزن بسیار بیشتر از وزن قبل از بیماری شده و قابل توضیح با رژیم یا فعالیت نیست.
- تغییر وزن با علائم دیگری مثل ورم گردن، درد گردن یا تغییر صدا همراه است.
- در ملاقات پزشک معمولا آزمایشهای تیروئیدی گرفته میشود و بررسیهای بالینی انجام میگردد تا مشخص شود آیا علت هورمونی است یا عوامل دیگری.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر سردرد میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
مدیریت وزن در افراد مبتلا به پرکاری تیروئید
برای کنترل وزن در مبتلایان، چند اصل مهم توصیه میشود:
- رعایت رژیم غذایی متعادل با کنترل کالری
- مصرف پروتئین کافی برای جلوگیری از تحلیل عضلات
- محدود کردن غذاهای پرچرب، شیرینیها و نوشیدنیهای قندی
- فعالیت بدنی منظم مانند پیادهروی، تمرینات هوازی سبک و تقویت عضلات
- بررسی منظم عملکرد تیروئید و تنظیم دارو تحت نظر پزشک
- مشاوره با متخصص تغذیه برای برنامهریزی دقیق و شخصیسازیشده
مدیریت وزن در این افراد ترکیبی از کنترل هورمونها، اصلاح الگوی تغذیه و افزایش فعالیت بدنی است.
برای آگاهی از ارتباط پرکاری تیروئید و نازایی میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
بهترین داروی پرکاری تیروئید برای کاهش وزن چیست؟
هیچ داروی سحرآمیز کاهش وزن برای درمان پرکاری تیروئید وجود ندارد و هدف از درمان، بازگرداندن سطح هورمونها به محدوده نرمال و جلوگیری از عوارض قلبی، عصبی و استخوانی است. انتخاب درمان از بین درمان دارویی شامل متی مازول، کاربی مازول، پروپیلتیوايوراسیل، ید رادیواکتیو و جراحی بر اساس علت بیماری، شدت آن، سن و شرایط بالینی بیمار انجام میشود و نه بهمنظور کاهش وزن.
استفاده خودسرانه یا تجویزی هورمون تیروئید بهعنوان «داروی لاغری» خطرناک است و منجر به عوارض قلبی بر اثر پرکاری تیروئید و پریشانی میشود.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر افسردگی میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
چگونه با پرکاری تیروئید وزن کم کنیم؟
کاهش وزن سالم یا بازگشت به وزن ایدهآل همراه با وجود پرکاری تیروئید، به شرح زیر قابل انجام است:
- تغذیه مناسب؛ دریافت پروتئین کافی، کنترل کالری متناسب با وضعیت جدید متابولیک و توزیع مناسب مواد مغذی
- ورزش ترکیبی؛ تمرینات مقاومتی برای حفظ یا افزایش عضله و تمرینات هوازی برای کالریسوزی
- نظارت پزشکی و پیگیری؛ تنظیم داروهای تیروئیدی بر اساس تستهای مکرر و داشتن یک برنامه کاهش وزن زیر نظر متخصص تغذیه و پزشک
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
آیا میتوانم با وجود بیماری گریوز وزن کم کنم؟
بیماری گریوز علت شایعی از پرکاری تیروئید خود ایمنی است. پاسخ به این سؤال به وضعیت فعلی بیماری بستگی دارد:
- در فاز فعال پرکاری تیروئید؛ هدف اول درمان بیماری است . تلاش هدفمند برای کاهش وزن در این فاز بهدلیل ناپایداری متابولیسم و انرژی توصیه نمیشود.
- پس از کنترل و تثبیت هورمونی؛ با یک برنامه غذایی و ورزشی سالم و زیر نظر متخصص تغذیه و پزشک امکان کاهش وزن وجود دارد. باید توجه کرد که پس از درمان گریوز، بسیاری از بیماران تجربه افزایش وزن دارند؛ بنابراین برنامه کاهش وزن باید واقعگرایانه و امن باشد.
برای آگاهی از عوارض پرکاری تیروئید بر تنگی نفس میتوانید مقاله زیر را مطالعه کنید:
توصیهای تیم دارو دات کام به شما
اگر به پرکاری تیروئید مبتلا هستید، تغییرات وزن بخشی طبیعی از روند بیماری و درمان است. مهمترین نکته، درمان و کنترل بیماری تحت نظر پزشک است. پس از تثبیت سطح هورمونها، با رژیم غذایی مناسب و ورزش میتوانید وزن خود را مدیریت کنید. تیم دارو دات کام توصیه میکند از مصرف خودسرانه داروهای تیروئید برای لاغری خودداری کرده و هرگونه تغییر وزنی را با پزشک خود در میان بگذارید.
اگر سوالی دارید، در بخش نظرات بنویسید تا پزشک پاسخ دهد.
سوالات متداول
چرا برخی افراد با وجود پرکاری تیروئید وزن اضافه میکنند؟
برخی افراد با وجود پرکاری تیروئید ممکن است به دلیل افزایش اشتها و مصرف کالری بیشتر دچار اضافه وزن شوند. همچنین، عوامل ژنتیکی، سطح فعالیت بدنی و تغییرات متابولیک فرد نیز میتوانند در این مسئله تأثیرگذار باشند.
آیا افزایش وزن بعد از درمان پرکاری تیروئید طبیعی است؟
بله، افزایش وزن پس از درمان پرکاری تیروئید طبیعی است. با تغییر سطح هورمونهای تیروئیدی، متابولیسم بدن به حالت نرمال برمیگردد و برخی از بیماران به تدریج وزن خود را بازیابی میکنند.
چگونه میتوان وزن را در زمان ابتلا به پرکاری تیروئید کنترل کرد؟
برای کنترل وزن در این زمان، تغذیه متعادل و فعالیت بدنی منظم بسیار مهم است. همچنین، مشاوره با پزشک یا کارشناس تغذیه میتواند به تنظیم رژیم غذایی و مدیریت وزن کمک کند.
آیا داروهای تیروئید باعث افزایش وزن میشوند؟
داروهای تیروئید به خودی خود باعث افزایش وزن نمیشوند. اما پس از درمان پرکاری تیروئید، تغییرات هورمونی میتواند منجر به افزایش وزن در برخی بیماران شود.
چه رژیم غذایی برای بیماران مبتلا به پرکاری تیروئید مناسب است؟
رژیم غذایی متعادل شامل میوهها، سبزیجات، پروتئینهای کم چرب و غلات کامل باید مدنظر قرار گیرد. همچنین، کاهش مصرف کافئین و غذاهای پرچرب نیز میتواند مفید باشد. مشاوره با یک کارشناس تغذیه نیز توصیه میشود.
مطالب این مقاله صرفاً جهت اطلاعرسانی است و هرگز جایگزین توصیه، تشخیص یا درمان پزشک متخصص نمیشود. قبل از هرگونه تصمیم درمانی، ابتدا با پزشک خود مشورت کنید.
منابع مقاله:
btf-thyroid | pmc | pmc | everlywell | bangkokhospital | healthline
نظرات